- Tạp Chí Hợp Lưu  Fountain Valley, CA 92708 - USA Điện thoại: (714) 381-8780 E-mail: [email protected]
Tác Giả
Tìm đọc
Trang Nhà

CÔ GÁI ĐI TÌM NÚI

28 Tháng Năm 201412:00 SA(Xem: 65948)

nguyenhoangnam-ninhthuan-content
 Ninh Thuận- Ảnh Nguyễn Hoàng Nam



Ngày xưa có một cô gái đẹp đi tìm núi.

Cô gái sinh ra giữa 1 miền đồng bằng mênh mông trải dài ngút ngát . Lúc cô còn bé, cánh đồng trải dài hết tầm tay. Lớn lên một chút, đi hết tầm chân vẫn là cánh đồng. Vào tuổi trăng tròn, mắt đã trong, tim cũng trong, mút mát hết tầm mắt vẫn là cánh đồng.

Cô gái chưa bao giờ thấy núi.

Rất dễ nhận biết người sinh ra từ cánh đồng. Mắt sáng trong, tia nhìn thẳng băng phẳng lặng, làn da trắng thấm đẫm phù sa, lấp lánh như có nắng, nụ cười hào sảng như gió phóng khoáng băng qua cánh đồng. 

Cô gái ấy bắt đầu nghe nói đến núi từ những câu chuyện xa vời đứt đoạn lửng lơ của những người già tuổi đã qua, mắt tràn ngập khói đồng, diết da kể về núi. Rồi ngong ngóng núi vào đến cả trong giấc mơ. Những giấc mơ có núi và cả những giấc mơ khắc khoải không có núi.

(Cả trong những cuốn tiểu thuyết, người ta cũng chỉ viết về núi- những là Chiêm bao thấy Núi- yêu người ngóng núi, Lên núi thả mây... Đến chuyện thần thoại cũng giành phần thắng cuộc trong tình yêu cho ông Vua của núi là chàng Sơn tinh thay vì chàng Thủy tinh, vua của biển cả. Người đồng bằng nghiêng hẳn về phía núi đến như thế mà!)

Sau khi mẹ cô bỏ mấy chị em cô và cha cô đi theo tiếng gọi thăm thẳm của núi xa. Cô lại càng khát khao thấy núi. Cô giận mẹ. Nhưng Cô không thể hiểu cha. Người đàn ông của đồng bằng đơn giản , phẳng lặng đó không hề oán trách, hận thù người đàn bà đã nhẫn tâm từ bỏ gia đình. Cha gói ghém hành trang, dắt 2 chị em cô đi tìm mẹ.

Vậy là năm cô tròn mười bảy tuổi, cô lẳng lặng bỏ lại sau lưng cánh đồng, con sông lười như ngủ, căn nhà tranh nằm mơ màng trong khói rơm, gió lang thang trên những tàng cây cau, không gian ngập tràn hương lúa mới. Bỏ tất cả lại sau lưng, cô theo cha lên đường , cha khắc khoải đi tìm mẹ, cô khát khao đi tìm Núi!

Cô gặp chàng thanh niên đầu tiên, người hứa hẹn dắt cô đến núi. Anh ta trải hoa trên những con đường họ đi qua, trên những triền đồi ngày càng thoai thoải tắm trong sương mờ mịt như ảo giác. Gió thì thầm trong tai cô những lời ngọt ngào trĩu nặng đam mê, những vuốt ve không ngừng, gợi lên xao xuyến thầm kín của tuồi thanh xuân. Càng đi càng xa. Càng đi càng khao khát. Một đêm chàng trai thì thầm vào tai cô:

- Chỉ sáng mai nữa thôi, mình sẽ lên tới đỉnh núi.

Vòng tay chàng trai xiết lấy cô, càng lúc càng chặt, hơi thở nóng bừng rạo rực. Cô vùng vẫy thoát ra bằng cả sức lực. Trong cơn giận dữ điên cuồng hai người lăn long lóc qua triền dốc. Cô sững sờ thấy mình đang ở dưới chân một ngọn đồi. Trước mặt vẫn là thăm thẳm cánh đồng. Bao lâu nay cô chỉ đi vòng vòng quanh đồi đất này. Mà ngỡ đã đi tới núi.

Cô cắn môi, bỏ lại chàng trai ở lại với ngọn đồi và tiếp tục lên đường đi tìm núi.

Chàng trai thứ hai không hứa đưa cô đi tìm núi. Anh ta đến từ 1 ngọn núi. Anh ta say sưa kể với cô về những ngọn núi, về màu xanh thẫm như gắn vào bầu trời, về gió rú rít trên những đỉnh cao, về sự âm trầm của rừng sâu, về những đôi mắt thú thắp lửa trong đêm và cảm giác bay bổng khi đứng trên đỉnh núi. Về những con người sinh ra từ núi, đôi mắt mang theo cả bóng của rừng.

Anh ta càng làm cô thêm chếnh choáng vì cồn cào. Cô đã uống từng lời của anh say sưa như nhắp mật ong rừng. Nhưng anh từ chối không đưa cô đến núi.

Anh hốt hoảng:

- Anh đã từ núi đi ra. Anh không thể quay về với núi. Đường rất xa mà anh thì mỏi lắm rồi.

Cô lặng lẽ , quyết liệt quay đi. Cô không thể tha thứ cho những người bỏ chạy và bỏ cuộc.

Người thứ ba không tìm đến cô. Cô tìm đến anh ấy. Từ những lời đồn đại về một người đàn ông sinh ra từ núi.

Cô đã đi theo lời thì thầm tọc mạch tinh nghịch của những ngọn gió để lần ra anh.

Anh đúng là núi!

