- Tạp Chí Hợp Lưu  Fountain Valley, CA 92708 - USA Điện thoại: (714) 381-8780 E-mail: [email protected]
Tác Giả
Tìm đọc
Trang Nhà

NGƯỢC DÒNG

20 Tháng Tư 20161:24 CH(Xem: 55853)

Tangoulis-Misty-Scapes-2-710x710
Ành- Vissilis Tangoulis







LTS: Lâm Nhược Trần có truyện đăng ở Hợp Lưu từ những năm dầu tiên khi tạp chí mới phát hành... Anh vừa gởi đến Hợp Lưu những sáng tác mới của anh. "Ngược Dòng" được viết theo dạng "một truyện trong truyện ", tác giả sẽ đưa chúng ta vào những không gian lạ lùng giữa thật và ảo , giữa nhân vật tiểu thuyết và con người... Mời quý bạn cùng đi vào thế giới truyện của Lâm Nhược Trần.

 

TẠP CHÍ HỢP LƯU

 

 

 

 

 

 

Hắn đã chết. Một cái chết đầy bí ẩn. Buổi chiều vàng. Những chiếc lá úa ngập tràn trên đường phố không bụi bậm. Hắn đến tìm tôi trong khoảnh khắc trắng dã sau cơn mưa. Nhưng tôi nghĩ, hắn đã chết.

Bão lớn đập mạnh vào cánh buồm. Con sóng điên cuồng hất tung mảnh hình hài gầy guộc của hắn. Hắn lăn lộn, ngầy ngật trong cơn buồn nôn. Đôi bàn chân buộc chặt vào thành gỗ. Số phận hắn bị trói gô vào mạn thuyền. Đấy là sự tự chọn lựa của hắn. Chọn lựa cái chết không trăn trối, không cần người tiễn đưa.


Hắn thầm lặng ra đi. Không vướng mắc. Năm ngày lênh đênh trên biển. Vài phút thoáng qua. Một đời người. Hắt hiu như ngọn đèn dầu trước gió. Rồi cuối cùng hắn và con thuyền trôi sâu vào đại dương.

Buổi chiều vàng. Những chiếc lá úa ngập tràn trên đường phố không bụi bậm. Hắn đến tìm tôi trong khoảnh khắc trắng dã sau cơn mưa. Tôi biết, hắn đã chết.


* *
*


Hắn tên Jan. 32 tuối. Hắn có một ước muốn lớn lao trong đời là đi vòng quanh thế giới. Mỗi nơi hắn đến, hắn để lại một cuộc tình. Tình hay chỉ là quan hệ xác thịt. Với hắn, không phải là điều quan trọng. Hắn bảo, được làm tình với những cô gái thuộc đủ mọi chủng tộc trên trái đất này, là niềm đam mê lớn nhất trong đời của hắn. Hắn không thích bị trói buộc, dù chỉ là một cảm giác vương vấn nhỏ nhoi trong hành lang kí ức.


Cách đây một năm, quen tôi, hắn bảo “Tao sẽ đến thăm nước mày. Nơi đó, chắc có nhiều điều thú vị để khám phá.” Hắn đến và ở lại với Hà Nội một tháng. Trở về. Gặp tôi, hắn kể “Đi gần khắp địa cầu, chưa nơi nào giữ được bước chân của tao. Thế mà, trong thời gian ngắn ngủi ở Hà Nội, tao lại vướng mắc bởi sóng nước Hồ Tây. Thật lạ!”. Đất nước của tôi lạ lùng như thế. Quan hệ với nó như một định mệnh. Như sự dan díu với một người đàn bà. Thiếu vắng thì khắc khoải, nhớ nhung da diết. Gần gũi một thời gian, đôi khi cũng thật mệt nhoài và chán chường.


* *
*


Cẩm Nhung quyết định bỏ chồng để lấy hắn. Cô gái Hà Nội một con, hiện đại, chối bỏ những thực tế đầy bế tắc để có được một cuộc đổi đời cách xa mười hai ngàn cây số. Một sự đánh đổi cần thiết, cô bảo thế. Hắn đón cô sang đây, chuẩn bị chu đáo cho cô một cuộc tự lột xác. Chấp nhận cho cô bảo lãnh đứa con riêng bốn tuổi sang chung sống. Như thế, hắn là người tử tế. Những ước mơ bình thường một đời người, có lẽ, Cẩm Nhung đã tìm thấy được ở hắn, nơi đây, một đời sống ổn định nhiều hứa hẹn. Cô thật sự mang ơn hắn.


Thời gian đầu, hai người sống chung mặn nồng. Cẩm Nhung đem đến cho hắn những niềm vui bất ngờ mà cả đời của hắn chưa có dịp trải nghiệm ở những người con gái Tây phương sòng phẳng và nhiều ham muốn. Cô dịu dàng. Biết chiều chồng.


Nhưng đời sống lứa đôi chỉ êm ả được vài tháng. Sau đó, dần dà, hắn thường vắng nhà. Và những mối tình vụng trộm. Những cuộc truy hoan bất tận. Những đêm giải sầu trong men rượu và trên thân xác phụ nữ khác tiếp tục diễn ra. Với hắn, đời sống đồng nghĩa với tâm thức phiêu lưu và sự hưởng thụ. Cẩm Nhung ghen. Hắn thản nhiên giải thích “Anh vẫn luôn yêu quý em. Nhưng cuộc sống của anh còn có những cái khác. Em phải tập dần để hiểu và thông cảm cho anh.” Cô phản ứng quyết liệt “Em không thể nào thông cảm được cái chuyện anh tiếp tục san sẻ tình cảm với những người đàn bà khác. Như thế là không tôn trọng em.”


Hắn đến bên vợ. Đặt bàn tay lên vai cô rồi kéo cô ngồi xuống cạnh mình trên cái ghế bành giữa phòng khách. Nhìn vợ một lúc, hắn vỗ về “Mình là hai đứa đã trưởng thành. Lấy nhau, đấy là một sự kết hợp sòng phẳng. Bên cạnh đời sống vợ chồng, mỗi người đều có đời sống riêng, hoàn toàn độc lập.” Cẩm Nhung khó chịu “Anh không thấy như thế là quá ích kỷ sao?” Nhưng hắn vẫn cố giữ vẻ thản nhiên “Kẻ nào không biết nghĩ cho mình là dại dột. Và anh có những nguyên tắc của anh.” Thấy vợ vẫn ngồi im, hắn nhếch môi cười rồi nói tiếp, giọng khiêu khích “Anh rất công bằng. Em cũng có quyền được tự do quan hệ với những người đàn ông khác, nếu em muốn.”


