- Tạp Chí Hợp Lưu  Fountain Valley, CA 92708 - USA Điện thoại: (714) 381-8780 E-mail: [email protected]
Tác Giả
Tìm đọc
Trang Nhà

CỘI MAI VÀNG

15 Tháng Hai 20181:27 SA(Xem: 57810)

 

 

 

MAI
Mai - ảnh UL


B
a vốn mê chơi hoa Mai.

Ngày sinh ra cô con gái đầu lòng, ba tự tay trồng cây Mai vàng trước ngõ.

Chị được đặt tên Hoàng Mai.

Thứ nhất nhau quàng, thứ nhì vàng da. Lúc mới sinh ra  chị  bị nhau quàng quanh cổ, chị nằm lì trong bụng mẹ, bà mụ loay hoay lựa thế mãi mới lôi được hai chân ra ngoài, nên da chị vàng như nghệ, cả nhà quen miệng gọi là chị Vàng.

Năm đó Mai vàng nở bung năm cánh to tròn rực rỡ trước hiên nhà.

Mẹ có bầu sòn sòn ba năm liên tục, chỉ rặt toàn con gái. Ba đã chán không còn hăm hở trồng cây Mai mới như lần đầu. Mỗi lần thêm một đứa con gái chào đời, ba chỉ ghép thêm nhánh mới vào cội Mai cũ, hết Mai trắng rồi đến Mai hồng, Bạch Mai là chị bé ba, Hồng Mai là chị bé tư.

Bảy năm sau, Đến đứa con đẻ ráng cuối cùng, ba hồi hộp trồng hẳn cây Mai Tứ quý ngay cửa sổ. Vậy là cậu út Qúy Mai được sinh ra trong trầm trồ nhẹ nhõm của mọi người, cả nhà váng ầm lên tiếng khóc ngằn ngặt của cậu út và tiếng cười sang sảng của ba.

Vừa sinh ra cậu út Qúy Mai là mẹ nằm liệt giường vì hậu sản. Toàn bộ công việc nhà đổ hết lên vai chị Vàng. Mới 12 tuổi, chị đã phải thức đêm quậy sửa hộp ông thọ với nước cháo sền sệt mớm cho em trai, ngày thì đi gánh nước mướn. Hai đòn gánh hằn lên xương quai xanh hai lằn tím bầm không bao giờ tan. Chị Ba bế em trẹo một bên hông, cái hông lâu ngày chai ngắt, ngồi đâu cũng lồi lên một cục, cậu út Qúy hay lấy tay chà vào riết rồi thành ghiền. Chị bé Tư tuổi còn nhỏ nhất, ham chơi nhảy dây, lò cò, vứt cậu út ra bên hè, bị kiến lửa cắn sưng mông. Ba vừa đi lái xe ôm về thấy cậu út Qúy khóc tím tái không thành tiếng, vội vã vơ ngay cây đũa cả quất từ trên đầu chị bé Tư quất xuống, trán tét một đường máu chảy lênh láng. Chị bé Tư dãy tê tê mà không dám la, mắt trợn ngược. Từ đó, mổi lần đến mùa lạnh, đầu chị lại nhức buốt đến óc, mỗi lần gặp chuyện sợ hãi hay bị xúc động , chị lại giựt tay chân , mắt trợn ngược. Riết rồi mọi người quen dần gọi chị Tư trợn. Sau này thấy hay hay, mổi lần xem cải lương đến đoạn cô đào hát xuống một câu mùi hết biết, chị cũng trợn ngược mắt , giựt tê tê người cho cậu Út Qúy cười quên thôi!

Mấy chị em theo nhau lớn dần lên. Năm chị Vàng 15 tuổi ba bỏ nhà đi theo vợ nhỏ dân buôn bán ở phố. Mẹ vẫn nằm một chổ, héo úa vàng vỏ như cây Mai bị lặt trụi hết lá. Chị Vàng dắt theo cậu út Qúy đi làm mướn nuôi cả nhà. Bé Ba và bé Tư quanh quẩn gánh nước mướn thế cho chị và chăm sóc cho má.

Mười lăm tuổi, chị Vàng đã có da có thịt.  Má bắt đầu lột nét hồng rạng ngời mơn mởn trút sạch lớp da vàng nghệ ngày thơ. Miệng chị cười có lúm đồng điếu ẩn hiện rất duyên, nhưng đuôi mắt đen thì buồn quá đổi. Cậu Hai , con trai lớn nhà chủ đi lính nghĩa vụ lâu lâu về thăm nhà,  liếc thầm để ý. Nhất là mỗi chiều chạng vạng khi chị Vàng bế em bé con bà chủ ra ngoài ngõ hóng gió, thằng nhỏ đeo bám chặt vào bộ ngực thanh tân chỏm cau mới nhú cứng ngắc của chị Vàng, đường cong tơ non hằn rõ qua làn áo vải bà ba sờn mỏng. Cậu Hai tìm cách xớ rớ chung quanh, hết lấy tay vờ nựng nịu đến bẹo má , vuốt đùi thằng bé, rồi tìm cách động chạm vào ngực chị Vàng. Chị sợ hoảng, kiểu con gái mới lớn lần đầu chạm hơi trai, co rúm người lại nhưng không dám chống cự. Cậu Hai cười cười lơi lã, ngày càng xán lại gần hơn, mắt môi nạc  mỡ hơn, bàn tay lông lá bạo dạn nán lại lâu hơn trên vùng da thịt con gái mới lớn! Không phải kể là chị Vàng cũng có chút rạo rực, đêm nằm vừa thẹn thùng, vừa xôn xao là lạ, vừa tủi thân không có má một bên để tâm sự, nước mắt nhỏ ròng ròng ướt hết vạt chiếu.

Một hôm trời nhá nhem tối, cậu Hai lấn xấn mãi một bên , gió chiều thì hiu hiu, mà nắng chiều lại dìu dịu, hai má chị Vàng ưng ửng như da trái mận non, cầm lòng không đậu, cậu thọc hẳn bàn tay vào sâu trong làn áo ngực vải thô cứng, mắt đờ dại nhìn chăm chăm chị Vàng. Chị Vàng giật thót người, ứa nước mắt van vỉ:

-      Con xin cậu. Cậu đừng làm vậy ai thấy kỳ lắm.