Vừa gặp anh, cô đã sững sờ, mê muội , vô thức bị hút vào anh như vụn sắt bị hút vào khối nam châm sù sì khổng lồ. Anh đứng sừng sững trước mặt cô, mắt nhìn xa xăm, cô không thấy bóng mình trong mắt anh, chỉ có bóng núi, mịt mùng và thăm thẳm. Anh lãnh đạm mặc áo thun mỏng, phô thân hình 6 múi cuồn cuộn, quần kaki xanh màu rừng. Anh dửng dưng phô bày làn da đen rắn như thép và hàm râu xanh rì lởm chởm vẻ 1 đường viền khinh bạc quanh quai hàm vuông chữ điền. Anh vô cảm trước nét đẹp con gái (đã kịp chín muồi thành đàn bà qua 2 cuộc tình với những-người-đàn-ông-không-phải-núi) của cô .

Anh không bị giựt mình trước đôi mắt dài, hàng mi đen nhánh đổ bóng rợp tình tứ của cô, Anh cũng không bị thu hút trước giọng nói đặc biệt trong veo, đôi môi khiêu khích cong cớn màu hồng bạch thanh tú của cô.

Anh chỉ nhìn lướt qua cô diễu cợt:

- Người em có quá nhiều dấu tay, cô gái ạ!

Và anh quay đi trước đôi mắt long lanh giận dữ của cô. Lần đầu tiên cô mất ngủ và không còn mơ về núi. Đêm đó cô chỉ chập chờn mơ về Anh.

Chưa có người đàn ông nào đủ can đảm bước đi khỏi cô. Cô phải có được anh. Cô phải có được núi. 

Những ngày sau đó, cô lùng sục tìm hiểu tất cả về anh, như thợ săn lành nghề tìm hiểu về con mồi của mình. Cô lần dò tìm về quá khứ sinh ra ở miền ngược vùng thượng du của anh. Về tiểu sử lờ mờ của người bố. Về người mẹ nhọc nhằn mang tiếng chửa hoang và một mình nuôi con trong 1 căn chòi nhỏ trên nương. Về tuổi thơ khổ nhục đi chăn bò trên đỉnh núi, về hành trình lội ngược từ núi về đồng bằng vào giảng đường đại học. Đó là bức tranh gàm màu lạnh của vách đá núi.

Cô thôi không tấn công anh nữa.

Cô chỉ đến bên anh những khi anh cần cô nhất.

Khi con thú trong anh cô đơn một mình ngồi liếm láp vết thương quá khứ, cô tưới mát lên anh những thủ thỉ vuốt ve của giòng suối lành. Khi anh sôi sục lăn lộn kiếm tiền mưu sinh, cô chìa bàn tay nhỏ nhắn ra cho anh nắm lấy. Khi anh gầm gừ cay đắng vì những thất bại, những lừa lọc va chạm với cuộc đời, cô dụi đầu vào anh, mái tóc êm đềm như một tàn lá rũ.

Cứ như thế mà cô từ từ bước vào đời anh, theo kiểu người đồng bằng, dịu dàng mà nồng nàn, âm thầm mà quyết liệt.

Một ngày anh nói với cô, mặt nhợt nhạt nhưng mắt đầy lửa:

- Em có muốn đi lên Núi cùng với anh không?

Cô muốn ngất lịm đi vì sung sướng. Cô muốn hét vang lên "I do I do", như cô gái ngoan cuối cùng cũng được trao nhẫn cưới giữa nhà thờ. Nhưng cô chỉ nắm chặt tay anh cười rạng rỡ.

Và họ bắt đầu hành trình đi về núi.

Nhưng con đường đi đến núi không như cô tưởng tượng. Không có hoa cỏ thơ mộng, không có gió vuốt ve ngọt ngào, không có cả bóng mát, hoa rừng, cây xanh. Chỉ có những cánh rừng trơ trụi vì bị khai thác gỗ cạn kiệt. Những thung lũng sâu chập chùng đầy mây quẩn quanh chân đèo quanh co khúc khủy. Những con người lầm lũi, vàng mắt vì đói muối.

Cô và anh phải đạp lên đá tai mèo nhọn lểu, xanh rêu bằng đôi chân trần. Đôi chân của anh đầy vết chai, đôi chân nhỏ bé của cô trầy xướt và rướm máu. Có những chiều mưa rừng sầm sập đổ xuống trên đầu, anh và cô chúi vào một hốc cây ẩm mốc giữa rừng để trú qua cơn giông. Có những đêm cả hai nằm ngủ giữa thung lũng, gối lên cỏ ẩm và bao bọc trong ngân hà mênh mông sao trời. Có những đỉnh cao dốc ngược, đến nỗi hơi thở đóng cục không thoát ra khỏi lồng ngực được. Có những vùng khô hạn đến cổ họng khô rát bỏng lên vì thiếu nước.

Nhưng điều làm cô khốn khổ nhất chính là anh. Anh luôn miệng hối thúc cô tiến về phía trước, anh luôn đòi hỏi cô phải cố gắng hơn nữa, và đôi khi độc đoán, nghiêm khắc khi cô không gắng sức. Anh chau mày khi cô mệt mỏi, yếu đuối. Anh chỉ biết có đỉnh núi trước mặt, anh không quan tâm đến cô, người đồng hành bên cạnh suốt trên đường đi.

Một ngày cô không còn chịu nổi, cô đã gục mặt vào bàn tay rướm máu, trầy sướt vì gai góc và òa khóc:

- Em không thể đi hơn được nữa. Em mệt mỏi lắm rồi!

- Em phải cố gắng, mình đã đến rất gần đỉnh núi rồi. Em chưa cố hết sức- anh chau mày như mọi khi.

Bây giờ không chỉ toàn thân cô rướm máu, mà trái tim của cô bắt đầu rỉ máu:

- Em không còn muốn đi tới đỉnh núi nữa. Đây không là điều mà em muốn!

- Đây không phải là Núi mà cô tưởng tượng thì đúng hơn- anh quắc mắt, giận dữ- Chinh phục đỉnh núi không để dành cho những người yếu đuối, thiếu bản lĩnh. Cô đừng bao giờ mơ tới núi nữa! 

Cô gào lên bỏ chạy ra khỏi anh:

- Anh không có trái tim! Anh không hiểu em không muốn Núi nữa, em chỉ muốn anh thôi!