Cẩm Nhung nhìn chồng kinh ngạc. Cô xoay người lại, đưa tay với lấy gói thuốc lá trên bàn, rút ra một điếu đưa lên môi mồi lửa hút. Tỏ vẻ nghĩ ngợi. Ngoài kia, trời vẫn rực nắng.


Cuối cùng, sau nhiều lần nghe chồng thuyết phục, Cẩm Nhung bắt đầu lao vào những cuộc phiêu lưu tình cảm mới. Những buổi tiệc làm tình tập thể được tổ chức liên tục thâu đêm suốt sáng. Jan đưa vợ đi dự mọi cuộc vui mà hắn biết. Những cuộc thay vợ, đổi chồng xảy ra gần như hàng tuần, tại nhà riêng hay ở những sex-clubs. Lúc đầu, Cẩm Nhung ngỡ ngàng. Nhưng dần dà, cuộc sống buông thả ấy đã đem đến cho cô nhiều điều thú vị.


* *
*


“Xây dựng nhân vật Cẩm Nhung, tao thấy mày hơi quá tay. Qua nhân vật này, mày muốn nói gì với độc giả?” Trường, bạn tôi, hỏi tôi sau khi xem xong xấp bản thảo tôi để trên bàn.


“Tao chẳng có chủ đích gì. Thấy gì thì ghi lại vậy. Và thích viết thì cứ viết. Thế thôi.”


“Câu chuyện thiếu tính hiện thực. Phụ nữ Việt Nam làm gì có người phóng túng như Cẩm Nhung. Mày không thấy thế à?”


Tôi và Trường đang tranh cãi thì Cẩm Nhung từ xa chen vào:


“Em thấy anh Trần ác thực đấy. Sao lại dựng lên hình ảnh em trơ trẽn và tồi tệ đến thế? Ngoài đời làm gì có những chuyện như thế, phải không anh?”


“Chuyện như vậy thì đâu có gì là lạ. Nếu em không tin thì...”

 

Tôi chưa kịp dứt lời thì từ trong bản thảo, Jan cười sặc sụa:


“Anh Trần đùa dai thật. Tôi mà lấy được một cô gái Việt Nam xinh đẹp như Cẩm Nhung làm vợ thì tôi sẽ hết sức trân quý và gìn giữ cổ cho riêng tôi như một báu vật. Làm sao tôi có thể san sẻ cô ấy cho ai chứ ? Chuyện phi lý quá.”


Tôi quả quyết “Chuyện có thật ít nhất là 99%”.


Mọi người cười đùa rồi lẳng lặng biến đi. Tôi pha một tách tra rồi trở lại bàn, gõ tay lách cách xuống chiếc computer.


* *
*


Dù tự nguyện chấp nhận nếp sống thác loạn của chồng, đôi lúc, từ thâm tâm, Cẩm Nhung vẫn cảm thấy có một sự hụt hẫng lớn. Lắm lúc, trở về với chính mình, trong tâm trạng mỏi mệt và trống vắng, cô cảm thấy thật ê chề. Cô thèm một sự săn sóc ân cần của chồng. Jan vẫn thản nhiên như không biết gì. Cô trách móc. Hắn cười đùa. Cô giận hờn. Hắn lẩn tránh. Mọi chuyện cứ thế trôi qua.

Về sau, Jan có quan hệ với cả những người đồng tính luyến ái. Quan hệ mới mẻ này tạo cho hắn nhiều thích thú. Hắn tâm sự “Đến đây, lúc đầu, tôi chỉ muốn thử cho biết. Dần dà, tôi khám phá ra chính mình. Khám phá ra được những điều mình thật sự yêu thích mà từ lâu tôi cứ ngờ ngợ không hiểu và cố tránh né. Sống với đàn bà tuy thú vị nhưng cũng có nhiều cái rắc rối quá. Họ có những mong mỏi ‘lớn lao’ làm cho mình mệt mỏi.”


Rồi Jan đưa người bạn trai về sống chung tay ba. Đến lúc ấy Cẩm Nhung chịu không được nữa, phải nộp đơn xin ly dị chồng và dẫn con ra sống riêng.


* *
*


Khi Jan bệnh nặng phải đưa vào nằm viện, Cẩm Nhung vào thăm. Jan không còn mạnh mẽ và háo hức như trước. Hắn gầy đi nhiều. Mặt hốc hác. Trên làn da xanh xao ửng lên những vết thâm đen nứt nẻ. Nhìn hắn, Cẩm Nhung rươm rướm nước mắt. Nàng mở túi xách lấy vài món ăn đặt trên bàn. Jan lên tiếng:


“Em đi thử máu chưa? Nên đi thử đi. Trước khi chết, anh muốn biết rõ mọi chuyện đều tốt đẹp với em.”


Cẩm Nhung nhìn Jan thẫn thờ.


“Chưa. Nhưng chuyện gì đến rồi sẽ đến, muốn tránh cũng chẳng được.”


Jan nhìn Cẩm Nhung một lát, không nói gì. Hắn xoay người nhìn ra ngoài. Mưa nhòe nhọet trên khung cửa kính. Tự nhiên hắn thấy lạnh dù nhiệt độ trong phòng khá nóng. Cẩm Nhung đứng dậy kéo chăn lên tận cổ cho hắn rồi ra về.


Jan nhắm mắt lại. Căn phòng vắng đến lạnh người. Nỗi đau sần sùi hằn trên da thịt. Hắn thấy những bóng người chập chờn, lõa lồ đổ ập về phía trước. Những nụ cười què quặt, nham nhở và trơ trẽn. Âm thanh hỗn độn làm căng các sợi thần kinh của hắn. Thân hình hắn như tuột ra khỏi những mảnh vải rách nát bay lả tả trong không gian. Máu từ những lỗ chân lông ứa ra. Những cái lưỡi thò xuống liếm sạch. Jan vùng dậy với lấy con dao cắt trái cây trên chiếc bàn nhỏ đặt ở đầu giường. Một nhát thật sắc, bộ phận sinh dục của hắn lìa ra khỏi thân thể. Hắn cầm lấy con cu dầm dề máu trong tay, đưa lên trước mặt. Nhìn.