Cậu Hai tẽn tò rút tay ra, vừa  thèm tiếc ngẫn ngơ mùi da thịt săn chắc mát rượi. Chị ẳm em bé chạy thụt mạng về  nhà, cậu út Qúy lủi thủi chạy theo sau lưng chị khóc thút thít. Đâm sầm vào người bà chủ, chị Vàng chưa kịp mở miệng, cậu út Qúy đã mếu máo ngọng nghịu:

-      Cậu Hai ò ti chị Vàng con…

Mặt bà chủ xám ngoét:

-      Cú mà dám chòi nhà tiên! Mày cả gan quá vậy Vàng? Mày dám nói lại cho tao nghe coi!

-      Dạ, con không dám, con xin cậu mà cậu không chịu nghe- chị Vàng gục đầu khóc nức nở không thành tiếng.

Cậu Hai vừa lệch xệch dép lào về tới cửa, hất hàm:

-      Con này nói gì hả mẹ?

-      Chị em con này dám mét con bờm xơm nó, quân điêu toa- bà chủ rít qua kẻ răng.

-      Mày nhìn lại mày coi, hôi hám xấu xí cở này ai mà thèm đứng gần. Chắc nó nằm mơ- cậu Hai nhếch miệng cười sượng sùng.

Bà chủ sấn sổ nhào tới:

-      Đánh một trận cho nó chừa thói gian ngoan!

-      Thôi, đuổi cổ chị em nhà nó đi là được rồi. Không mình lại mang tiếng ác với người ăn kẻ ở. Cái thói nhà quê, ngu lâu, ngon ngọt lại không muốn- Câu Hai câng câng mặt thọc tay vào túi áo pyjama ngoảnh đi.

Vậy là đêm đó đồ đạc của hai chị em bị hất tung ra trước ngỏ. Lận cuộn tiền giấy 100 vào lưng quần, chị Vàng vừa dắt tay cậu út Qúy bước đi vừa cắn chặt răng nín khóc. Về đến cổng nhà, chị cứ đứng mãi trước cội Mai già khô không hoa, không dám bước qua ngạch cửa, nước mắt tuôn xuống thân cây ròng ròng như nhựa ứa.

Chị Tư trợn tròn mắt,

-      Hai để đó  em! Hai đừng đi làm mướn nữa, để em làm mướn nuôi cả nhà. Em xấu xí như vầy lại có bệnh động kinh, không có ai dám chạm vào người em đâu!

Năm đó bé Tư vừa tròn 13 tuổi, người đẹt lét, chỉ được mồm  miệng lanh lợi hay cười hay nói. Nhà chủ của Tư  là người chân quê, tử tế, tốt bụng, không có thói nhà giàu xổi lên mặt như mấy tay trọc phú. Bé Tư mộc mạc chân quê lại hợp với ý chủ nhà. Bé Tư, mỗi ngày, hái rau đồng  nấu canh tôm tươi tập tàng, trộn rau sống với lá đắng đất cuộn thịt luộc chấm mắm cáy sông. Hôm nào rảnh việc, Tư vò tay lá sương sâm thành thạch xanh đặc quánh, trộn thêm đường cát mát cổ, không có dầu chuối, nước dừa cốt như ở ngoài chợ bán. Rản tay, bé lụi cụi Tư trồng thêm mảnh ruộng lúa mùa 6 tháng không xịt thuốc hóa học , hạt gạo chưa chà hết cám thơm dẻo bùi ngậy như hạt nếp, nấu lên chang nước ram thịt cả nhà ăn khen ngon chảy nước mắt sống. Sáng sáng bé Tư chịu khó rang vỏ đậu nành làm nước uống, bỏ thêm lát gừng thơm thanh tao. Trưa hè, bé Tư nạo cơm dừa bằng nắp phén đập dập, nấu chè đậu xanh nguyên hạt với đường thốt nốt…. Một đêm mùa đông Tư lại cơn cũ động kinh giật chân tay, cả nhà chủ vác đi cấp cứu bệnh viện khóc tức tưởi như khóc người ruột thịt . Sau đận đó, Tư được bà chủ nhận làm con nuôi và cho ăn học đàng hoàng tử tế.

Còn lại bé Ba. Sau khi chị Vàng bỏ về từ nhà chủ ở chợ, rồi quanh quẩn quanh xóm nuôi vịt nuôi gà nuôi heo thành chuồng bỏ cho lái, bé Ba thề độc, quyết không bỏ qua chuyện oan nhục của chị. Tính bé ba là vậy, con gái quê, quanh năm chân lấm tay bùn mà trắng như bông bưởi, má phinh phính bầu bĩnh, môi đỏ mọng cong chon chót và đuôi mắt lúng liếng đen mượt, bé Ba có thể hớp hồn người đối diện ngay từ cái nhìn đầu tiên. Nhưng cô chẳng để cho ai chạm vào người mình, cô mím môi thề, từ bỏ cái nghèo, nghèo là nhục!

Vừa tròn 15 tuổi bé Ba bỏ theo chị em bạn trong xóm lên thành phố. Chân ướt chân ráo ngày đầu tiên, cô đã được một bà chủ quán cà phê chọn về nhà bưng nước cho khách. Lộ làn da bóng mượt nõn nà qua lớp quần short ngắn cũn cỡn, cô lọt ngay vào mắt đám đàn ông háo sắc ngồi lũ lượt trong quán. Nhưng cô kiêu kỳ ngước mắt lên trên đám đàn ông ngớ ngẩn vì nhan sắc của cô, không ban phát nụ cười đỏ chót trẻ thơ cho bất kỳ ai.