Trong nước mắt giàn giụa, cô chạy một mạch qua những con đường mòn khúc khủy, đạp lên những rễ cây sù xì, cành lá quấn vào mặt cô ràn rạt, chim chóc bay xao xác trên đầu cô. Cho tới khi cô vấp vào một thân cây và cô té ngã lăn tròn trên sườn núi đầy cỏ gai lởm chởm.

Cô tỉnh dậy. Bóng tối mờ mịt vây quanh cô, mùi hương hoa thoang thoảng lúc xa lúc gần, thật dịu dàng, quen thuộc, như mùi hương của mẹ. Một vòng tay ấm áp cuộn tròn quanh thân thể đau nhừ của cô, khuôn mặt khuất trong bóng tối cúi xuống cô đầy ân cần. Cô ráng mở to mắt nhìn xuyên qua bóng tối để nhìn tận khuôn mặt đó, nhưng không thể. 

Có lúc cô tưởng đang nằm trong vòng tay của anh, có lúc cô lại tưởng tượng ra khuôn mặt của mẹ. Một hơi thở dài xuyên qua không gian và giọt nước mắt nóng rơi trên da thịt cô. Cô khẽ rên lên:

- Mẹ!

Một bàn tay ram ráp vuốt nhẹ lên má cô.

- Mẹ ơi, con nhớ mẹ.

Mẹ cô không trả lời, chỉ có đôi mắt ấm như lửa soi vào cô đăm đắm. Cô nức nở:

- Mẹ ơi! Sao mẹ lại bỏ con và cha? Sao mẹ phải đi tìm ra núi? 

Một hơi thở dài lạnh ngắt phả ra bên tai cô.

- Con cũng đi tìm núi, mà mẹ ơi, sao không bao giờ tới? Núi ở đâu? Mẹ có tìm ra núi không?

- Mẹ không tìm thấy núi con ạ- giọng mẹ trầm như từ sâu trong đất vọng lên- Mẹ đã đi tìm miệt mài và cuối cùng mẹ không đến được núi.

- Mẹ có biết cha con của con đi kiếm mẹ bao lâu nay không? - cô hờn dỗi.

- Mẹ biết hết. Mẹ có điều này muốn nói với con, mẹ đã quay về nhà, và ở đó mẹ thấy núi. Bấy lâu nay, mẹ chỉ đi tìm núi đâu xa, quay đầu lại mới thấy núi ngay nơi mẹ đã sống con ạ.

- Mẹ đã về nhà à? Ba có biết không? mẹ có gặp ba không? ba vẫn chờ mẹ quay về.

Một giọt nước mắt nữa lại rơi trên má cô nóng rẫy:

- Mẹ biết ba vẫn chờ mẹ, mẹ đã về nhà, và đã gặp ba. Con đừng như mẹ nhé, đừng đi đâu xa...Núi ở ngay trong lòng mình.

Rồi bóng mẹ nhạt dần. Cô cuống quít:

- Mẹ ơi, mẹ đừng đi. Con nhớ mẹ...

Vòng tay ôm vẫn xiết chặt hơn, giọng nói của anh hối hả bên tai cô:

- Em tỉnh rồi à? Em làm anh sợ quá. May mà em lăn vào ngay cổng chùa trên lưng chừng sườn núi, nếu không thì...Anh sợ lắm rồi, lần sau em đừng có hư thế nữa...

Cô úp mặt vào vồng ngực vững chãi của anh. Nước mắt ràn rụa.

Ánh sáng một vì sao rạch ngang bầu trời soi rõ Đỉnh núi vẽ một đường sừng sững phăng phắc trên màn trời đêm.



Em chỉ biết Anh là Anh, cũng có khi anh là núi.