* *
*


Khi tôi vào thăm, vết thương của Jan tương đối đã lành nhưng sức khỏe của hắn càng lúc càng suy sụp. Hắn hỏi “Cẩm Nhung dạo này thế nào? Hơn một tuần nay, tôi chưa thấy cô ấy đến thăm.”
“Tôi không rõ lắm. Lâu nay tôi ít gặp cô ấy”
. Tôi đưa quyển sách Siddhartha (*) cho Jan: “Quyển sách này khá hay, anh đọc chơi cho đỡ buồn.”


Cầm quyển sách trên tay, lật đi lật lại vài trang, nhìn tôi, Jan xúc động “Cảm ơn anh.”


* *
*


Jan sang Thái lan, đến sống trên một ngọn núi sừng sững nhìn xuống ngôi làng thưa dân. Hắn thuê người dựng một mái nhà tranh cạnh một ngôi chùa khá lớn. Nơi đây, khung cảnh trầm lặng. Xung quanh, cỏ mọc xanh mượt. Những hàng cây cổ thụ tỏa đầy bóng mát. Tiếng côn trùng, tiếng chim hót nỉ non cả ngày. Xa xa, những cánh đồng lúa mênh mông. Một hướng khác là biển. Biển xanh thẳm.  Jan vẫn thường viết thư cho tôi và mời tôi đến thăm căn nhà bên cạnh ngôi chùa của hắn.

 

Trong chuyến về quê ăn Tết vừa rồi, tôi tạt qua Thái Lan và đến tìm Jan. Căn nhà hắn trống vắng và lạnh lẽo. Bụi bám đầy trên chiếc bàn kê cạnh cửa sổ. Trên đấy, một tờ giấy trắng có mấy dòng chữ nguệch ngoạc “Sống là một cuộc lên đường. Chết là cái cõi đi về.”  Tôi nhặt tờ giấy, xếp lại bỏ vào túi. Nhà chùa cho biết thêm.

 


“Ông Jan có đời sống rất lạ. Hơn một năm qua, chúng tôi thường xuyên trao đổi với nhau nhiều chuyện đạo và đời. Nhưng tôi thật sự không hiểu ông ấy. Ông ấy sống lặng lẽ. Những lúc rảnh rỗi, ông thường ra ngồi hàng giờ bên gốc cây cổ thụ. Trầm ngâm. Suy ngẫm. Ông không phải là thiền sư, nhưng ở Jan, tôi thấy cả một sự bình lặng của một dòng sông, dòng sông chảy ngược về thượng nguồn. Cách đây mấy tháng, một hôm bỗng dưng ông ấy biến mất. Tôi có xuống ngôi làng dưới kia để tìm. Mấy người ở xóm chài cho tôi hay là có một ông Tây gầy nhom đến mua một chiếc thuyền buồm. Và sau đấy, không ai biết ông ấy đi đâu nữa.”


* *
*


Tôi biết. Tôi biết hắn đã thầm lặng ra đi. Không vướng mắc. Năm ngày lênh đênh trên biển. Vài phút thoáng qua. Một đời người. Hắt hiu như ngọn đèn dầu trước gió. Rồi cuối cùng, hắn và con thuyền trôi sâu vào đại dương.


Jan vùng lên khỏi trang bản thảo, phản đối “Không phải. Tôi không chết như thế. Không có kết cuộc như thế.”


Nhưng tôi vẫn tiếp tục gõ những dòng chữ cuối cùng trên computer. Buổi chiều vàng. Những chiếc lá úa ngập tràn trên đường phố không bụi bậm. Tôi biết, hắn đã chết.

Lâm Nhược Trần
Chú thích:

(*) Quyển sách “Siddhartha” của văn hào Hermann Hesse. Bản dịch tiếng Việt “Câu chuyện dòng sông”.

