T ừ ngày 7/3/1975, khi Văn Tiến Dũng bắt đầu cô lập Ban Mê Thuột, tới ngày
30/4/1975, khi Dương Văn Minh tuyên bố đầu hàng, vừa chẵn 55 ngày. Thật khó ngờ chỉ trong vòng 55 ngày và 55 đêm mà đạo quân hơn một triệu
người–có hơn phần tư thế kỷ kinh nghiệm tác chiến, với những vũ khí khá hiện
đại như Quân Lực Việt Nam Cộng Hòa [VNCH]– bị sụp đổ hoàn toàn [...] Những hình ảnh điên loạn mà ống kính các
phóng viên quốc tế thu nhận được chẳng khác cảnh vỡ đê trước con nước lũ, hay
sự sụp đổ của một tòa lâu đài dựng trên bãi cát, khi nước triều dâng lên.
T rước năm 1975, mỗi
dịp Tết âm lịch, văn gia và dân chúng miền nam thường làm lễ kỷ niệm chiến thắng
Tết Kỷ Dậu (31/1/1789) của Quang Trung Nguyễn Huệ (1753-1792). Đây là một trong
những võ công vệ quốc lịch sử của dân tộc Việt chống lại âm mưu thôn tính của bắc
phương từ ngày giành được độc lập năm 939–sau khi Ngô Quyền (898-944) phá quân
Nam Hán ở sông Bạch Đằng (theo Nguyễn Trãi, còn gọi là sông Vân Cừ), khai sinh
ra một vương quốc mới, tức Đại Việt (từ năm 1054) hay Việt Nam (từ năm 1804).
(1)
P etrus Key (sau này sửa thành Trương Vĩnh Ký) thường được ca ngợi là một học giả lớn miền Nam. Ông cũng có công quảng bá loại tiếng Việt mới, tức quốc ngữ hiện nay mà các giáo sĩ Portugal và Espania đã sáng chế vào thế kỷ XVII. Tuy nhiên, Petrus Key cũng đóng một vai trò đáng kể trong cuộc xâm lăng Việt Nam của Pháp.
TCHL xin giới thiệu một biên khảo mới của GS. Nguyễn Phạm Hùng
tại Đại học Quốc gia Hà Nội về Nguyễn Công Trứ, dưới mắt nhìn mới, khác biệt với
thành kiến bấy lâu.
K hông
ít người–kể cả giới trẻ Việt Nam ở hải ngoại–đã và đang tìm hiểu về “một thời” từng tồn tại của VNCH. Bài viết của Dương Nghiễm Mậu trên Hợp
Lưu 111 là một trong những tư liệu quí, hiếm, góp phần trả lại cho nền văn học nghệ thuật Miền Nam vị trí đích thực trong lịch sử.
Bài viết này duyệt lại huyền thoại trụ đồng
Mã Viện xuất hiện từ khoảng thế kỷ thứ IV-V, nhưng không hề có dấu vết trên thực
địa hay trong quốc sử Hán. Những dã sử về số lượng và vị trí trụ đồng chẳng những
thiếu cơ sở, mà còn di động, từ châu Khâm tới Hà Tiên-An Giang—không ngừng nam
tiến, giống như tấm bản đồ biển Đông Bắc Kinh mới công bố năm 2009, ấn chứng của
“thực dân xã hội chủ nghĩa” [Han social-colonialism ],
vò đựng mới cho tinh thần Đại Hán phong kiến.
Vậy mà đã 54 năm kể từ ngày
Liên Hiệp Quốc khai sinh Ủy Ban Sông Mekong [1957] và cũng đã 16 năm kể từ ngày
thành lập Ủy Hội Sông Mekong[1995]. Trung Quốc đã và đang tiếp tục xây những
con đập thủy điện khổng lồ chắn ngang dòng chính thượng nguồn sông Mekong, Thái
Lan có kế hoạch chuyển dòng lấy nước từ sông Mekong, và nay lại có thêm dự án
12 con đập hạ lưu.
“Theo Trần Trọng Kim nhận rằng thơ là của Lý Thường Kiệt. Nhưng nói chắc
là Thường Kiệt làm được thơ thì không có gì làm bằng cứ”[15]. Sau này, Bùi Văn Nguyên phân tích các cứ liệu và đoán định rằng: “Như vậy tác giả
bài thơ “thần” này là khuyết danh”[16]. Bùi Duy Tân tiếp tục hướng này và chủ trương rằng “bài thơ này nên để khuyết danh tác giả”[17]...
Do thực tại địa lý, do hoàn cảnh nhân văn và lịch sử và do những quan niệm về chính trị, vấn đề biên giới giữa Việt Nam và Trung Quốc là một vấn đề vô cùng phức tạp và tế nhị. Vấn đề này đã được đặt ra ngay từ những ngày đầu của lịch sử dân tộc ta và luôn tuôn tồn tại cho đến tận ngày nay.
Phụ Chú: 1. Thuật ngữ Việt Nam hoá [Vietnamization] được dùng để mô tả những diễn biến thu nhập và thực thi những biến đổi xã hội, kinh tế, văn hoá và chính trị do chế độ bảo hộ Pháp cưỡng bách áp đặt từ 1861 tới 1945, sau khi chế độ thực dân Pháp bị soi mòn dần từ năm 1940-1941 rồi cuối cùng bị xóa bỏ từ tháng 3/1945. Dù trong Anh ngữ, từ này còn một hàm ý khác — như chính sách Việt nam hóa cuộc chiến tranh Việt Nam của Liên bang Mỹ (1964-1973) — chúng tôi nghĩ thuật ngữ Việt Nam hoá chính xác hơn Việt hóa [Vietism hay Vietnamism].
Chúng tôi sử dụng cookie để cung cấp cho bạn trải nghiệm tốt nhất trên trang web của chúng tôi. Nếu tiếp tục, chúng tôi cho rằng bạn đã chấp thuận cookie cho mục đích này.