Một ông chủ quán bi da lập tức bỏ tiền sang tay lại ngay cô với giá gấp ba lần từ bà chủ tiệm cà phê. Việc của cô lần này nhàn nhã hơn, chỉ quanh quẫn lượn chung quanh chiếc bàn nhung xanh mượt mà phơi cặp chân dài nuột nà và mĩm cười với tất cả. Nhờ có sự hiện diện của cô mà những bàn banh cá độ bớt nóng và nảy lửa như trước, lũ đàn ông bắt đầu lơ đảng hơn và lịch sự hơn! Nhưng lũ đàn ông mắt ngầu đỏ dõi theo đường lăn của những trái banh tròn cũng không phải là mục tiêu của bé Ba theo đuổi. Ngay cả con mắt đói khát si mê của ông chủ vuốt ve khắp thân thể tươi trẻ mơn mởn của bé Ba và những ẩn ý cung phụng tiền bạc xa xôi cũng không làm cô mảy may quan tâm…

Cô chờ cho đến khi người đàn ông đó xuất hiện. Đeo kính ruồi sang trọng, bên hông không xề xệ mấy lớp ví da như những người đàn ông tầm thường khác,có những người sẵn sang trả tiền thay cho ông ấy. Bé Ba lập tức để ý ngay đến người đàn ông đó. Cô ban cho anh nụ cười duy nhất cô đã để dành sẵn từ những giấc mơ dậy thì năm-Mười-bốn-tuổi. Người đàn ông đó chính là  ông chủ của một nghề mới, nghề-chăn-dắt-người-và-buôn-người, bị hút vào ánh sáng lấp lánh yêu kiều của nhan sắc vừa sành sỏi, vừa trẻ con rất có ý thức mình-là- ai- và-chỉ- để- dành- cho- ai của cô. Ngay hôm sau, cô trở thành gà cưng của một công ty thời trang có tiếng của thành phố. Năm đó cô chỉ vừa tròn 16 tuổi.

Không còn ai nhớ đến cái tên bé Ba Bạch Mai của cô nữa. Làn da trắng bông bưởi của miệt vườn sông nước được thoa đắp lột bởi đủ loại hóa chất kem cao cấp để trở nên nuột nà óng chuốt mà vẫn giữ nguyên được hương sắc mơn mởn mặn mà. Dáng vóc mảnh dẻ cao ráo ngây thơ đã được trao chuốt tập luyện đến độ kiều mỵ gợi tình mà vẫn trẻ con, rất ngọt ngao vì vẫn trẻ con, lớp bộ nhung lụa trang sức phủ lên cô chỉ làm tôn thêm lên nét đài các lung linh tiềm ẩn. Bé Ba lột bỏ dần lớp da nhà quê,  tỏa hương như cánh hoa hồng rung rinh trước gió xuân rờn rợn. Cô cũng không phải để dành cho sàn thời trang hay ông chủ, cô là món quà đặc biệt của thượng đế, được khám phá  bởi cặp mắt lọc lõi tinh đời của ông chủ và chỉ dành đặc biệt cho ông- chủ- của- ông- chủ. Cô vừa tinh ranh, vừa ngạo nghễ, vừa nồng nàn, vừa ngây thơ, vừa kiêu kỳ lại vừa chân chất. Cô biết định giá đúng mình, cô biết ngồi bắt chéo chân gợi tình trong chiếc ghế trên cao kia  vừa đủ xa cách, vừa đủ lung linh, để đàn ông thèm khát ngước nhìn! Nhiều người trong nghề ác miệng nói rằng cô cuối cùng chỉ là con ở,, một dạng con ở hạng sang, hào nhoáng cho nhiều ông chủ, thay vì chỉ phục vụ duy nhất một ông chủ. Người ngoài nghề thì nhìn cô ngưỡng mộ thèm muốn. Cô chỉ mĩm nụ cười ngây thơ, nhẹ nhõm mà yêu kiều bước đi không hề ngoảnh lại.

Ngày cuối năm, thong thả bé Ba quay về quê , cô chỉ mặc một chiếc chemise trắng tinh và quần tây ống loe tuyền một màu trắng.  Cô bắt tài xế dừng chiếc xe Audi trắng mãi tận ngoài đầu làng, để cô đi bộ hớn hở chân trần trên con đường đất. theo sau là đám trẻ thò lò mũi xanh hớn hỡ về đến tận cổng nhà. Đứng trước cội Mai vàng khô héo lá, lần đầu tiên đôi mắt long lanh như thủy tinh của cô mờ ướt. Cô nhào vào lòng chị Vàng, mới 20 tuổi mà khô quắt xác xơ như đã 30. Cô đặt  lụa là vào bàn tay xanh gầy nổi gân của người mẹ nằm dính sát trên giường với mớ tóc màu xám bạc.

Hai chị em ôm vai nhau đứng trước thềm nhà, nhìn bướm chờn vờn  trên những cành Mai đang nhú lên mùa lá mới.

Cô ngả đầu vào vai chị Hai.

-      Hay là chị và mẹ lên thành phố ở với em?

-      Thôi, mẹ và chị quen ở đây rồi. Còn đất vườn, còn cội Mai này. Đi đâu cũng không nỡ bỏ.

-      3 chị em mình đã lớn lên từ đây- cô mơ màng nhìn vào cội Mai. Có nhiều đêm em mơ thấy cội Mai trước sân nở đầy hoa vàng.

Rồi cô nói tiếp như trong cơn mơ của riêng cô:

-      Em sẽ xây nhà vàng cho mẹ và chị. Những thằng đàn ông năm xưa dám xúc phạm chị nay phải cầu cạnh chị. Thằng Qúy không phải lái xe thồ như ba ngày xưa. Chị em mình thoát đời con nhỏ đi ở đợ...

Chị Vàng ôm mặt rưng rưng:

-      Không cần nhà vàng, chỉ cần mẹ khỏi bệnh, chị em mình đoàn tụ, cây Mai sống lại trổ hoa là chị hạnh phúc nhất rồi! Mai rụng về cội, đời Mai mỏng manh lắm. Rồi có ngày em sẽ về đây với mẹ và chị. 

Nắng sớm nhảy nhót chạm lốm đốm trên nhành Mai như những bông hoa trái mùa vàng rực rỡ.