Ý kiến bạn đọc
05 Tháng Hai 20174:55 SA
Khách
Rất cám ơn anh Lam Nhược Trần,hôm naY tình cờ đọc được hai truyện ngắn của anh,lòng cảm thấY buồn vời vợi,Nguyệt muồn xin phép anh share về fb của Nguyệt nhưng không biết anh có đồng ý không?Và Nguyệt muốn hỏi những truyện ngắn của anh đã được in thành sách và xuất bản chưa? Nếu có thể mua và mua bằng cach nào mong anh trả lời Nguyệt qua email <[email protected]>
Trân trong.
Thu Nguyệt Nguyễn
Gửi ý kiến của bạn
Tên của bạn
Email của bạn
29 Tháng Năm 20251:06 SA(Xem: 20069)
Ở đâu tôi không biết chứ ở làng quê tôi, điều này đến thế hệ mình ít thấy được duy trì cách gọi này. Thôi thì con cái họ, họ cứ gọi tên cũng được, không sao! Nhưng với người khác nhất là anh em họ hàng nhưng họ lớn tuổi hơn mình thì cần lưu ý cách xưng hô cho lịch sự, dễ nghe để hiệu quả giao tiếp được tốt hơn.
29 Tháng Năm 202512:54 SA(Xem: 16792)
Năm 2025 Hoàng Thị Bích Hà trình làng 2 tập thơ: “Hoa tím sầu đông” (gồm 103 bài thơ) và “Hẹn anh về vĩ dạ ngắm mưa bay” (Hơn 180 bài). Hai tập thơ này tuyển chọn ra những bài thơ tâm đắc của Hoàng Thị Bích Hà trong 10 tập thơ đã xuất bản từ mấy năm trước đây. Những tập gồm 50 bài, mỗi tập lọc ra khoảng 10-15 bài, trong những tập gồm có 100 bài thơ lọc ra khoảng 15-20 bài. (Đây là 2 tập thơ cuối cùng khép lại việc in thơ. Từ nay về sau tôi tiếp tục dành thời gian và tâm huyết cho truyện ngắn và tùy bút, nếu bất chợt có cảm hứng thì vẫn làm thơ, đăng báo chứ không xuất bản nữa).
29 Tháng Năm 202512:23 SA(Xem: 19923)
Trong những năm gần đây, sự phát triển của trí tuệ nhân tạo (AI : Artificial Intelligence) đã tạo ra một làn sóng quan tâm sâu rộng trong giới viết lách. Với nhiều người, đây là một phương tiện mới mẻ, đáng để thử nghiệm. Nhưng với không ít người khác , nhất là những cây bút kỳ cựu hoặc thủ cựu, thì sự xuất hiện của AI đặt ra những hoài nghi, thậm chí phản ứng: Có nên xử dụng AI khi viết văn? Nếu có sự trợ giúp như thế, tác phẩm đó có còn là của cá nhân? Người viết có còn xứng đáng đứng tên tác giả? Tôi từng bỡ ngỡ và đặt những câu hỏi ấy khi mới tiếp xúc với AI. Nhưng nhờ trải nghiệm thực tiễn, tôi dần nhận ra bản chất thật sự của công cụ này – và càng hiểu rõ hơn đâu là ranh giới giữa công cụ hỗ trợ và ý tưởng sáng tạo. Bài viết này chia xẻ góc nhìn cá nhân ấy, không nhằm tranh luận hay áp đặt, mà như một cách giúp bạn đọc hiểu rõ hơn: trí tuệ nhân tạo không hề thay thế con người, và việc xử dụng AI trong sáng tác – nếu trung thực và có ý thức – là điều hợp lý và xứng đáng.
25 Tháng Năm 202510:09 SA(Xem: 26307)
Bài thơ hôm qua bây giờ đã cũ Tình yêu năm rồi bây giờ đã xa Chỉ nỗi buồn sao không chịu cũ Vẫn mới nguyên, như bị, tâm thần
20 Tháng Năm 202510:13 CH(Xem: 23038)
Ngày qua ngày còn chăng kỷ niệm / Bàn tay em đường chỉ vô tình / Chiều mưa lạ “chiều mưa dông tới” / Nỗi buồn vui con mắt nhớ nhà
20 Tháng Năm 202512:46 CH(Xem: 17545)
Tin anh Trần Hoài Thư mất đã được nhà thơ Phạm Cao Hoàng thông báo cùng bạn bè đúng một tháng sau ngày chị Nguyễn Ngọc Yến, người vợ dấu yêu của anh ra đi (27-4-2024), vào sáng ngày thứ Hai 27-5-2024 cũng là ngày lễ Chiến sĩ trận vong (Memorial Day) của Hoa Kỳ. Một trùng hợp thật ngẫu nhiên. Nhà văn nhà thơ Trần Hoài Thư là một sĩ quan thuộc QLVNCH ngày xưa và khi định cư ở Mỹ, anh cũng là một chiến sĩ trên mặt trận văn hóa, đã cùng anh Phạm Văn Nhàn, một đồng đội và bạn văn thời trước, xuất bản tạp chí Thư Quán Bản Thảo và thành lập nhà xuất bản Thư Ấn Quán với chủ trương khôi phục và vực dậy di sản văn chương miền Nam. Nay thì người Chiến sĩ ấy đã trận vong. Thật buồn!
19 Tháng Năm 20254:34 CH(Xem: 22868)
Từ em thấp thoáng bên song / Vườn thơ anh nở một bông cúc vàng / Từ em đưa nắng xuân sang / Anh nghe tháng giá, năm hàn rụng rơi
19 Tháng Năm 202512:44 SA(Xem: 20699)
chiếc cà vạt đeo những giọt nước / nguồn khát vân bích hoang mạc / có những cú nhẩy nhổm chết người / đứng thắt thẻo một mình coi chừng té không ai người chụp bắt bóng.
19 Tháng Năm 202512:12 SA(Xem: 19759)
Lương y Lê Huân gọi hắn, giọng hụt hơi đọng nước mắt: - Chú… Chú cứu anh với… Anh gặp nguy… Rồi ông tắt máy có lẽ bằng bàn tay run rẩy… Hoang mang rối bời, hắn phóng xe đến ngay nhà người “bạn vong niên” - như ông đề nghị gọi thế. Lê Huân vốn là người bình tĩnh, từng trải, thương người, không chấp vặt, không gây ác nghiệp với ai bao giờ, vậy mà đang mắc phải chuyện cực kỳ hệ trọng. Nhưng hắn có bản lĩnh gì đây để ông nhờ vả? Quả là chuyện động trời, liên quan đến tính mạng của một cô bé vừa tốt nghiệp Trung học phổ thông, bạn thân của con gái hắn.
18 Tháng Năm 202511:27 CH(Xem: 18568)
