- Tạp Chí Hợp Lưu  Fountain Valley, CA 92708 - USA Điện thoại: (714) 381-8780 E-mail: [email protected]
Tác Giả
Tìm đọc

SONG THOẠI GIỮA NHỤC CẢM VÀ TÂM LINH

18 Tháng Tám 20152:21 SA(Xem: 61522)


dmh- NHUC CAM
Đặng Mỹ Hạnh - uống rượu


“ Nói về Nhục Cảm,  thì có thể biểu đạt như một cảm giác hưởng thụ.” Cô bạn tôi, sau khi cái miệng xinh
đã thỏa mãn chừng vài thỏi chocolate, liền phán tiếp, “ Miếng Chocolate đầu tiên là Thiên đàng, miếng
thứ tư thì vẫn còn ngon, nhưng đến miếng thứ mười lăm thì có thể gần như vô vị. Nè, bồ cứ thử rồi sẽ
biết. Sau những va chạm của cảm giác đầu tiên, tất cả đều tụt dốc hết!” 
 
 “  Tôi thì có thể ăn hết hộp chocolate mà vẫn thưởng thức hương vị như miếng cắn đầu tiên.” Mắt liếc
vào cái hộp  kẹo đã bốc hơi hơn một nửa,  tôi quả quyết như một tín đồ thực thụ của chocolate.
 
“Vì nhược điểm thói quen của chúng ta  khi lặp lại một cảm giác nhất định thì cường độ  cảm nhận của
nó dần nhanh chóng giảm đi. Ví dụ, bạn có thể rất thính nhạy với một mùi hôi khi bước vào một căn
phòng; nhưng sau đó thì, tất cả đều không cảm giác được mùi gì nữa. Dây thần kinh khưú giác bị đứt
ngúm!  Hốt Tất Liệt sau khi chinh phục Trung Quốc và thoả mãn hơn sức hưởng thụ, rồi cũng chết trong
sự béo phì và phiền muộn.” Cặp de chai của thị bạn, đang nhìn tôi chờ đợi sự hưởng ứng. 
 
“Nói như bồ, thì Nhục Cảm đã phải kết thúc trong bóng tối và tuyệt vọng?”  Tôi bắt đầu bắt được tần số
của thị ta.  Thị  bạn lên đồng, “Ai nói thế! Chẳng có gì trân trân như thân xác, cũng chẳng có gì biện chính
mãnh liệt sờ sờ như Nhục Cảm- cơn khát liên lỉ, âm ỉ, và lộ liễu ở mọi ngóc ngách của cuộc đời…”
 
“Ồ! Bồ đang so sánh cơn nghiền cholalate với Nhục Cảm đó hả?” Tôi ra vẻ hóm hỉnh.
 
“  Đúng vậy. Tôi có thể chỉ bồ bí quyết để kiềm hãm cơn ghiền chocolate. Là hãy  mua ‘truffles’ chocolate
đắt tiền của Bỉ, không phải loại rẻ tiền ở các siêu thị đâu nhe. Và tận hưởng mỗi miếng- trở thành người
sành ăn- chớ không phải một người tham ăn. Bởi người sành ăn thì sẽ thưởng thức với chủ ý của sự tận
hưởng. Mỗi miếng trở nên độc đáo. Phong phú trong trí não và cả sự liên tưởng. Sự cảm thụ này sẽ
không bị nhàm chán và càng thỏa mãn hơn với tuổi tác. Và chúng ta sẽ không phải kết cuộc bi quan như
Hốt Tất Liệt!”
 
“ Bất kỳ cảm giác nào hả?” Tôi bắt đầu quan tâm hơn về cái đề tài cảm giác nhạy cảm này.
 