 UYÊN LÊ

Gửi ý kiến của bạn
Tên của bạn
Email của bạn
12 Tháng Tư 201112:00 SA(Xem: 145203)
m ột đêm uống trăng máu ướp vần thơ mộ đỏ bào thai chưa kịp lớn kià thú dữ nốc cạn huyết tươi...
11 Tháng Tư 201112:00 SA(Xem: 115031)
Ai nghe thấy tên thành phố Seattle đều ngán về cái mưa dai dẳng, một năm gần sáu tháng trời. Biểu tượng của Seattle là một người cầm dù. Nắng ở đây hiếm hoi như hạnh phúc Anh có về gọi nắng đến cho em…( Trần Mộng Tú) Vậy mà chúng tôi đã ở thành phố Seattle gần 36 năm trời .
10 Tháng Tư 201112:00 SA(Xem: 114659)
Đ ổi mới, không thể viết như cũ, họ biết thế. Nhưng bắt đầu từ đâu? Họ chưa cơ hội nhận được thông tin đa chiều hay tiếp nhận nền thơ ca thế giới với bao nhiêu trào lưu như thứ cửa hàng bách hóa tổng hợp để tha hồ chọn lựa, như thế hệ thơ hậu đổi mới. Mở cửa, họ đối mặt với khoảng trắng mênh mông của sáng tạo, của ý thức và trách nhiệm của nghệ sĩ tự do. Họ cần làm mới, thức nhận rằng mình phải khác. Phải gánh lấy trách nhiệm định phận thi sĩ của thế hệ, của thời đại.
10 Tháng Tư 201112:00 SA(Xem: 122884)
M ón trà sữa trân châu rất thịnh hành trong giới trẻ ở Việt Nam, nhưng được biết là món trân châu nhập cảng từ Trung Cộng có pha chất nhựa rất nguy hiểm...
09 Tháng Tư 201112:00 SA(Xem: 110265)
N goại trưởng Mỹ nêu đích danh một số nước nặng tay nhất với việc sử dụng Internet như Saudi Arabia, Việt Nam, Sudan và Trung Cộng. Saudi Arabia, một đồng minh thân cận của Mỹ nhưng lại chống đối Hoa Kỳ đẩy mạnh việc cải thiện Dân Chủ trong thế giới Ả Rập.
08 Tháng Tư 201112:00 SA(Xem: 95563)
N gười mù, người câm, người điếc, ai cũng thấy hiện trạng xã hội Việt Nam đương đại đang xoay thế nào. Một xã hội bất bình đẳng kinh khủng với ngàn tệ nạn lớn-nhỏ, trẻ-già, sang-hèn. [...] Nhưng chúng ta đã nhìn thấy gì, đã viết được dòng nào từ nguyên liệu khổng lồ ấy? Hay rời rạc dăm câu thơ không rõ nghĩa, vài ba truyện ngăn ngắn kháy khía tủn mủn [...] ngồi nhìn bầu trời xám xịt ô nhiễm, gác chân cho những đứa trẻ tội nghiệp lau giầy, rên ư ử trong nhà hàng bia ôm máy lạnh mà làm thơ móc máy lẫn nhau.
08 Tháng Tư 201112:00 SA(Xem: 90604)
C hristine Falkenland, sinh năm 1967, đang là hiện tượng và hy vọng của văn chương Thụy Điển hiện nay. Cô viết tiểu thuyết và làm thơ. Những tác phẩm đã được dịch qua tiếng Pháp: Bóng Tôi (Mon ombre), Cơn Khát Của Hồn (La soif de l’âme), Búa Đe (Le marteau et l’enclume). Bút pháp tiêu biểu Bắc Âu. Văn phong đơn giản, cô đặc nhưng lại cực kỳ day rứt. Nội dung thường hướng về những đau đớn và khúc mắc ái, dục. Búa Đe là cuốn tiểu thuyết đầu tiên của Christine Falkenland được dịch ra tiếng Pháp, do nhà Actes Sud xuất bản tháng Sáu năm 1998.
08 Tháng Tư 201112:00 SA(Xem: 112071)
T hơ Việt đi về đâu? Đây là câu hỏi mà tập thể các nhà thơ và giới làm văn hoá-giáo dục VN phải trả lời, với sự đóng góp của ý thức và bản lĩnh từ mỗi cá nhân. Những trang dông dài trên đây chỉ muốn phác họa quang cảnh và vài xu thế chính mà các nhà văn nhà thơ VN đang chứng kiến và đối diện: Sự hình thành nền cộng hòa văn chương VN trong bối cảnh toàn cầu hóa một chiều, cộng thêm bóng đen của toàn trị-mafia và vòng kim cô tự kiểm duyệt trên đầu. May mắn được làm một người quan sát từ ngoài nước [...] Chỉ xin đóng góp ở đây vài ý kiến nghề nghiệp.
07 Tháng Tư 201112:00 SA(Xem: 101095)
Q ua chiến tranh, Việt Nam đã chịu biết bao đau thương tan nát. Bằng những hình ảnh và những trang viết, Hợp Lưu 113 sẽ đưa chúng ta một lần nữa... lội qua chiến tranh. Nhìn lại, không phải để đào sâu thêm sự thù hận bởi biên giới chính trị, mà để suy nghiệm về cuộc chiến Việt Nam như những “trận hậu chấn” dần dần tan vào lịch sử...
04 Tháng Tư 201112:00 SA(Xem: 151263)
K hông còn gọi là vũ khí, một khẩu colt giữa điệp trùng AK chỉ còn để yên tâm biết trong tay có bạn giữa mịt mùng núi rừng không tìm ra lối đi
07 Tháng Tám 2026(Xem: 3855)
Lời dẫn nhập: Hai năm sau lễ động thổ ngày 5 tháng 8 năm 2024, Kênh Funan Techo vẫn đang được thi công theo từng đoạn, chưa hoàn thành toàn tuyến khoảng 180 km. Tác giả phân tích rõ dự án không chỉ là tuyến giao thông đường thủy đơn thuần mà còn là công trình điều tiết nước đa mục tiêu, có nguy cơ ảnh hưởng đến chế độ lũ, phân phối phù sa và xâm nhập mặn ở Đồng bằng sông Cửu Long. Đặc biệt, dự án đã vi phạm nghiêm trọng Điều 5 của Hiệp định Mekong 1995. Cam Bốt đã cố tình xếp kênh Funan Techo vào nhóm “dự án trên dòng nhánh” để chỉ phải làm thủ tục Thông báo đơn giản, thay vì thực hiện thủ tục Tham vấn trước (Prior Consultation) bắt buộc theo quy trình PNPCA. Thực tế, kênh kết nối trực tiếp với sông Mekong và sông Bassac – hai nhánh mang nước dòng chính – và chuyển nước ra Vịnh Thái Lan. Việc né tránh Điều 5 không chỉ làm suy yếu cơ chế hợp tác của Ủy hội sông Mekong (MRC) mà còn mở ra nguy cơ các quốc gia khác noi theo, phá vỡ nguyên tắc sử dụng nước công bằng và hợp lý trên ...