UYÊN LÊ

Gửi ý kiến của bạn
Tên của bạn
Email của bạn
06 Tháng Năm 201112:00 SA(Xem: 132746)
K hi bố tôi rời bỏ gia đình đi tìm một cuộc sống mới, tôi còn quá nhỏ để hiểu điều gì vừa xảy ra. Tôi không nhớ được mẹ tôi có buồn nhiều không, có khóc nhiều không? Tôi chỉ nhớ mẹ tôi nói với tôi rằng bố tôi sẽ không bao giờ về nữa. Tôi không hiểu vì sao mẹ tôi nói thế. Tôi hỏi lại thì mẹ tôi trả lời : “ lớn lên con sẽ hiểu ”.
06 Tháng Năm 201112:00 SA(Xem: 140826)
T rong thế giới " không có vua ", cha con, anh em gầm gừ, chửi bới, cạnh khóe, cấu xé nhau, không tiếc lời nanh độc giành cho nhau; em "sòng phẳng" trả "tiền công" cắt tóc cho anh trai; cha chồng nhìn trộm con dâu tắm, em chồng ngang nhiên sàm sỡ, đòi ngủ với chị dâu; con giơ tay biểu quyết để cha chết...
06 Tháng Năm 201112:00 SA(Xem: 115906)
Đ ây là bài viết thứ hai, trong số 3 bài viết về tương lai Đồng Bằng Sông Cửu Long “Nhìn Xa Nửa Thế Kỷ Tới” . Bài thứ nhất, như một tổng quan, với nhận định: thủy điện vẫn là nguồn năng lượng rẻ nhất, do nhu cầu phát triển, những bước khai thác thủy điện trên sông Mekong, cho dù mau hay chậm, trước hoặc sau, thì đó vẫn là một tiến trình không thể đảo nghịch trong vòng nửa thế kỷ tới.( Ngô Thế Vinh )
05 Tháng Năm 201112:00 SA(Xem: 145691)
T ôi ký họa mặt người vào dòng sông buông Nơi có lau sậy hóa mình trôi theo tiềm thức Đột ngột giận mình
04 Tháng Năm 201112:00 SA(Xem: 112160)
C hủ nhật ngày 1 tháng 5, 2011[...]Tổng thống Barack Obama và Phó Tổng thống Joe Biden cùng các thành viên trong ban an ninh quốc gia theo giõi, qua "hệ thống truyền hình riêng" (secure communications systems) tại phòng hội (Situation Room) tại toà Bạch Ốc, cuộc đột kích của toán Navy SEAL Team Six, dưới sự điều động của cơ quan tình báo Hoa Kỳ Central Intelligence Agency (CIA), vào sào huyệt của Osama bin Laden tại Abbottabad, Pakistan, cách Washington, D.C. trên 7,000 miles.
30 Tháng Tư 201112:00 SA(Xem: 121509)
T ôi cũng nhớ cả đến những đêm về sáng ở vũ trường Tự Do, ngồi nghe Lệ Thu hát hết bài Tôi Đưa Em Sang Sông , để rồi ngày mai lại phải xa thành phố về một nơi mịt mù của đất nước. Sau này, lần nào từ Mỹ về thăm lại Saigon, chúng tôi cũng đến Givral ngồi bên ly cà phê, trầm ngâm nhớ lại cả một thời và những người bạn ngày xưa. Bây giờ thì Givral không còn nữa rồi.
30 Tháng Tư 201112:00 SA(Xem: 123372)
...T ại sao lại đặt cột mốc trước và sau 30-4-1975 cho lý lịch của mỗi con người? Ngày chấm dứt chiến tranh, ngày hòa bình, ngày thống nhất đất nước. Đó cũng là ngày phán xử. Kẻ thua người thắng. Ngày định phận. Kẻ có công người có tội. Và mỗi lần khai lý lịch là mỗi lần xác nhận cái sự thua thắng, công tội đó. Một lằn ranh không cho phép ai vượt qua. Một sự chia cắt vĩnh viễn giữa các con người, giữa các công dân...
29 Tháng Tư 201112:00 SA(Xem: 144130)
C ha bỏ xác trên rừng mẹ ngồi đan áo mũi kim đâm vào đầu ngón tay nước mắt rơi xuống hai chữ anh hùng tôi tiếp tục cầm súng đi ngược chiều Trường Sơn
29 Tháng Tư 201112:00 SA(Xem: 144482)
M ỗi chúng ta phải chỉ có một thứ thôi Yêu tổ quốc mình và yêu tự do là trên hết Hãy làm đi và xin đừng rên nữa Đớn đau quá nhiều và hèn kém đã ăn sâu.
29 Tháng Tư 201112:00 SA(Xem: 122405)
...T hoắt đó họ ngã xuống, họ la làng, ông thầy_ngưng bắn rồi mà sao em chết. Thản nhiên. Cuồng nộ nếu có đã bị dìm vào thinh lặng, cuồng nộ trắng. Cái vô lý dửng dưng của Cao xuân Huy đứng bên cái dằn vặt đớn đau tha thiết của Phan nhật Nam như hai mặt của một đồng tiền... 
07 Tháng Tám 2026(Xem: 3851)
Lời dẫn nhập: Hai năm sau lễ động thổ ngày 5 tháng 8 năm 2024, Kênh Funan Techo vẫn đang được thi công theo từng đoạn, chưa hoàn thành toàn tuyến khoảng 180 km. Tác giả phân tích rõ dự án không chỉ là tuyến giao thông đường thủy đơn thuần mà còn là công trình điều tiết nước đa mục tiêu, có nguy cơ ảnh hưởng đến chế độ lũ, phân phối phù sa và xâm nhập mặn ở Đồng bằng sông Cửu Long. Đặc biệt, dự án đã vi phạm nghiêm trọng Điều 5 của Hiệp định Mekong 1995. Cam Bốt đã cố tình xếp kênh Funan Techo vào nhóm “dự án trên dòng nhánh” để chỉ phải làm thủ tục Thông báo đơn giản, thay vì thực hiện thủ tục Tham vấn trước (Prior Consultation) bắt buộc theo quy trình PNPCA. Thực tế, kênh kết nối trực tiếp với sông Mekong và sông Bassac – hai nhánh mang nước dòng chính – và chuyển nước ra Vịnh Thái Lan. Việc né tránh Điều 5 không chỉ làm suy yếu cơ chế hợp tác của Ủy hội sông Mekong (MRC) mà còn mở ra nguy cơ các quốc gia khác noi theo, phá vỡ nguyên tắc sử dụng nước công bằng và hợp lý trên ...