“ Đúng vậy!” Cặp la de nhấn giọng, “ Bất kỳ cảm giác nào- một miếng ăn, một nụ hôn, một bài hát; và
ngay cả sự làm tình cũng trở nên thoả mãn hơn nếu bạn dành cho nó sự quan tâm trọn vẹn. Và nếu, bồ
đã cố tình làm điều này thì  trong một thời gian thôi sẽ tích luỹ một kiến thức trực quan về sở thích hưởng  
thụ của chính mình.” 
 
“ Hmm… nghe cũng chí lý đó chứ! Nhưng nói như bồ, thì ngay cả đến Nhục Cảm mà cũng phải mang ý
thức tự chủ sao?  Vậy bồ là người sành ăn hay tham ăn? Bồ  thưởng thức một món ăn hay ăn tươi nuốt
sống nó? Bồ ‘nghe’  nhạc hay lắng nghe nó? Bồ có thực sự cảm nhận cơ thể mình khi đi bộ, tập thể dục,
làm tình? Hãy thú nhận rằng bồ có sống trong một thế giới bằng sự cảm thụ tinh tế hay chỉ gắng  trôi qua
một ngày nhàm chán?”  Tôi chợt diễn thuyết liên tục bằng một tràng dấu chấm hỏi.
 
“ Tôi nghĩ, ngay cả một người sành điệu thích những gì họ làm. Và để sành sõi một điều gì thì vẫn luôn là
sự kỷ luật và hy sinh. Thời Hy Lạp cổ đại, một lực sĩ được xem như một ‘nhà tu khổ hạnh’ cũng bởi kỷ
luật chuyên tâm của họ là sự cống hiến. Dốc hết tâm trí của bạn vào điều gì là phải hy sinh mọi thứ. 
Ngay cả ngày nay, chúng ta vẫn nhìn nhận và ngưỡng mộ những kỷ luật phi thường trong sự thành công
 
của họ, đó chớ!” Cô bạn tôi có đang thực sự muốn ca cẩm về đề tài này không nhỉ?
 
“Tôi vẫn chưa hiểu rõ vấn đề, nếu Nhục cảm chỉ là sự thoả mãn của bản năng thì nó có thực sự là một
phần của đời sống tâm linh?” Sau câu hỏi , cái nhìn tôi càng chăm chú hơn  vào cái đít dày cui của thị.  
 
“ Bồ có thể không nghiêng về quan điểm Nhục Cảm của một số nền văn hóa đã chấp nhận Nhục Cảm là
một phần của đời sống tốt đẹp. La Mã cổ đại được  xem là một xã hội hỗn tạp nhưng ‘khoan dung’- mọi
xa xỉ đều được ngoạn hưởng, ngay cả đàn bà có chồng đều có thể cởi mở về tình dục và ngoại tình.
Tương tự,  Văn hóa Nhật bản có sức ‘công phá’ cho những thú vui giác quan; từ tình dục đến khiêu dâm.
Tiệc trà là một kiệt tác của cảm xúc tinh tế, một bữa ăn truyền thống Nhật Bản cũng là một tác phẩm
nghệ thuật.  Và tất cả niềm đam mê này có thể xem là sự xấu hổ hay cảm giác tội lỗi?”  Cô bạn như đang
thẩm vấn kẻ đối diện.
 
“ Bồ làm tôi liên tưởng đến John Stuart Mill , một triết gia theo đường lối tự do có ảnh hưởng lớn ở thế kỷ  19,
người  đã khơi tác khía cạnh đạo đức bằng sự diễn đạt rằng ‘khoái lạc cũng có tôn ti trật tự’.
Ví dụ, sự đánh giá cao của âm nhạc hay văn chương tuyệt vời vẫn có khả năng đáp ứng với bạn hơn
là uống rượu; dù rằng đó cũng chỉ là vấn đề sở thích cá nhân.” Tôi cảm giác mình đang ôn lại bài học triết lý…
cùn.
 