16 Tháng Tám 2025(Xem: 13301)
Giáo sư Trần Ngọc Ninh đã ra đi thanh thản ở tuổi 103 vào ngày 16 tháng 7 năm 2025 tại Bệnh viện Hoag, thành phố Newport Beach, miền Nam California. Tin tức về sự qua đời của giáo sư chỉ được gia đình thông báo hai tuần sau đó, theo đúng nguyện vọng của thầy về một tang lễ Phật giáo vô cùng đơn giản, được tổ chức riêng tư trong phạm vi gia đình. Không có cáo phó, không có điếu văn, và gia đình đã thực hiện đúng những gì thầy mong muốn. Thầy được an táng tại nghĩa trang Loma Vista Memorial Park, thành phố Fullerton, cách Little Saigon khoảng 20 km, bên cạnh phần mộ của người vợ quá cố, mất vào năm 2020 trong thời kỳ đại dịch Covid-19. Bia mộ của thầy rất giản dị, không ghi học hàm hay danh hiệu – chỉ khắc tên thầy và pháp danh “Orgyen Karma, biểu tượng cho hoạt động giác ngộ”.
18 Tháng Mười Hai 2024(Xem: 19668)
Cristoforo Borri dành hai chương III và IV, trong Phần II của Ký Sự Đàng Trong để viết về nhân vật mà ông quý trọng và tôn vinh: quan Khám lý Trần Đức Hoà -ân nhân thứ hai của đạo Chúa (sau Minh Đức Vương Thái Phi)- là người đã cứu sống cha Buzomi và mời các giáo sĩ về vùng ông cai trị, năm 1618, trong cơn sóng gió, các giáo sĩ phải lẩn tránh, ông đã cấp nhà ở và dựng nhà thờ cho họ ở Quy Nhơn, tạo ra cơ sở đạo Chúa ở Nước Mặn. Xin tóm tắt lại những sự kiện đã xẩy ra: / Đạo Chúa ở Đàng Trong do cha Buzomi đặt nền móng từ năm 1615, nhờ Minh Đức Vương Thái Phi giúp đỡ và che chở, có được nhà thờ lớn ở Đà Nẵng. Năm 1616, Macao gửi thêm ba thầy giảng người Nhật sang trợ giúp. Năm 1619, cha Buzomi bình phục; quan Khám lý đưa ông trở lại Hội An, các đạo hữu Dòng Tên gặp nhau trong niềm vui khôn tả. Họ quyết định: Cha Pedro Marques ở lại Hội An. Các Cha Buzomi, de Pina, Borri và thầy giảng Bồ, theo quan Khám lý về Quy Nhơn[1].
18 Tháng Mười Hai 2024(Xem: 18651)
Kỳ trước, chúng tôi đã trình bày Đời sống thế tục ở Đàng Trong theo sách Ký sự Đàng Trong của Cristoforo Borri. Kỳ này, xin giới thiệu Đời sống tôn giáo ở Đàng Trong qua ngòi bút của Borri, về giai đoạn đầu tiên đạo Chúa được truyền vào nước ta, từ 1615 đến 1622, dưới thời chúa Sãi Nguyễn Phước Nguyên./ Cristoforo Borri xác định vai trò tiên phong của Dòng Tên / Cristoforo Borri xác định các giáo sĩ Dòng Tên đúng là những người đầu tiên đem đạo Chúa vào Đàng Trong, bằng cách chỉ trích sự bịa đặt trong cuốn sách của một giáo sĩ Y Pha Nho [Hordũnez de Zeballos] kể rằng ông ta đã đến Đàng Trong trước đó, đã rửa tội cho một bà công chúa và nhiều người trong hoàng tộc, mà Borri cho là hoàn toàn hoang tưởng.
18 Tháng Mười 20266:14 CH(Xem: 1654)
Bữa nay tôi khóc tôi la / Vì tôi chẳng thể làm ma vô tình / Tuệ Sỹ viết: “Trời có Tình / Thì Trời cũng đã trở thành già nua” / Tưởng như lời nói bông đùa / Mà trong sự thể mái chùa vỡ tung / Nhìn nhau trong cuộc trùng phùng / Mỗi người một ái ngại ngùng cho nhau
18 Tháng Mười 20266:04 CH(Xem: 1814)
Bữa nay Bùi Giáng chết rồi Hôm qua Giáng vẫn nằm ngồi chiêm bao Bữa nay là bữa hôm nào Hôm nào cũng như hôm nào vậy thôi Hôm nào cũng có mây trôi Không trôi chân đất thì trôi chân trời Lập đi lập lại ba hồi Những vần Thơ cũ lôi thôi vô cùng
09 Tháng Mười 20266:39 CH(Xem: 2327)
Rồi mai nữa, giữa muôn trùng năm tháng Nếu vô tình nghe một khúc mưa rơi Ta chợt hiểu có những điều rất cũ Bay qua hồn đọng lại một vần thơ
09 Tháng Mười 20266:09 CH(Xem: 2440)
Ta ngắm đời… như cuộc viễn du… Thân như mây… nổi giữa sương mù… Dấu xưa cát phủ dần năm tháng Bóng cũ hồn vương đáy vĩnh thu Gửi mộng theo trăng qua bể vắng Mang sầu rơi, mắt lạc sông u
(Xem: 1475)
Vào một buổi chiều của năm 1966 bạn ấy chở tôi trên chiếc xe gắn máy Puch đến một con ngõ đường Lý Thái Tổ để tìm Helga, nơi mà nhà xuất bản An Tiêm của Thanh Tuệ đặt trụ sở, vì ở đấy giới văn nghệ sĩ hay tụ tập thân mật với nhau. Quả nhiên tôi đã gặp một số các nhà văn nhà thơ nghệ sĩ tên tuổi của văn học nghệ thuật bấy giờ của VNCH, những người mà tôi biết tên hơn là biết mặt. Lúc bấy giờ tôi còn là một học sinh lớp đệ nhị, văn học nghệ thuật vốn là chuyên tâm của tôi, vì tôi đọc sách khá nhiều và cũng đã viết chút văn xuôi cũng như thơ, như đã kể ở những chương khác. Ở đấy tôi đã gặp Bùi Giáng.