Ngày 06.05.2010, cách nay 15 năm, tôi mất một người bạn thân và quý ở Hà Nội. Đó là anh Hoàng Cầm. Hoàng Cầm và Thái Bá Vân là hai người bạn HN mà tôi có tình thân và quý mến từ những năm 1990. Tình cảm này đã gây trong tôi những xúc động sâu xa khi mất đi các anh. Tôi không làm Thơ theo lối “khóc bạn” cổ điển. Những bài Thơ viết về các bạn đã mất là những cảm xúc của một tình bạn tuy không gian cách xa, nhưng rất gần gũi trong Tình, trong Thơ.
07 Tháng Tám 2026(Xem: 3861)
Lời dẫn nhập: Hai năm sau lễ động thổ ngày 5 tháng 8 năm 2024, Kênh Funan Techo vẫn đang được thi công theo từng đoạn, chưa hoàn thành toàn tuyến khoảng 180 km. Tác giả phân tích rõ dự án không chỉ là tuyến giao thông đường thủy đơn thuần mà còn là công trình điều tiết nước đa mục tiêu, có nguy cơ ảnh hưởng đến chế độ lũ, phân phối phù sa và xâm nhập mặn ở Đồng bằng sông Cửu Long. Đặc biệt, dự án đã vi phạm nghiêm trọng Điều 5 của Hiệp định Mekong 1995. Cam Bốt đã cố tình xếp kênh Funan Techo vào nhóm “dự án trên dòng nhánh” để chỉ phải làm thủ tục Thông báo đơn giản, thay vì thực hiện thủ tục Tham vấn trước (Prior Consultation) bắt buộc theo quy trình PNPCA. Thực tế, kênh kết nối trực tiếp với sông Mekong và sông Bassac – hai nhánh mang nước dòng chính – và chuyển nước ra Vịnh Thái Lan. Việc né tránh Điều 5 không chỉ làm suy yếu cơ chế hợp tác của Ủy hội sông Mekong (MRC) mà còn mở ra nguy cơ các quốc gia khác noi theo, phá vỡ nguyên tắc sử dụng nước công bằng và hợp lý trên ...
16 Tháng Tám 2025(Xem: 13301)
Giáo sư Trần Ngọc Ninh đã ra đi thanh thản ở tuổi 103 vào ngày 16 tháng 7 năm 2025 tại Bệnh viện Hoag, thành phố Newport Beach, miền Nam California. Tin tức về sự qua đời của giáo sư chỉ được gia đình thông báo hai tuần sau đó, theo đúng nguyện vọng của thầy về một tang lễ Phật giáo vô cùng đơn giản, được tổ chức riêng tư trong phạm vi gia đình. Không có cáo phó, không có điếu văn, và gia đình đã thực hiện đúng những gì thầy mong muốn. Thầy được an táng tại nghĩa trang Loma Vista Memorial Park, thành phố Fullerton, cách Little Saigon khoảng 20 km, bên cạnh phần mộ của người vợ quá cố, mất vào năm 2020 trong thời kỳ đại dịch Covid-19. Bia mộ của thầy rất giản dị, không ghi học hàm hay danh hiệu – chỉ khắc tên thầy và pháp danh “Orgyen Karma, biểu tượng cho hoạt động giác ngộ”.
18 Tháng Mười Hai 2024(Xem: 19668)
Cristoforo Borri dành hai chương III và IV, trong Phần II của Ký Sự Đàng Trong để viết về nhân vật mà ông quý trọng và tôn vinh: quan Khám lý Trần Đức Hoà -ân nhân thứ hai của đạo Chúa (sau Minh Đức Vương Thái Phi)- là người đã cứu sống cha Buzomi và mời các giáo sĩ về vùng ông cai trị, năm 1618, trong cơn sóng gió, các giáo sĩ phải lẩn tránh, ông đã cấp nhà ở và dựng nhà thờ cho họ ở Quy Nhơn, tạo ra cơ sở đạo Chúa ở Nước Mặn. Xin tóm tắt lại những sự kiện đã xẩy ra: / Đạo Chúa ở Đàng Trong do cha Buzomi đặt nền móng từ năm 1615, nhờ Minh Đức Vương Thái Phi giúp đỡ và che chở, có được nhà thờ lớn ở Đà Nẵng. Năm 1616, Macao gửi thêm ba thầy giảng người Nhật sang trợ giúp. Năm 1619, cha Buzomi bình phục; quan Khám lý đưa ông trở lại Hội An, các đạo hữu Dòng Tên gặp nhau trong niềm vui khôn tả. Họ quyết định: Cha Pedro Marques ở lại Hội An. Các Cha Buzomi, de Pina, Borri và thầy giảng Bồ, theo quan Khám lý về Quy Nhơn[1].
18 Tháng Mười Hai 2024(Xem: 18651)
Kỳ trước, chúng tôi đã trình bày Đời sống thế tục ở Đàng Trong theo sách Ký sự Đàng Trong của Cristoforo Borri. Kỳ này, xin giới thiệu Đời sống tôn giáo ở Đàng Trong qua ngòi bút của Borri, về giai đoạn đầu tiên đạo Chúa được truyền vào nước ta, từ 1615 đến 1622, dưới thời chúa Sãi Nguyễn Phước Nguyên./ Cristoforo Borri xác định vai trò tiên phong của Dòng Tên / Cristoforo Borri xác định các giáo sĩ Dòng Tên đúng là những người đầu tiên đem đạo Chúa vào Đàng Trong, bằng cách chỉ trích sự bịa đặt trong cuốn sách của một giáo sĩ Y Pha Nho [Hordũnez de Zeballos] kể rằng ông ta đã đến Đàng Trong trước đó, đã rửa tội cho một bà công chúa và nhiều người trong hoàng tộc, mà Borri cho là hoàn toàn hoang tưởng.
18 Tháng Mười 20266:14 CH(Xem: 1655)
Bữa nay tôi khóc tôi la / Vì tôi chẳng thể làm ma vô tình / Tuệ Sỹ viết: “Trời có Tình / Thì Trời cũng đã trở thành già nua” / Tưởng như lời nói bông đùa / Mà trong sự thể mái chùa vỡ tung / Nhìn nhau trong cuộc trùng phùng / Mỗi người một ái ngại ngùng cho nhau
18 Tháng Mười 20266:04 CH(Xem: 1816)
Bữa nay Bùi Giáng chết rồi Hôm qua Giáng vẫn nằm ngồi chiêm bao Bữa nay là bữa hôm nào Hôm nào cũng như hôm nào vậy thôi Hôm nào cũng có mây trôi Không trôi chân đất thì trôi chân trời Lập đi lập lại ba hồi Những vần Thơ cũ lôi thôi vô cùng
09 Tháng Mười 20266:39 CH(Xem: 2333)
Rồi mai nữa, giữa muôn trùng năm tháng Nếu vô tình nghe một khúc mưa rơi Ta chợt hiểu có những điều rất cũ Bay qua hồn đọng lại một vần thơ
09 Tháng Mười 20266:09 CH(Xem: 2440)