16 Tháng Tám 2025(Xem: 13295)
Giáo sư Trần Ngọc Ninh đã ra đi thanh thản ở tuổi 103 vào ngày 16 tháng 7 năm 2025 tại Bệnh viện Hoag, thành phố Newport Beach, miền Nam California. Tin tức về sự qua đời của giáo sư chỉ được gia đình thông báo hai tuần sau đó, theo đúng nguyện vọng của thầy về một tang lễ Phật giáo vô cùng đơn giản, được tổ chức riêng tư trong phạm vi gia đình. Không có cáo phó, không có điếu văn, và gia đình đã thực hiện đúng những gì thầy mong muốn. Thầy được an táng tại nghĩa trang Loma Vista Memorial Park, thành phố Fullerton, cách Little Saigon khoảng 20 km, bên cạnh phần mộ của người vợ quá cố, mất vào năm 2020 trong thời kỳ đại dịch Covid-19. Bia mộ của thầy rất giản dị, không ghi học hàm hay danh hiệu – chỉ khắc tên thầy và pháp danh “Orgyen Karma, biểu tượng cho hoạt động giác ngộ”.
18 Tháng Mười Hai 2024(Xem: 19663)
Cristoforo Borri dành hai chương III và IV, trong Phần II của Ký Sự Đàng Trong để viết về nhân vật mà ông quý trọng và tôn vinh: quan Khám lý Trần Đức Hoà -ân nhân thứ hai của đạo Chúa (sau Minh Đức Vương Thái Phi)- là người đã cứu sống cha Buzomi và mời các giáo sĩ về vùng ông cai trị, năm 1618, trong cơn sóng gió, các giáo sĩ phải lẩn tránh, ông đã cấp nhà ở và dựng nhà thờ cho họ ở Quy Nhơn, tạo ra cơ sở đạo Chúa ở Nước Mặn. Xin tóm tắt lại những sự kiện đã xẩy ra: / Đạo Chúa ở Đàng Trong do cha Buzomi đặt nền móng từ năm 1615, nhờ Minh Đức Vương Thái Phi giúp đỡ và che chở, có được nhà thờ lớn ở Đà Nẵng. Năm 1616, Macao gửi thêm ba thầy giảng người Nhật sang trợ giúp. Năm 1619, cha Buzomi bình phục; quan Khám lý đưa ông trở lại Hội An, các đạo hữu Dòng Tên gặp nhau trong niềm vui khôn tả. Họ quyết định: Cha Pedro Marques ở lại Hội An. Các Cha Buzomi, de Pina, Borri và thầy giảng Bồ, theo quan Khám lý về Quy Nhơn[1].
18 Tháng Mười Hai 2024(Xem: 18645)
Kỳ trước, chúng tôi đã trình bày Đời sống thế tục ở Đàng Trong theo sách Ký sự Đàng Trong của Cristoforo Borri. Kỳ này, xin giới thiệu Đời sống tôn giáo ở Đàng Trong qua ngòi bút của Borri, về giai đoạn đầu tiên đạo Chúa được truyền vào nước ta, từ 1615 đến 1622, dưới thời chúa Sãi Nguyễn Phước Nguyên./ Cristoforo Borri xác định vai trò tiên phong của Dòng Tên / Cristoforo Borri xác định các giáo sĩ Dòng Tên đúng là những người đầu tiên đem đạo Chúa vào Đàng Trong, bằng cách chỉ trích sự bịa đặt trong cuốn sách của một giáo sĩ Y Pha Nho [Hordũnez de Zeballos] kể rằng ông ta đã đến Đàng Trong trước đó, đã rửa tội cho một bà công chúa và nhiều người trong hoàng tộc, mà Borri cho là hoàn toàn hoang tưởng.
18 Tháng Mười 20266:14 CH(Xem: 1645)
Bữa nay tôi khóc tôi la / Vì tôi chẳng thể làm ma vô tình / Tuệ Sỹ viết: “Trời có Tình / Thì Trời cũng đã trở thành già nua” / Tưởng như lời nói bông đùa / Mà trong sự thể mái chùa vỡ tung / Nhìn nhau trong cuộc trùng phùng / Mỗi người một ái ngại ngùng cho nhau
18 Tháng Mười 20266:04 CH(Xem: 1803)
Bữa nay Bùi Giáng chết rồi Hôm qua Giáng vẫn nằm ngồi chiêm bao Bữa nay là bữa hôm nào Hôm nào cũng như hôm nào vậy thôi Hôm nào cũng có mây trôi Không trôi chân đất thì trôi chân trời Lập đi lập lại ba hồi Những vần Thơ cũ lôi thôi vô cùng
09 Tháng Mười 20266:39 CH(Xem: 2320)
Rồi mai nữa, giữa muôn trùng năm tháng Nếu vô tình nghe một khúc mưa rơi Ta chợt hiểu có những điều rất cũ Bay qua hồn đọng lại một vần thơ
09 Tháng Mười 20266:09 CH(Xem: 2427)
Ta ngắm đời… như cuộc viễn du… Thân như mây… nổi giữa sương mù… Dấu xưa cát phủ dần năm tháng Bóng cũ hồn vương đáy vĩnh thu Gửi mộng theo trăng qua bể vắng Mang sầu rơi, mắt lạc sông u
(Xem: 1465)
Vào một buổi chiều của năm 1966 bạn ấy chở tôi trên chiếc xe gắn máy Puch đến một con ngõ đường Lý Thái Tổ để tìm Helga, nơi mà nhà xuất bản An Tiêm của Thanh Tuệ đặt trụ sở, vì ở đấy giới văn nghệ sĩ hay tụ tập thân mật với nhau. Quả nhiên tôi đã gặp một số các nhà văn nhà thơ nghệ sĩ tên tuổi của văn học nghệ thuật bấy giờ của VNCH, những người mà tôi biết tên hơn là biết mặt. Lúc bấy giờ tôi còn là một học sinh lớp đệ nhị, văn học nghệ thuật vốn là chuyên tâm của tôi, vì tôi đọc sách khá nhiều và cũng đã viết chút văn xuôi cũng như thơ, như đã kể ở những chương khác. Ở đấy tôi đã gặp Bùi Giáng.
(Xem: 2213)