(Xem: 2218)
Ngày xưa, ngày là học sinh, mình ngoan lắm, chả biết bia rượu, thuốc lá là gì nhưng từ ngày đi lính về, thế quái nào lại sinh ra đổ đốn. Nhìn thấy chai rượu là mắt cứ sáng lên, lòng cứ nao nao, lạ lắm, cứ như là bị đói khát lâu ngày mong được một trận uống no nê, thỏa thích. Và nhất định bữa rượu ấy phải cho ai đó trong bàn nhậu liêng phiêng, cà tang cà tửng mới thích. Nhưng thật oái oăm, thật khốn là hầu như tới 80% cuối các trận nhậu mình toàn nhìn gà hóa cuốc, nhìn một mà ngỡ là năm, sáu, bảy... Tiễn mọi người ra về, bắt chân bắt tay, chào hỏi vẫn có chiều tinh tỉnh lắm nhưng lê được vào giường là nằm lăn ra ngủ quên trời quên đất. Sáng hôm sau tỉnh giấc chẳng nhớ khuya qua mình đã tiễn mọi người ra về thế nào? Có điều gì sơ suất không? Và bụng lại bảo dạ từ lần sau ngồi uống phải cầm chừng, uống in ít thôi, uống kiểu giao lưu thôi nhưng mấy chục năm rồi cứ dặn lòng mà chẳng lần nào mình làm được.
(Xem: 1961)
Trong khi chìm đắm trong các thư tịch xưa - nay để tìm hiểu về ba cuộc kháng chiến vĩ đại chống xâm lược Nguyên Mông, tôi tình cờ dừng lại khá lâu trước đôi dòng ngắn gọn trong cuốn sách An Nam chí lược của tác giả Lê Tắc - người đã đầu hàng giặc Thát và sống lưu vong, tuy viết trên tinh thần của sử gia nô lệ (nội phụ) song cũng có hạt nhân sự thực lịch sử
(Xem: 2012)
Với những gì chúng ta được biết về công nghiệp và đức độ của Đinh Tiên Hoàng đế, về tình cảnh hiểm nguy của triều đại nhà Đinh vào lúc nhà Tống đang nhòm ngó nước Nam chờ cơ hội xua quân sang xâm chiếm, có thể hình dung được Di nguyện thiêng liêng nhất của Tiên đế chắc sẽ được ghi rõ trong Chúc thư trước khi ngài bị hành thích không lâu:
18 Tháng Mười 20264:43 CH(Xem: 1390)
Nghiêm đến nhà Đào khi trời đã về chiều, nhưng anh không vào nhà mà đi ra vườn sau coi mấy luống rau cải anh mới trồng tuần trước. Con chó vẫy đuôi kêu ăng ẳng bám theo anh. Nghe tiếng chó, Đào chạy ra: - Trời đất, anh đến lúc nào mà lặng lẽ vậy. Em trông anh từ chiều. - Tôi cũng mới đến – Nghiêm vừa nói vừa chỉ luống rau: Cải lên thế này là tốt rồi. Cô nên trồng thêm ít hành, tỏi. Nghiêm theo Đào bước vào nhà, đến trước bàn thờ Lương, chồng Đào, đốt 3 cây nhang, vái ba vái, cắm vào bát nhang, lẩm bẩm khấn mà như nói với mình: Mới đó mà đã gần 2 năm. Anh chết đã yên phận, còn người sống…, rồi quay lại đi đến ghế:
09 Tháng Mười 20265:49 CH(Xem: 2437)
– Giới thiệu với chú, đây là bạn gái của cháu. Cô đã cùng với thám tử tư giúp tìm ra người cha hải tặc của cháu như trong bài viết “Đứa Con Lai… Hải Tặc” của chú. Còn đây là ông chú mà anh vẫn thường nói với em. – Chào chú! Chú ngạc nhiên lắm phải không? Con đã được nghe rất nhiều về chú. Con muốn gặp chú từ lâu nên đã nhờ bạn thu xếp giúp. Con từ Thái Lan qua, đang theo học tại Michigan State University. Con chọn trường này vì biết bạn cũng ở thành phố Detroit, Michigan.
02 Tháng Mười 202612:54 SA(Xem: 2642)
Buổi trưa, vừa nhai xong một nhúm cơm và uống một nắp nước do tàu cấp phát thì mọi người dưới hầm nghe nhiều tiếng chạy thình thịch náo động trên boong tàu. Qua kẽ hở, biết tàu đã bị hải tặc xâm chiếm không biết từ lúc nào. Họ hoàn toàn làm chủ tình hình. Trong vòng một tiếng đồng hồ không gặp kháng cự, những tên hải tặc đã đủ thì giờ lục lọi tìm kiếm vàng bạc và giở trò khả ố với những đàn bà con gái nằm la liệt trên sàn tàu mà trước đó đã được ưu tiên dời lên vì kiệt sức.
23 Tháng Chín 202610:53 CH(Xem: 2385)
Sau ngày vợ mất, căn nhà của ông Trần Đình Tuấn bỗng vắng lặng một cách kỳ lạ. Bởi bà Bạch Nhàn, người vợ sống cùng ông gần 40 năm,đã mất vì bạo bệnh. Chiếc ghế bà Bạch Nhàn vẫn ngồi mỗi tối còn đó. Cái khăn lau kính bà thường vắt trên thành ghế vẫn đó. Cả chiếc ly nhỏ bà hay uống nước cũng vẫn nằm nguyên trên chiếc bàn cạnh cửa sổ. Nhìn đâu ông cũng mường tượng thấy bóng hình bà. Mọi thứ trong căn nhà còn nguyên màu kỷ niệm.
27 Tháng Mười 2026(Xem: 250)
Một câu nói đã trở thành chuẩn mực đạo đức của ngành y, nhắc nhở người thầy thuốc phải xem nỗi đau của người bệnh như nỗi đau của chính mình, lấy việc cứu người làm bổn phận, không lấy sự sống của con người làm phương tiện cho lợi ích riêng. Thế nhưng, khi dự thảo Luật Hiến, lấy, ghép mô, bộ phận cơ thể người và hiến, lấy xác (sửa đổi) được đưa ra Quốc hội Việt Nam xem xét, những tranh luận quanh đề xuất liên quan đến người dưới 18 tuổi đã khiến dư luận đặt ra nhiều câu hỏi.
21 Tháng Mười 2026(Xem: 822)