Ta ngắm đời… như cuộc viễn du… Thân như mây… nổi giữa sương mù… Dấu xưa cát phủ dần năm tháng Bóng cũ hồn vương đáy vĩnh thu Gửi mộng theo trăng qua bể vắng Mang sầu rơi, mắt lạc sông u
(Xem: 1478)
Vào một buổi chiều của năm 1966 bạn ấy chở tôi trên chiếc xe gắn máy Puch đến một con ngõ đường Lý Thái Tổ để tìm Helga, nơi mà nhà xuất bản An Tiêm của Thanh Tuệ đặt trụ sở, vì ở đấy giới văn nghệ sĩ hay tụ tập thân mật với nhau. Quả nhiên tôi đã gặp một số các nhà văn nhà thơ nghệ sĩ tên tuổi của văn học nghệ thuật bấy giờ của VNCH, những người mà tôi biết tên hơn là biết mặt. Lúc bấy giờ tôi còn là một học sinh lớp đệ nhị, văn học nghệ thuật vốn là chuyên tâm của tôi, vì tôi đọc sách khá nhiều và cũng đã viết chút văn xuôi cũng như thơ, như đã kể ở những chương khác. Ở đấy tôi đã gặp Bùi Giáng.
(Xem: 2219)
Ngày xưa, ngày là học sinh, mình ngoan lắm, chả biết bia rượu, thuốc lá là gì nhưng từ ngày đi lính về, thế quái nào lại sinh ra đổ đốn. Nhìn thấy chai rượu là mắt cứ sáng lên, lòng cứ nao nao, lạ lắm, cứ như là bị đói khát lâu ngày mong được một trận uống no nê, thỏa thích. Và nhất định bữa rượu ấy phải cho ai đó trong bàn nhậu liêng phiêng, cà tang cà tửng mới thích. Nhưng thật oái oăm, thật khốn là hầu như tới 80% cuối các trận nhậu mình toàn nhìn gà hóa cuốc, nhìn một mà ngỡ là năm, sáu, bảy... Tiễn mọi người ra về, bắt chân bắt tay, chào hỏi vẫn có chiều tinh tỉnh lắm nhưng lê được vào giường là nằm lăn ra ngủ quên trời quên đất. Sáng hôm sau tỉnh giấc chẳng nhớ khuya qua mình đã tiễn mọi người ra về thế nào? Có điều gì sơ suất không? Và bụng lại bảo dạ từ lần sau ngồi uống phải cầm chừng, uống in ít thôi, uống kiểu giao lưu thôi nhưng mấy chục năm rồi cứ dặn lòng mà chẳng lần nào mình làm được.
(Xem: 1961)
Trong khi chìm đắm trong các thư tịch xưa - nay để tìm hiểu về ba cuộc kháng chiến vĩ đại chống xâm lược Nguyên Mông, tôi tình cờ dừng lại khá lâu trước đôi dòng ngắn gọn trong cuốn sách An Nam chí lược của tác giả Lê Tắc - người đã đầu hàng giặc Thát và sống lưu vong, tuy viết trên tinh thần của sử gia nô lệ (nội phụ) song cũng có hạt nhân sự thực lịch sử
(Xem: 2014)
Với những gì chúng ta được biết về công nghiệp và đức độ của Đinh Tiên Hoàng đế, về tình cảnh hiểm nguy của triều đại nhà Đinh vào lúc nhà Tống đang nhòm ngó nước Nam chờ cơ hội xua quân sang xâm chiếm, có thể hình dung được Di nguyện thiêng liêng nhất của Tiên đế chắc sẽ được ghi rõ trong Chúc thư trước khi ngài bị hành thích không lâu:
18 Tháng Mười 20264:43 CH(Xem: 1396)
Nghiêm đến nhà Đào khi trời đã về chiều, nhưng anh không vào nhà mà đi ra vườn sau coi mấy luống rau cải anh mới trồng tuần trước. Con chó vẫy đuôi kêu ăng ẳng bám theo anh. Nghe tiếng chó, Đào chạy ra: - Trời đất, anh đến lúc nào mà lặng lẽ vậy. Em trông anh từ chiều. - Tôi cũng mới đến – Nghiêm vừa nói vừa chỉ luống rau: Cải lên thế này là tốt rồi. Cô nên trồng thêm ít hành, tỏi. Nghiêm theo Đào bước vào nhà, đến trước bàn thờ Lương, chồng Đào, đốt 3 cây nhang, vái ba vái, cắm vào bát nhang, lẩm bẩm khấn mà như nói với mình: Mới đó mà đã gần 2 năm. Anh chết đã yên phận, còn người sống…, rồi quay lại đi đến ghế:
09 Tháng Mười 20265:49 CH(Xem: 2438)
– Giới thiệu với chú, đây là bạn gái của cháu. Cô đã cùng với thám tử tư giúp tìm ra người cha hải tặc của cháu như trong bài viết “Đứa Con Lai… Hải Tặc” của chú. Còn đây là ông chú mà anh vẫn thường nói với em. – Chào chú! Chú ngạc nhiên lắm phải không? Con đã được nghe rất nhiều về chú. Con muốn gặp chú từ lâu nên đã nhờ bạn thu xếp giúp. Con từ Thái Lan qua, đang theo học tại Michigan State University. Con chọn trường này vì biết bạn cũng ở thành phố Detroit, Michigan.
02 Tháng Mười 202612:54 SA(Xem: 2642)
Buổi trưa, vừa nhai xong một nhúm cơm và uống một nắp nước do tàu cấp phát thì mọi người dưới hầm nghe nhiều tiếng chạy thình thịch náo động trên boong tàu. Qua kẽ hở, biết tàu đã bị hải tặc xâm chiếm không biết từ lúc nào. Họ hoàn toàn làm chủ tình hình. Trong vòng một tiếng đồng hồ không gặp kháng cự, những tên hải tặc đã đủ thì giờ lục lọi tìm kiếm vàng bạc và giở trò khả ố với những đàn bà con gái nằm la liệt trên sàn tàu mà trước đó đã được ưu tiên dời lên vì kiệt sức.
23 Tháng Chín 202610:53 CH(Xem: 2385)
Sau ngày vợ mất, căn nhà của ông Trần Đình Tuấn bỗng vắng lặng một cách kỳ lạ. Bởi bà Bạch Nhàn, người vợ sống cùng ông gần 40 năm,đã mất vì bạo bệnh. Chiếc ghế bà Bạch Nhàn vẫn ngồi mỗi tối còn đó. Cái khăn lau kính bà thường vắt trên thành ghế vẫn đó. Cả chiếc ly nhỏ bà hay uống nước cũng vẫn nằm nguyên trên chiếc bàn cạnh cửa sổ. Nhìn đâu ông cũng mường tượng thấy bóng hình bà. Mọi thứ trong căn nhà còn nguyên màu kỷ niệm.
27 Tháng Mười 2026(Xem: 253)