Ngày xưa, ngày là học sinh, mình ngoan lắm, chả biết bia rượu, thuốc lá là gì nhưng từ ngày đi lính về, thế quái nào lại sinh ra đổ đốn. Nhìn thấy chai rượu là mắt cứ sáng lên, lòng cứ nao nao, lạ lắm, cứ như là bị đói khát lâu ngày mong được một trận uống no nê, thỏa thích. Và nhất định bữa rượu ấy phải cho ai đó trong bàn nhậu liêng phiêng, cà tang cà tửng mới thích. Nhưng thật oái oăm, thật khốn là hầu như tới 80% cuối các trận nhậu mình toàn nhìn gà hóa cuốc, nhìn một mà ngỡ là năm, sáu, bảy... Tiễn mọi người ra về, bắt chân bắt tay, chào hỏi vẫn có chiều tinh tỉnh lắm nhưng lê được vào giường là nằm lăn ra ngủ quên trời quên đất. Sáng hôm sau tỉnh giấc chẳng nhớ khuya qua mình đã tiễn mọi người ra về thế nào? Có điều gì sơ suất không? Và bụng lại bảo dạ từ lần sau ngồi uống phải cầm chừng, uống in ít thôi, uống kiểu giao lưu thôi nhưng mấy chục năm rồi cứ dặn lòng mà chẳng lần nào mình làm được.
(Xem: 1960)
Trong khi chìm đắm trong các thư tịch xưa - nay để tìm hiểu về ba cuộc kháng chiến vĩ đại chống xâm lược Nguyên Mông, tôi tình cờ dừng lại khá lâu trước đôi dòng ngắn gọn trong cuốn sách An Nam chí lược của tác giả Lê Tắc - người đã đầu hàng giặc Thát và sống lưu vong, tuy viết trên tinh thần của sử gia nô lệ (nội phụ) song cũng có hạt nhân sự thực lịch sử
(Xem: 2005)
Với những gì chúng ta được biết về công nghiệp và đức độ của Đinh Tiên Hoàng đế, về tình cảnh hiểm nguy của triều đại nhà Đinh vào lúc nhà Tống đang nhòm ngó nước Nam chờ cơ hội xua quân sang xâm chiếm, có thể hình dung được Di nguyện thiêng liêng nhất của Tiên đế chắc sẽ được ghi rõ trong Chúc thư trước khi ngài bị hành thích không lâu:
18 Tháng Mười 20264:43 CH(Xem: 1378)
Nghiêm đến nhà Đào khi trời đã về chiều, nhưng anh không vào nhà mà đi ra vườn sau coi mấy luống rau cải anh mới trồng tuần trước. Con chó vẫy đuôi kêu ăng ẳng bám theo anh. Nghe tiếng chó, Đào chạy ra: - Trời đất, anh đến lúc nào mà lặng lẽ vậy. Em trông anh từ chiều. - Tôi cũng mới đến – Nghiêm vừa nói vừa chỉ luống rau: Cải lên thế này là tốt rồi. Cô nên trồng thêm ít hành, tỏi. Nghiêm theo Đào bước vào nhà, đến trước bàn thờ Lương, chồng Đào, đốt 3 cây nhang, vái ba vái, cắm vào bát nhang, lẩm bẩm khấn mà như nói với mình: Mới đó mà đã gần 2 năm. Anh chết đã yên phận, còn người sống…, rồi quay lại đi đến ghế:
09 Tháng Mười 20265:49 CH(Xem: 2420)
– Giới thiệu với chú, đây là bạn gái của cháu. Cô đã cùng với thám tử tư giúp tìm ra người cha hải tặc của cháu như trong bài viết “Đứa Con Lai… Hải Tặc” của chú. Còn đây là ông chú mà anh vẫn thường nói với em. – Chào chú! Chú ngạc nhiên lắm phải không? Con đã được nghe rất nhiều về chú. Con muốn gặp chú từ lâu nên đã nhờ bạn thu xếp giúp. Con từ Thái Lan qua, đang theo học tại Michigan State University. Con chọn trường này vì biết bạn cũng ở thành phố Detroit, Michigan.
02 Tháng Mười 202612:54 SA(Xem: 2635)
Buổi trưa, vừa nhai xong một nhúm cơm và uống một nắp nước do tàu cấp phát thì mọi người dưới hầm nghe nhiều tiếng chạy thình thịch náo động trên boong tàu. Qua kẽ hở, biết tàu đã bị hải tặc xâm chiếm không biết từ lúc nào. Họ hoàn toàn làm chủ tình hình. Trong vòng một tiếng đồng hồ không gặp kháng cự, những tên hải tặc đã đủ thì giờ lục lọi tìm kiếm vàng bạc và giở trò khả ố với những đàn bà con gái nằm la liệt trên sàn tàu mà trước đó đã được ưu tiên dời lên vì kiệt sức.
23 Tháng Chín 202610:53 CH(Xem: 2384)
Sau ngày vợ mất, căn nhà của ông Trần Đình Tuấn bỗng vắng lặng một cách kỳ lạ. Bởi bà Bạch Nhàn, người vợ sống cùng ông gần 40 năm,đã mất vì bạo bệnh. Chiếc ghế bà Bạch Nhàn vẫn ngồi mỗi tối còn đó. Cái khăn lau kính bà thường vắt trên thành ghế vẫn đó. Cả chiếc ly nhỏ bà hay uống nước cũng vẫn nằm nguyên trên chiếc bàn cạnh cửa sổ. Nhìn đâu ông cũng mường tượng thấy bóng hình bà. Mọi thứ trong căn nhà còn nguyên màu kỷ niệm.
27 Tháng Mười 2026(Xem: 249)
Một câu nói đã trở thành chuẩn mực đạo đức của ngành y, nhắc nhở người thầy thuốc phải xem nỗi đau của người bệnh như nỗi đau của chính mình, lấy việc cứu người làm bổn phận, không lấy sự sống của con người làm phương tiện cho lợi ích riêng. Thế nhưng, khi dự thảo Luật Hiến, lấy, ghép mô, bộ phận cơ thể người và hiến, lấy xác (sửa đổi) được đưa ra Quốc hội Việt Nam xem xét, những tranh luận quanh đề xuất liên quan đến người dưới 18 tuổi đã khiến dư luận đặt ra nhiều câu hỏi.
21 Tháng Mười 2026(Xem: 820)