Có những câu hỏi, thoạt nghe tưởng như chuyện đùa, nhưng càng nghĩ càng thấy buồn. Có những lời hứa, khi mới nghe, khiến người ta tin tưởng vào một tương lai huy hoàng. Nhưng sau nhiều năm, điều còn lại đôi khi không phải là chiếc bánh để ăn, mà chỉ là bức tranh vẽ chiếc bánh. Và có những nhân vật, ban đầu được tôn vinh vì công lao của họ, nhưng dần dần trở thành những hình tượng gần như bất khả xâm phạm. Người ta được khuyến khích ca ngợi, nhưng lại ngần ngại khi muốn đặt câu hỏi. Phải chăng điều đáng lo ngại nhất đối với một dân tộc không chỉ là nghèo đói, chiến tranh hay sự áp bức, mà còn là ngày con người không còn đủ tự do để tự hỏi mình đang sống trong một thực tại như thế nào?
19 Tháng Mười 2026(Xem: 1020)
Trong lịch sử, phong trào Chấn hưng Phật giáo Việt Nam thường được dùng để chỉ cuộc vận động vào nửa đầu thế kỷ XX, khởi lên từ những năm 1920 và phát triển mạnh trong các thập niên 1930-1940. Các bậc cao tăng như Khánh Hòa, Huệ Quang, Giác Tiên, Thanh Hanh, Trí Hải cùng nhiều cư sĩ trí thức đã góp sức mở trường đào tạo tăng tài, thành lập hội Phật học, dịch kinh, xuất bản báo chí và đưa Phật giáo đến gần hơn với đời sống xã hội. Công cuộc ấy không dừng lại ở một giai đoạn lịch sử. Tinh thần chấn hưng, hiểu theo nghĩa rộng, là sự trở về với những giá trị căn bản của đạo Phật, đồng thời tìm ra phương thức thích hợp để truyền đạt và thực hành giáo pháp trong những hoàn cảnh mới. Một trường hợp tiêu biểu trong thời hiện đại là công cuộc khôi phục và phát triển Thiền phái Trúc Lâm của Đại lão Hòa thượng Thích Thanh Từ.
19 Tháng Mười 2026(Xem: 1140)
Với “TA LÀ - Những khúc mắc siêu hình học” (I AM: Metaphysical Aporias), Giáo sư Nguyễn Hữu Liêm không tìm cách trả lời giản đơn câu hỏi “Ta là ai?”, mà dựng lên một hành trình bản thể luận: con người từ đâu đến, vì sao phải trở thành một cá thể, tự-ý thức được hình thành như thế nào và liệu sau tất cả những phân ly, con người có thể “trở về” với căn nguyên hữu thể của mình hay không.
05 Tháng Sáu 2026(Xem: 6423)
-Trần Thị Nguyệt Mai: Xin anh nói cho độc giả biết một chút về anh? -Trang Châu: Tôi sinh ngày 28 tháng 3 năm 1938 ở Huế. Mồ côi mẹ năm 10 tuổi. Tôi được theo học các trường Pellerin, Institut de la Providence ở Huế và Lycée Yersin ở Đà Lạt. Lên đại học tôi chọn Y Khoa Sàigòn, vào quân y, ra trường cuối năm 1965 với cấp bậc y sĩ trung úy. Tôi chọn phục vụ quân y Dù từ 1966 đến 1971. Tiếp theo là y sĩ điều trị Quân Y Viện Trần Ngọc Minh. Giữa năm 1972 được lệnh thuyên chuyển về Trường Quân Y, đảm trách chức vụ Trưởng Khối Sinh Viên và Khóa Sinh một thời gian ngắn và sau đó là Trưởng Khối Tâm lý Chiến kiêm Chủ Bút Tập San Quân Y cho đến ngày mất Miền Nam năm 1975. Tị nạn tại thành phố Montréal, tỉnh bang Québec, xứ Canada, từ 14 tháng 5 năm 1975. Trở lại nghề Y vào tháng 9 năm 1977. Tháng 4 năm 1988 tình nguyện theo tàu của Hội Médecins du Monde (Pháp) về Biển Đông cứu người vượt biển. Tàu đã gặp 5 ghe vượt biển, vớt được 327 thuyền nhân. Nghỉ hưu từ đầu tháng 3 năm 2016.
06 Tháng Sáu 2025(Xem: 15903)
Trước khi thực hiện cuộc phỏng vấn này, tôi đã tham khảo nhiều nguồn thông tin và trực tiếp đối thoại với những nhân vật “sống” trong và ngoài nước. Tuy nhiên, phản hồi nhận được đa phần rơi vào ba mô thức: (1) phê phán gay gắt phía đối lập, (2) nói chung chung với lý thuyết viễn mơ, hoặc (3) phủ nhận hoàn toàn tính khả thi của việc hòa hợp hòa giải. Do đó, tôi đã tìm đến Trí tuệ Nhân tạo Chat GPT – như một cuộc đối thoại với "sự trống vắng im lặng", và đồng thời là một sự tổng hợp từ hàng triệu nguồn tiếng nói – để có được một cái nhìn khách quan, toàn diện, mang tinh thần đối thoại tương kính về một vấn đề lớn và dai dẳng của dân tộc Việt Nam.
22 Tháng Mười Hai 2023(Xem: 32166)
Như bài viết gần đây của ông về kênh đào Phù Nam của Cam Bốt, và đặc biệt như một tuyên bố gần đây nhất của Thủ tướng Cam Bốt Hun Manet: “Kênh đào Phù Nam không lấy nước từ sông Mekong mà chỉ lấy từ sông Bassac và sẽ dùng cho tưới tiêu, nông nghiệp)\”, xin ý kiến của ông về những vấn đề sau:
27 Tháng Tư 2022(Xem: 38869)