“ Chính xác!”  Mắt kiếng vẫn đang cao hứng với màn vọng cổ … triết, “ Bồ có nhớ là  Aristotle- triết học
Hy Lap cổ đại thì  dành tính ưu việt cho cảm giác. Ông nói, ‘Không có gì trong tâm trí mà không đầu tiên
xuất phát trước những giác quan.’   Ngay cả những ý nghĩ trừu tượng nhất cũng có gốc gác từ cảm giác.”
 
“ Cốt lõi vấn đề nằm ở đó! Tôi nhấn mạnh, “ Vì suốt bao thế kỷ, nhãn quan của con người đã quen trói
buộc vào những tiêu chuẩn đạo đức do các Tôn giáo và hệ thống xã hội đề ra. Và cả quan niệm về dục
tính cũng là điều trói buộc chặt chẽ nhất. Nếu chúng ta không thể tin vào giác quan để biết đúng hay sai,
vậy thì chúng ta tin tưởng vaò điều gì? Một cuốn sách thánh? Một nhà tâm lý học nổi tiếng? Hay những
quan điểm trên sách báo?” 
 
“ Tất cả chỉ là những kiến thức chung, nhưng chủ nghĩa khoái lạc vẫn còn đang là lời nguyền của di sản
Kito giáo.  Công khai thưởng thức các giác quan nhục cảm như Hippies đã làm trong thập niên 60 vẫn 
còn  là sự nổi loạn hay đồi truỵ. Chúng ta, vẫn  có thể cảm giác xấu hổ về sự tận hưởng cuộc sống.
Trong suốt lịch sử, Tâm linh thường kịch liệt đối lập với Nhục cảm. Trong hầu hết những thiên niên kỷ
qua, Kito Giáo đã mô tả sự ham muốn, ham mê ăn uống và thói hám lợi như tội lỗi. Và các nhà sư gắng
loại bỏ những ham muốn trên con đường tu hành của họ. St Origen vào thế kỷ thứ 3 đã cắt đứt dương
vật của mình trong trận chiến chống lại xác thịt. Tương tự, môn thiền Yoga  thì lý tưởng hóa trạng thái bị
thôi miên khi tâm trí rời xa giới thực- 'pratyahara'- để không cảm giác nghe, thấy, nhìn. Đức Phật nói
rằng: tất cả những thú vui cuối cùng sẽ trở thành đau đớn bởi vì nó không bền vững.  Người cao quý, vì
thế nên từ bỏ tất cả các loại kích thích cảm giác với thế giới, và chỉ tìm kiếm những gì không dễ thấm
thấu sự đồi trụy.” Cô bạn tôi, vẻ như hụt hơi sau nhiều dòng lời.
 
 “ Nói như bạn thì Hạnh phúc và bản năng cần phải là sự đồng nhất?” Tôi hãy- vẫn đầy phân vân. 
 
“ Michelangelo , Shakespeare, Bach và Beethoven là bậc thầy về  Nhục cảm đó chớ, nhưng bạn sẽ
không gọi họ vô tâm linh – Vì bởi, họ đã nhìn thấy sự vĩnh viễn thông qua sự đam mê và thưởng thức
bằng giác quan của mình . Và chúng ta có thể thực hiện điều này!”
 
Tôi im lặng, rồi nghiền ngẫm hết những thỏi chocolate còn lại trong hộp  - Vẫn cảm giác ngon như miếng
cắn đầu tiên.
 