Một câu nói đã trở thành chuẩn mực đạo đức của ngành y, nhắc nhở người thầy thuốc phải xem nỗi đau của người bệnh như nỗi đau của chính mình, lấy việc cứu người làm bổn phận, không lấy sự sống của con người làm phương tiện cho lợi ích riêng. Thế nhưng, khi dự thảo Luật Hiến, lấy, ghép mô, bộ phận cơ thể người và hiến, lấy xác (sửa đổi) được đưa ra Quốc hội Việt Nam xem xét, những tranh luận quanh đề xuất liên quan đến người dưới 18 tuổi đã khiến dư luận đặt ra nhiều câu hỏi.
21 Tháng Mười 2026(Xem: 822)
Có những câu hỏi, thoạt nghe tưởng như chuyện đùa, nhưng càng nghĩ càng thấy buồn. Có những lời hứa, khi mới nghe, khiến người ta tin tưởng vào một tương lai huy hoàng. Nhưng sau nhiều năm, điều còn lại đôi khi không phải là chiếc bánh để ăn, mà chỉ là bức tranh vẽ chiếc bánh. Và có những nhân vật, ban đầu được tôn vinh vì công lao của họ, nhưng dần dần trở thành những hình tượng gần như bất khả xâm phạm. Người ta được khuyến khích ca ngợi, nhưng lại ngần ngại khi muốn đặt câu hỏi. Phải chăng điều đáng lo ngại nhất đối với một dân tộc không chỉ là nghèo đói, chiến tranh hay sự áp bức, mà còn là ngày con người không còn đủ tự do để tự hỏi mình đang sống trong một thực tại như thế nào?
19 Tháng Mười 2026(Xem: 1031)
Trong lịch sử, phong trào Chấn hưng Phật giáo Việt Nam thường được dùng để chỉ cuộc vận động vào nửa đầu thế kỷ XX, khởi lên từ những năm 1920 và phát triển mạnh trong các thập niên 1930-1940. Các bậc cao tăng như Khánh Hòa, Huệ Quang, Giác Tiên, Thanh Hanh, Trí Hải cùng nhiều cư sĩ trí thức đã góp sức mở trường đào tạo tăng tài, thành lập hội Phật học, dịch kinh, xuất bản báo chí và đưa Phật giáo đến gần hơn với đời sống xã hội. Công cuộc ấy không dừng lại ở một giai đoạn lịch sử. Tinh thần chấn hưng, hiểu theo nghĩa rộng, là sự trở về với những giá trị căn bản của đạo Phật, đồng thời tìm ra phương thức thích hợp để truyền đạt và thực hành giáo pháp trong những hoàn cảnh mới. Một trường hợp tiêu biểu trong thời hiện đại là công cuộc khôi phục và phát triển Thiền phái Trúc Lâm của Đại lão Hòa thượng Thích Thanh Từ.
19 Tháng Mười 2026(Xem: 1140)
Với “TA LÀ - Những khúc mắc siêu hình học” (I AM: Metaphysical Aporias), Giáo sư Nguyễn Hữu Liêm không tìm cách trả lời giản đơn câu hỏi “Ta là ai?”, mà dựng lên một hành trình bản thể luận: con người từ đâu đến, vì sao phải trở thành một cá thể, tự-ý thức được hình thành như thế nào và liệu sau tất cả những phân ly, con người có thể “trở về” với căn nguyên hữu thể của mình hay không.
05 Tháng Sáu 2026(Xem: 6427)
-Trần Thị Nguyệt Mai: Xin anh nói cho độc giả biết một chút về anh? -Trang Châu: Tôi sinh ngày 28 tháng 3 năm 1938 ở Huế. Mồ côi mẹ năm 10 tuổi. Tôi được theo học các trường Pellerin, Institut de la Providence ở Huế và Lycée Yersin ở Đà Lạt. Lên đại học tôi chọn Y Khoa Sàigòn, vào quân y, ra trường cuối năm 1965 với cấp bậc y sĩ trung úy. Tôi chọn phục vụ quân y Dù từ 1966 đến 1971. Tiếp theo là y sĩ điều trị Quân Y Viện Trần Ngọc Minh. Giữa năm 1972 được lệnh thuyên chuyển về Trường Quân Y, đảm trách chức vụ Trưởng Khối Sinh Viên và Khóa Sinh một thời gian ngắn và sau đó là Trưởng Khối Tâm lý Chiến kiêm Chủ Bút Tập San Quân Y cho đến ngày mất Miền Nam năm 1975. Tị nạn tại thành phố Montréal, tỉnh bang Québec, xứ Canada, từ 14 tháng 5 năm 1975. Trở lại nghề Y vào tháng 9 năm 1977. Tháng 4 năm 1988 tình nguyện theo tàu của Hội Médecins du Monde (Pháp) về Biển Đông cứu người vượt biển. Tàu đã gặp 5 ghe vượt biển, vớt được 327 thuyền nhân. Nghỉ hưu từ đầu tháng 3 năm 2016.
06 Tháng Sáu 2025(Xem: 15903)
Trước khi thực hiện cuộc phỏng vấn này, tôi đã tham khảo nhiều nguồn thông tin và trực tiếp đối thoại với những nhân vật “sống” trong và ngoài nước. Tuy nhiên, phản hồi nhận được đa phần rơi vào ba mô thức: (1) phê phán gay gắt phía đối lập, (2) nói chung chung với lý thuyết viễn mơ, hoặc (3) phủ nhận hoàn toàn tính khả thi của việc hòa hợp hòa giải. Do đó, tôi đã tìm đến Trí tuệ Nhân tạo Chat GPT – như một cuộc đối thoại với "sự trống vắng im lặng", và đồng thời là một sự tổng hợp từ hàng triệu nguồn tiếng nói – để có được một cái nhìn khách quan, toàn diện, mang tinh thần đối thoại tương kính về một vấn đề lớn và dai dẳng của dân tộc Việt Nam.
22 Tháng Mười Hai 2023(Xem: 32167)
Như bài viết gần đây của ông về kênh đào Phù Nam của Cam Bốt, và đặc biệt như một tuyên bố gần đây nhất của Thủ tướng Cam Bốt Hun Manet: “Kênh đào Phù Nam không lấy nước từ sông Mekong mà chỉ lấy từ sông Bassac và sẽ dùng cho tưới tiêu, nông nghiệp)\”, xin ý kiến của ông về những vấn đề sau:
27 Tháng Tư 2022(Xem: 38869)