Có những câu hỏi, thoạt nghe tưởng như chuyện đùa, nhưng càng nghĩ càng thấy buồn. Có những lời hứa, khi mới nghe, khiến người ta tin tưởng vào một tương lai huy hoàng. Nhưng sau nhiều năm, điều còn lại đôi khi không phải là chiếc bánh để ăn, mà chỉ là bức tranh vẽ chiếc bánh. Và có những nhân vật, ban đầu được tôn vinh vì công lao của họ, nhưng dần dần trở thành những hình tượng gần như bất khả xâm phạm. Người ta được khuyến khích ca ngợi, nhưng lại ngần ngại khi muốn đặt câu hỏi. Phải chăng điều đáng lo ngại nhất đối với một dân tộc không chỉ là nghèo đói, chiến tranh hay sự áp bức, mà còn là ngày con người không còn đủ tự do để tự hỏi mình đang sống trong một thực tại như thế nào?
19 Tháng Mười 2026(Xem: 1011)
Trong lịch sử, phong trào Chấn hưng Phật giáo Việt Nam thường được dùng để chỉ cuộc vận động vào nửa đầu thế kỷ XX, khởi lên từ những năm 1920 và phát triển mạnh trong các thập niên 1930-1940. Các bậc cao tăng như Khánh Hòa, Huệ Quang, Giác Tiên, Thanh Hanh, Trí Hải cùng nhiều cư sĩ trí thức đã góp sức mở trường đào tạo tăng tài, thành lập hội Phật học, dịch kinh, xuất bản báo chí và đưa Phật giáo đến gần hơn với đời sống xã hội. Công cuộc ấy không dừng lại ở một giai đoạn lịch sử. Tinh thần chấn hưng, hiểu theo nghĩa rộng, là sự trở về với những giá trị căn bản của đạo Phật, đồng thời tìm ra phương thức thích hợp để truyền đạt và thực hành giáo pháp trong những hoàn cảnh mới. Một trường hợp tiêu biểu trong thời hiện đại là công cuộc khôi phục và phát triển Thiền phái Trúc Lâm của Đại lão Hòa thượng Thích Thanh Từ.
19 Tháng Mười 2026(Xem: 1126)
Với “TA LÀ - Những khúc mắc siêu hình học” (I AM: Metaphysical Aporias), Giáo sư Nguyễn Hữu Liêm không tìm cách trả lời giản đơn câu hỏi “Ta là ai?”, mà dựng lên một hành trình bản thể luận: con người từ đâu đến, vì sao phải trở thành một cá thể, tự-ý thức được hình thành như thế nào và liệu sau tất cả những phân ly, con người có thể “trở về” với căn nguyên hữu thể của mình hay không.
05 Tháng Sáu 2026(Xem: 6417)
-Trần Thị Nguyệt Mai: Xin anh nói cho độc giả biết một chút về anh? -Trang Châu: Tôi sinh ngày 28 tháng 3 năm 1938 ở Huế. Mồ côi mẹ năm 10 tuổi. Tôi được theo học các trường Pellerin, Institut de la Providence ở Huế và Lycée Yersin ở Đà Lạt. Lên đại học tôi chọn Y Khoa Sàigòn, vào quân y, ra trường cuối năm 1965 với cấp bậc y sĩ trung úy. Tôi chọn phục vụ quân y Dù từ 1966 đến 1971. Tiếp theo là y sĩ điều trị Quân Y Viện Trần Ngọc Minh. Giữa năm 1972 được lệnh thuyên chuyển về Trường Quân Y, đảm trách chức vụ Trưởng Khối Sinh Viên và Khóa Sinh một thời gian ngắn và sau đó là Trưởng Khối Tâm lý Chiến kiêm Chủ Bút Tập San Quân Y cho đến ngày mất Miền Nam năm 1975. Tị nạn tại thành phố Montréal, tỉnh bang Québec, xứ Canada, từ 14 tháng 5 năm 1975. Trở lại nghề Y vào tháng 9 năm 1977. Tháng 4 năm 1988 tình nguyện theo tàu của Hội Médecins du Monde (Pháp) về Biển Đông cứu người vượt biển. Tàu đã gặp 5 ghe vượt biển, vớt được 327 thuyền nhân. Nghỉ hưu từ đầu tháng 3 năm 2016.
06 Tháng Sáu 2025(Xem: 15901)
Trước khi thực hiện cuộc phỏng vấn này, tôi đã tham khảo nhiều nguồn thông tin và trực tiếp đối thoại với những nhân vật “sống” trong và ngoài nước. Tuy nhiên, phản hồi nhận được đa phần rơi vào ba mô thức: (1) phê phán gay gắt phía đối lập, (2) nói chung chung với lý thuyết viễn mơ, hoặc (3) phủ nhận hoàn toàn tính khả thi của việc hòa hợp hòa giải. Do đó, tôi đã tìm đến Trí tuệ Nhân tạo Chat GPT – như một cuộc đối thoại với "sự trống vắng im lặng", và đồng thời là một sự tổng hợp từ hàng triệu nguồn tiếng nói – để có được một cái nhìn khách quan, toàn diện, mang tinh thần đối thoại tương kính về một vấn đề lớn và dai dẳng của dân tộc Việt Nam.
22 Tháng Mười Hai 2023(Xem: 32161)
Như bài viết gần đây của ông về kênh đào Phù Nam của Cam Bốt, và đặc biệt như một tuyên bố gần đây nhất của Thủ tướng Cam Bốt Hun Manet: “Kênh đào Phù Nam không lấy nước từ sông Mekong mà chỉ lấy từ sông Bassac và sẽ dùng cho tưới tiêu, nông nghiệp)\”, xin ý kiến của ông về những vấn đề sau:
27 Tháng Tư 2022(Xem: 38865)
Những ngày 11, 12 tuổi, vào những năm 73-74, tôi say mê Phan Nhật Nam. Anh trở thành thần tượng của tuổi thơ, với những ngày dài trên quê hương, những ngày bi thảm, những ngày thê lương, những ngày gẫy vụn, trong nỗi sợ khốn cùng. Nỗi sợ trái lựu đạn đã bật kíp. Nỗi đau vô hình của đồng ruộng ẩn chứa triệu trái mìn. Nỗi đau thắt ruột của người cha xếp xác con, trên đoạn đường từ Quảng Trị về Huế. Trong bất mãn của người lính trước một hậu phương vô ơn. Của người lính miền Nam phải tự vệ giữa một thế giới làm ngơ những thảm sát tập thể ở bãi Dâu, ở trường tiểu học Cai Lậy. Khác những nhà văn quân đội khác, tính chất bi tráng của một xã hội dân sự thời chiến phủ trùm lấy bút ký của Phan Nhật Nam, vượt lên trên các trận đánh. Không phải Mùa hè đỏ lửa, mà Tù binh và Hòa bình, Dọc đường số 1, Dấu binh lửa mới thực sự ghi lại suy nghĩ của một quân nhân trong chiến tranh. Bên cạnh, nhật ký của Đặng Thùy Trâm, Nguyễn Văn Thạc chỉ là những tiểu xảo của những sản phẩm được biên tập.