ĐẶNG MỸ HẠNH
Gửi ý kiến của bạn
Tên của bạn
Email của bạn
05 Tháng Mười 20225:58 CH(Xem: 10364)
Thật khó ngỡ tôi có thể sống tới tuổi 80—dù chỉ lả tuổi khai sinh. Cha mẹ cho tôi “mang tiếng khóc bưng đầu mà ra” ngày mồng 6 tháng 10 năm Nhâm Ngọ —tức 13/11/1942—tại Phụng Viện thượng, tục gọi là Me Vừng, quận Bình Giang, tỉnh Hải Dương. Tuy nhiên, sau ngày cha thoát khỏi những trại tù khổ sai của Việt Cộng, định cư tại tỉnh lỵ Hải Dương hoang tàn, đổ nát, rổi dàn xếp cho mẹ và hai anh em tôi trốn ra đoàn tụ, khi làm giấy thế vì khai sinh hai anh em tôi đều được khai sinh với năm tây lịch, và ngày tháng âm lịch. Ngày sinh trên giấy tờ trở thành 6/10/1942. Bởi thế, từ buổi di dân qua Mỹ, mỗi năm tôi có tới ba sinh nhật. 6/10, 13/11 và một ngày tây lịch nào đó tương ứng với ngày 6/10 âm lịch. Vợ tôi—người tình đầu đời từ trại Bác Ái xóm Cây Quéo, Gia Định 62 năm trước, cũng nguổn cảm hứng của những vần thơ khởi đầu văn nghiệp—thường tăng khẩu phần lương thực với lời chúc..
01 Tháng Chín 20224:56 CH(Xem: 8675)
Trong quá trình khảo sát kỹ lưỡng đó , một lần nữa , thú thực tôi chỉ có thể xếp tranh của anh vào Trường Phái Chọc Ngứa Thần Kinh Thị Giác (Itchy Poking for Optic Nerve) ! Tranh của anh quá dễ vẽ, chỉ cần cầm cọ lên rồi nhúng vào bảng mầu và quẹt tưới xượi với những nét kéo dài trên mặt vải ! Chả cần phải tĩa tót cho giống đôi mắt , cái mũi, đôi môi hay mái tóc của người mẫu, chả cần có cái nhìn phớt qua của họa sĩ ấn tượng ! Cái anh chàng họa sĩ trong hang động ngày xưa , lúc chán đời cũng có thể quẹt cọ tưng bừng như anh ấy mà ! Nhưng không, anh chàng họa sĩ hang động ấy làm việc nghiêm túc và lao động cật lực hơn anh nhiều, anh ta vẽ con bò ra con bò , con hươu ra con hươu, con ngựa ra con ngựa , con chim cú ra con chim cú ! Vì sao vậy ? Bởi vì khi anh ta cầm cọ để vẽ , trong đầu anh ta đã có một định ý ! Còn anh thì không ! Trong đầu anh không có một định ý nào cả , nên anh gọi các tác phẫm của anh là Ứng Tác , được trưng bày trong Phòng triển lãm tranh có tên là “Improvisation”
21 Tháng Bảy 202211:32 SA(Xem: 36978)
Tôi hiểu nỗi thất vọng, sự đau lòng của em sau đợt thi năng khiếu chuyên ngành đạo diễn vừa rồi; và mọi lời an ủi lúc này là vô nghĩa. Tôi chỉ có đôi dòng tâm sự may ra có thể giúp em bình thản lại, dù lúc này có thể một số người thân gia đình em đang bĩu môi: “Ai bảo cứ khích nó đi vào cái nghề "chân không tới đất cật không tới trời", mơ mộng viển vông! Kỹ sư, bác sĩ còn chẳng ăn ai, nữa là cái nghề “đào giếng” (nhại vui cách nói của người miền Trung Trung Bộ)…
06 Tháng Bảy 20225:37 CH(Xem: 34138)