Những ngày 11, 12 tuổi, vào những năm 73-74, tôi say mê Phan Nhật Nam. Anh trở thành thần tượng của tuổi thơ, với những ngày dài trên quê hương, những ngày bi thảm, những ngày thê lương, những ngày gẫy vụn, trong nỗi sợ khốn cùng. Nỗi sợ trái lựu đạn đã bật kíp. Nỗi đau vô hình của đồng ruộng ẩn chứa triệu trái mìn. Nỗi đau thắt ruột của người cha xếp xác con, trên đoạn đường từ Quảng Trị về Huế. Trong bất mãn của người lính trước một hậu phương vô ơn. Của người lính miền Nam phải tự vệ giữa một thế giới làm ngơ những thảm sát tập thể ở bãi Dâu, ở trường tiểu học Cai Lậy. Khác những nhà văn quân đội khác, tính chất bi tráng của một xã hội dân sự thời chiến phủ trùm lấy bút ký của Phan Nhật Nam, vượt lên trên các trận đánh. Không phải Mùa hè đỏ lửa, mà Tù binh và Hòa bình, Dọc đường số 1, Dấu binh lửa mới thực sự ghi lại suy nghĩ của một quân nhân trong chiến tranh. Bên cạnh, nhật ký của Đặng Thùy Trâm, Nguyễn Văn Thạc chỉ là những tiểu xảo của những sản phẩm được biên tập.
(Xem: 1500)
Có những cuốn sách khiến người ta đọc để hiểu thế giới. Có những cuốn sách buộc người ta quay về nhìn lại chính mình. Và cũng có những cuốn sách, dù tác giả không nhất thiết chủ ý, lại khiến người đọc đặt câu hỏi về cái thế giới đang tìm mọi cách định nghĩa con người thay cho chính họ. TA LÀ: Những khúc mắc siêu hình học của Nguyễn Hữu Liêm có thể được tiếp cận theo hướng thứ ba ấy. Thoạt nhìn, đây là một hành trình triết học quanh những khái niệm như bản thể, ý thức, cái Tôi và vô ngã. Nhưng nếu đọc chậm hơn, bên dưới những tầng ngôn ngữ siêu hình ấy, ta có thể nhận ra một vấn đề gần gũi hơn nhiều: con người phải làm gì để trở thành một cá nhân có ý thức độc lập, thay vì chỉ là một đơn vị trong đám đông? Và câu hỏi ấy, trong một số xã hội, chưa bao giờ hoàn toàn vô hại.
(Xem: 13905)
Cuốn sách này là bản dịch tuyển tập những bút ký cá nhân, văn học và báo chí về các nhân vật Việt Nam đã có những đóng góp đáng kể cho văn học, nghệ thuật và khoa học. Đây là một nguồn tư liệu phong phú về lịch sử xã hội, văn hóa và chính trị của miền Nam Việt Nam, đồng thời khắc họa sự nghiệp của từng nhân vật. Phần lớn những người được đề cập nổi bật trong giai đoạn 1954 – 1975. Sau khi miền Nam thất thủ vào tay lực lượng miền Bắc năm 1975, hầu hết họ đều bị giam giữ nhiều năm trong các trại cải tạo cộng sản. Đến thập niên 1980, một số người đã sang Hoa Kỳ và đa phần vẫn tiếp tục hoạt động sáng tạo.(TS. Eric Henry, dịch giả)
TẠP CHÍ HỢP LƯU là một không gian văn học, nghệ thuật và biên khảo độc lập, nơi các dòng tư tưởng, mỹ cảm và ký ức văn hóa gặp gỡ và đối thoại. Chúng tôi đăng tải các tiểu luận, khảo cứu, bình luận văn hóa – xã hội, cùng những sáng tác văn học và phê bình nghệ thuật, với tinh thần khai phóng, tôn trọng đa dạng quan điểm và tự do học thuật. Hợp Lưu không nhằm đại diện cho bất kỳ khuynh hướng chính trị, ý thức hệ hay tổ chức quyền lực nào, mà xem trọng tiếng nói cá nhân, chiều sâu suy tư và giá trị của chữ nghĩa
(Xem: 6919)
Tháng Năm, Sài Gòn vừa chớm những cơn mưa đầu mùa. Không phải mưa tháng Mười Hai… nhưng lạ là, mỗi lần nghe tiếng mưa rơi trên mái phố, mình lại nhớ đến một bài thơ cũ— như thể ký ức có mùa riêng của nó.
(Xem: 10729)
Sau khi đã tập tành yêu anh / Em tập tành chia tay, tập tành giận dỗi / Tập tành nghi ngờ anh nói dối, / (Rồi không tin anh nói thật bao giờ)
(Xem: 9937)
Khoảnh khắc dài theo tiếng gọi / Rốt lại một chiều câm tiếng nói / Đợi chờ đuối một giấc mơ /
(Xem: 10041)
Ném buồn vào phố đông / Nhìn người ta bỗng thấy / Mình đi giữa đồng không / Ném buồn vào tôi vậy / Trăm gai cây xương rồng
(Xem: 10845)
Vậy đó, tưởng quên mà vẫn nhớ / Từ đêm vỡ tuyến lạc ven đô / Người thua trận chót đền trăm tuổi / Ta gánh thù sâu chốn hải hồ / Những tưởng mười năm đời sáng lại / Ta về bươi kiếm miểng xương khô / Vét hết oan khiên người lỡ vận / Vùi sâu xóa dấu một hoang mồ
14 Tháng Chín 20262:19 SA(Xem: 3468)
Tên thật Trần Ngọc Thao, sinh năm 1936 tại Quảng Nam, Cung Tích Biền thuộc thế hệ nhà văn hứng chịu và tham dự trực tiếp nội chiến. Theo học Văn Khoa Huế, Luật Khoa Sàigòn trước khi bị động viên rồi trải qua nhiều đơn vị pháo binh, thiết giáp của quân lực VNCH cho đến ngày giải ngũ vì thương tích năm 1973, nhà văn khởi đăng truyện ngắn đầu tiên trên tuần báo Nghệ Thuật vào năm 1966.
31 Tháng Mười 202510:09 CH(Xem: 11160)
PHÂN ƯU / Vô cùng thương tiếc khi được tin: Nhà văn, Nhà giáo DOÃN QUỐC SỸ / Pháp danh HẠNH TUỆ / Sinh ngày 17 tháng 2 năm 1923 tại Hạ Yên Quyết, Hà Đông,Hà Nội, Việt Nam. Đã tạ thế vào ngày 14 tháng 10 năm 2025 / tại Anaheim California, Hoa Kỳ / Hưởng thượng thọ 103 tuổi
25 Tháng Mười 20251:53 SA(Xem: 10372)
Vô cùng thương tiếc khi được tin thân phụ của bạn Lưu Thanh Nga: Cụ Francis Xavier Lưu Vĩnh Lữ /Cựu Chủ Tịch Nghị Viên Hội Đồng Đô Thành Sài Gòn / Sinh năm 1934 tại làng Tưởng Lộc, Vĩnh Long, Việt Nam / Đã được Chúa gọi về ngày 11 tháng 10 năm 2025 tại Katy, Texas. /Hưởng thượng thọ 92 tuổi