Những ngày 11, 12 tuổi, vào những năm 73-74, tôi say mê Phan Nhật Nam. Anh trở thành thần tượng của tuổi thơ, với những ngày dài trên quê hương, những ngày bi thảm, những ngày thê lương, những ngày gẫy vụn, trong nỗi sợ khốn cùng. Nỗi sợ trái lựu đạn đã bật kíp. Nỗi đau vô hình của đồng ruộng ẩn chứa triệu trái mìn. Nỗi đau thắt ruột của người cha xếp xác con, trên đoạn đường từ Quảng Trị về Huế. Trong bất mãn của người lính trước một hậu phương vô ơn. Của người lính miền Nam phải tự vệ giữa một thế giới làm ngơ những thảm sát tập thể ở bãi Dâu, ở trường tiểu học Cai Lậy. Khác những nhà văn quân đội khác, tính chất bi tráng của một xã hội dân sự thời chiến phủ trùm lấy bút ký của Phan Nhật Nam, vượt lên trên các trận đánh. Không phải Mùa hè đỏ lửa, mà Tù binh và Hòa bình, Dọc đường số 1, Dấu binh lửa mới thực sự ghi lại suy nghĩ của một quân nhân trong chiến tranh. Bên cạnh, nhật ký của Đặng Thùy Trâm, Nguyễn Văn Thạc chỉ là những tiểu xảo của những sản phẩm được biên tập.
(Xem: 1500)
Có những cuốn sách khiến người ta đọc để hiểu thế giới. Có những cuốn sách buộc người ta quay về nhìn lại chính mình. Và cũng có những cuốn sách, dù tác giả không nhất thiết chủ ý, lại khiến người đọc đặt câu hỏi về cái thế giới đang tìm mọi cách định nghĩa con người thay cho chính họ. TA LÀ: Những khúc mắc siêu hình học của Nguyễn Hữu Liêm có thể được tiếp cận theo hướng thứ ba ấy. Thoạt nhìn, đây là một hành trình triết học quanh những khái niệm như bản thể, ý thức, cái Tôi và vô ngã. Nhưng nếu đọc chậm hơn, bên dưới những tầng ngôn ngữ siêu hình ấy, ta có thể nhận ra một vấn đề gần gũi hơn nhiều: con người phải làm gì để trở thành một cá nhân có ý thức độc lập, thay vì chỉ là một đơn vị trong đám đông? Và câu hỏi ấy, trong một số xã hội, chưa bao giờ hoàn toàn vô hại.
(Xem: 13905)
Cuốn sách này là bản dịch tuyển tập những bút ký cá nhân, văn học và báo chí về các nhân vật Việt Nam đã có những đóng góp đáng kể cho văn học, nghệ thuật và khoa học. Đây là một nguồn tư liệu phong phú về lịch sử xã hội, văn hóa và chính trị của miền Nam Việt Nam, đồng thời khắc họa sự nghiệp của từng nhân vật. Phần lớn những người được đề cập nổi bật trong giai đoạn 1954 – 1975. Sau khi miền Nam thất thủ vào tay lực lượng miền Bắc năm 1975, hầu hết họ đều bị giam giữ nhiều năm trong các trại cải tạo cộng sản. Đến thập niên 1980, một số người đã sang Hoa Kỳ và đa phần vẫn tiếp tục hoạt động sáng tạo.(TS. Eric Henry, dịch giả)
TẠP CHÍ HỢP LƯU là một không gian văn học, nghệ thuật và biên khảo độc lập, nơi các dòng tư tưởng, mỹ cảm và ký ức văn hóa gặp gỡ và đối thoại. Chúng tôi đăng tải các tiểu luận, khảo cứu, bình luận văn hóa – xã hội, cùng những sáng tác văn học và phê bình nghệ thuật, với tinh thần khai phóng, tôn trọng đa dạng quan điểm và tự do học thuật. Hợp Lưu không nhằm đại diện cho bất kỳ khuynh hướng chính trị, ý thức hệ hay tổ chức quyền lực nào, mà xem trọng tiếng nói cá nhân, chiều sâu suy tư và giá trị của chữ nghĩa
(Xem: 6919)
Tháng Năm, Sài Gòn vừa chớm những cơn mưa đầu mùa. Không phải mưa tháng Mười Hai… nhưng lạ là, mỗi lần nghe tiếng mưa rơi trên mái phố, mình lại nhớ đến một bài thơ cũ— như thể ký ức có mùa riêng của nó.
(Xem: 10728)
Sau khi đã tập tành yêu anh / Em tập tành chia tay, tập tành giận dỗi / Tập tành nghi ngờ anh nói dối, / (Rồi không tin anh nói thật bao giờ)
(Xem: 9928)
Khoảnh khắc dài theo tiếng gọi / Rốt lại một chiều câm tiếng nói / Đợi chờ đuối một giấc mơ /
(Xem: 10040)
Ném buồn vào phố đông / Nhìn người ta bỗng thấy / Mình đi giữa đồng không / Ném buồn vào tôi vậy / Trăm gai cây xương rồng
(Xem: 10841)
Vậy đó, tưởng quên mà vẫn nhớ / Từ đêm vỡ tuyến lạc ven đô / Người thua trận chót đền trăm tuổi / Ta gánh thù sâu chốn hải hồ / Những tưởng mười năm đời sáng lại / Ta về bươi kiếm miểng xương khô / Vét hết oan khiên người lỡ vận / Vùi sâu xóa dấu một hoang mồ
14 Tháng Chín 20262:19 SA(Xem: 3467)
Tên thật Trần Ngọc Thao, sinh năm 1936 tại Quảng Nam, Cung Tích Biền thuộc thế hệ nhà văn hứng chịu và tham dự trực tiếp nội chiến. Theo học Văn Khoa Huế, Luật Khoa Sàigòn trước khi bị động viên rồi trải qua nhiều đơn vị pháo binh, thiết giáp của quân lực VNCH cho đến ngày giải ngũ vì thương tích năm 1973, nhà văn khởi đăng truyện ngắn đầu tiên trên tuần báo Nghệ Thuật vào năm 1966.
31 Tháng Mười 202510:09 CH(Xem: 11160)
PHÂN ƯU / Vô cùng thương tiếc khi được tin: Nhà văn, Nhà giáo DOÃN QUỐC SỸ / Pháp danh HẠNH TUỆ / Sinh ngày 17 tháng 2 năm 1923 tại Hạ Yên Quyết, Hà Đông,Hà Nội, Việt Nam. Đã tạ thế vào ngày 14 tháng 10 năm 2025 / tại Anaheim California, Hoa Kỳ / Hưởng thượng thọ 103 tuổi
25 Tháng Mười 20251:53 SA(Xem: 10370)
Vô cùng thương tiếc khi được tin thân phụ của bạn Lưu Thanh Nga: Cụ Francis Xavier Lưu Vĩnh Lữ /Cựu Chủ Tịch Nghị Viên Hội Đồng Đô Thành Sài Gòn / Sinh năm 1934 tại làng Tưởng Lộc, Vĩnh Long, Việt Nam / Đã được Chúa gọi về ngày 11 tháng 10 năm 2025 tại Katy, Texas. /Hưởng thượng thọ 92 tuổi