Người ta nói con trai thương má, còn con gái thì thương ba nhưng tôi là con gái tôi lại thương má tôi lắm, thương tự khi tôi còn nhỏ. Má tôi là một người phụ nữ đẹp và thật nhiều cá tính rất sống động. Nghe Má kể ngày xưa bà Ngoại thuộc loại tân tiến nên Ngoại cho Dì Hai, cho Cậu và cho Má được đi học chứ không câu nệ là con gái con trai gì cả. Hồi đó Má tôi học giỏi lắm nhưng Dì mất sớm rồi Ngoại cũng đột ngột mất, Má ở với bà Cố nên không có điều kiện đi học nữa cho đến lúc lấy chồng.
29 Tháng Sáu 20227:35 CH(Xem: 35547)
Thuở nhỏ, tôi cứ đinh ninh họ Phan nhà tôi toàn là người bên lương, không có ai và không có nhà nào theo đạo Thiên chúa. Đối với tôi, những người bên đạo rất xa lạ bởi không cùng tín ngưỡng thờ cúng ông bà tổ tiên như mình, mặc dù làng tôi rất gần hai giáo xứ lớn của tổng Trung Châu, phủ Diên Khánh xưa: Giáo xứ Đại Điền và giáo xứ Cây Vông.
29 Tháng Sáu 20226:56 CH(Xem: 37012)
Bút hiệu, một ẩn khuất của định mệnh, vô hình chung đã gắn bó cùng tác giả cho đến hết một đời người. Nói thế chẳng có nghĩa là tôi đã duy tâm, nhưng phải nghiệm theo cách đó mới giải thích được "Sao Trên Rừng" của ngàn thông trên vùng thâm u Phương Bối. Từ balcony của căn chung cư nhỏ, tôi hay đứng ngó mông ra xa nhìn chút nắng nhạt nhoà trên những tàn cây thấp rất xanh, chi chít mọc dọc theo bờ sông bên kia, nơi có con đường mòn rất dài, loanh quanh dẫn qua Làng Báo Chí.
29 Tháng Sáu 20225:07 CH(Xem: 29872)
Quên bớt dần đi sẽ thấy tổn thương mình bé lại, thấy cuộc đời nhẹ nhàng hơn, thấy oán hận phôi pha theo ngần ấy thời gian không còn trong tâm tưởng. Đa phần những người quên mất dần mọi thứ dần trở nên hiền hòa hơn, tôi thấy như vậy đó. Sư Giác Nguyên giảng mình càng đau đớn, khổ đau hơn vì mình còn ham muốn nên tiếc nuối hoài những gì đã mất. Đi về phía cuối rồi cũng rơi rớt mất dần chẳng còn gì. Nếu ta có một tôn giáo để tin mà nương tựa thì tuổi hoàng hôn sẽ được an bình.
22 Tháng Sáu 20221:27 SA(Xem: 36143)
Mùa trăng, với chúng tôi chỉ có một ngày duy nhất. Đúng rằm, phải đúng ngày 15. Nghe cứ như ngày của cúng bái khói hương, với hoa trái cùng tiếng chuông chùa trong những chiều lao xao, đình đám...
17 Tháng Sáu 202212:07 SA(Xem: 36509)
Trong những ngày chờ đợi có nhà sản xuất phim, T. cận tôi ngồi đọc và hỏi han để lấy tư liệu cho một cuốn sách nhỏ đang “âm mưu”, viết về đời sống Điện ảnh nước nhà & thân phận những thế hệ người làm phim từ trước tới nay - trong đó có tôi. Tôi đọc lại hồi ký “Đêm giữa ban ngày” của nhà văn mà tôi hâm mộ kể từ khi đọc cuốn “Bông hồng vàng” của K. Pautovski do ông dịch từ tiếng Nga… Tôi chợt nhớ lại những ngày tháng không được làm phim, phải rời cơ quan vào Sài Gòn làm thuê, viết thuê…
25 Tháng Năm 20226:26 CH(Xem: 34062)
“Anh trẩy chùa Hương phía xót thương”, đó là câu thơ thường chợt hiện trong tôi giữa những ngày rong ruổi khắp Kinh Bắc làm phim về Học Vấn vùng đất này - theo yêu cầu của Sở Giáo dục Hà Bắc, sau đó là làm phim chân dung về thi sĩ Hoàng Cầm - theo nhu cầu của đạo diễn Tự Huy và bản thân tôi…