(Xem: 1491)
Có những cuốn sách khiến người ta đọc để hiểu thế giới. Có những cuốn sách buộc người ta quay về nhìn lại chính mình. Và cũng có những cuốn sách, dù tác giả không nhất thiết chủ ý, lại khiến người đọc đặt câu hỏi về cái thế giới đang tìm mọi cách định nghĩa con người thay cho chính họ. TA LÀ: Những khúc mắc siêu hình học của Nguyễn Hữu Liêm có thể được tiếp cận theo hướng thứ ba ấy. Thoạt nhìn, đây là một hành trình triết học quanh những khái niệm như bản thể, ý thức, cái Tôi và vô ngã. Nhưng nếu đọc chậm hơn, bên dưới những tầng ngôn ngữ siêu hình ấy, ta có thể nhận ra một vấn đề gần gũi hơn nhiều: con người phải làm gì để trở thành một cá nhân có ý thức độc lập, thay vì chỉ là một đơn vị trong đám đông? Và câu hỏi ấy, trong một số xã hội, chưa bao giờ hoàn toàn vô hại.
(Xem: 13904)
Cuốn sách này là bản dịch tuyển tập những bút ký cá nhân, văn học và báo chí về các nhân vật Việt Nam đã có những đóng góp đáng kể cho văn học, nghệ thuật và khoa học. Đây là một nguồn tư liệu phong phú về lịch sử xã hội, văn hóa và chính trị của miền Nam Việt Nam, đồng thời khắc họa sự nghiệp của từng nhân vật. Phần lớn những người được đề cập nổi bật trong giai đoạn 1954 – 1975. Sau khi miền Nam thất thủ vào tay lực lượng miền Bắc năm 1975, hầu hết họ đều bị giam giữ nhiều năm trong các trại cải tạo cộng sản. Đến thập niên 1980, một số người đã sang Hoa Kỳ và đa phần vẫn tiếp tục hoạt động sáng tạo.(TS. Eric Henry, dịch giả)
TẠP CHÍ HỢP LƯU là một không gian văn học, nghệ thuật và biên khảo độc lập, nơi các dòng tư tưởng, mỹ cảm và ký ức văn hóa gặp gỡ và đối thoại. Chúng tôi đăng tải các tiểu luận, khảo cứu, bình luận văn hóa – xã hội, cùng những sáng tác văn học và phê bình nghệ thuật, với tinh thần khai phóng, tôn trọng đa dạng quan điểm và tự do học thuật. Hợp Lưu không nhằm đại diện cho bất kỳ khuynh hướng chính trị, ý thức hệ hay tổ chức quyền lực nào, mà xem trọng tiếng nói cá nhân, chiều sâu suy tư và giá trị của chữ nghĩa
(Xem: 6914)
Tháng Năm, Sài Gòn vừa chớm những cơn mưa đầu mùa. Không phải mưa tháng Mười Hai… nhưng lạ là, mỗi lần nghe tiếng mưa rơi trên mái phố, mình lại nhớ đến một bài thơ cũ— như thể ký ức có mùa riêng của nó.
(Xem: 10712)
Sau khi đã tập tành yêu anh / Em tập tành chia tay, tập tành giận dỗi / Tập tành nghi ngờ anh nói dối, / (Rồi không tin anh nói thật bao giờ)
(Xem: 9906)
Khoảnh khắc dài theo tiếng gọi / Rốt lại một chiều câm tiếng nói / Đợi chờ đuối một giấc mơ /
(Xem: 10029)
Ném buồn vào phố đông / Nhìn người ta bỗng thấy / Mình đi giữa đồng không / Ném buồn vào tôi vậy / Trăm gai cây xương rồng
(Xem: 10836)
Vậy đó, tưởng quên mà vẫn nhớ / Từ đêm vỡ tuyến lạc ven đô / Người thua trận chót đền trăm tuổi / Ta gánh thù sâu chốn hải hồ / Những tưởng mười năm đời sáng lại / Ta về bươi kiếm miểng xương khô / Vét hết oan khiên người lỡ vận / Vùi sâu xóa dấu một hoang mồ
14 Tháng Chín 20262:19 SA(Xem: 3464)
Tên thật Trần Ngọc Thao, sinh năm 1936 tại Quảng Nam, Cung Tích Biền thuộc thế hệ nhà văn hứng chịu và tham dự trực tiếp nội chiến. Theo học Văn Khoa Huế, Luật Khoa Sàigòn trước khi bị động viên rồi trải qua nhiều đơn vị pháo binh, thiết giáp của quân lực VNCH cho đến ngày giải ngũ vì thương tích năm 1973, nhà văn khởi đăng truyện ngắn đầu tiên trên tuần báo Nghệ Thuật vào năm 1966.
31 Tháng Mười 202510:09 CH(Xem: 11157)
PHÂN ƯU / Vô cùng thương tiếc khi được tin: Nhà văn, Nhà giáo DOÃN QUỐC SỸ / Pháp danh HẠNH TUỆ / Sinh ngày 17 tháng 2 năm 1923 tại Hạ Yên Quyết, Hà Đông,Hà Nội, Việt Nam. Đã tạ thế vào ngày 14 tháng 10 năm 2025 / tại Anaheim California, Hoa Kỳ / Hưởng thượng thọ 103 tuổi
25 Tháng Mười 20251:53 SA(Xem: 10363)
Vô cùng thương tiếc khi được tin thân phụ của bạn Lưu Thanh Nga: Cụ Francis Xavier Lưu Vĩnh Lữ /Cựu Chủ Tịch Nghị Viên Hội Đồng Đô Thành Sài Gòn / Sinh năm 1934 tại làng Tưởng Lộc, Vĩnh Long, Việt Nam / Đã được Chúa gọi về ngày 11 tháng 10 năm 2025 tại Katy, Texas. /Hưởng thượng thọ 92 tuổi