- Tạp Chí Hợp Lưu  Fountain Valley, CA 92708 - USA Điện thoại: (714) 381-8780 E-mail: [email protected]
Tác Giả
Tìm đọc

THƠ VĂN RỞM VÀ TRÒ HÀI NHẢM THỜI LOẠN GIÁ TRỊ

07 Tháng Hai 202610:40 CH(Xem: 12226)
Tho Van - MANATuan

(Ảnh minh họa của MA NAT)


Mai An NGUYỄN ANH TUẤN

THƠ VĂN RỞM VÀ TRÒ HÀI NHẢM THỜI LOẠN GIÁ TRỊ

 

Sắp đến Tết truyền thống, như một “tập quán” bất đắc dĩ mới, nhiều người đang lo lắng chuẩn bị đón đợi nhằm chống đỡ các chiêu trò hài nhạt chọc cười nhảm trên các phương tiện truyền thông, thì đã bị đầu độc đến nôn mửa bởi hàng loạt thứ văn hóa rác được gọi là “Thơ Văn”, mà lại là “Thơ Văn” đoạt các giải cao ngất ngưởng, được ngợi ca ngút trời theo kiểu “quá lời nguyện hết thành hoàng thổ công”…

Loại “Thơ Văn” này thực ra chỉ là sự tiếp nối - nâng cao của thứ “Thơ” của kẻ tự  xưng “nhà thơ Thiền” viết theo sự “giáng bút của tiền nhân” trên đỉnh mây Yên Tử hơn chục năm trước khiến thiên hạ cười nôn ruột và sau đó rầu lòng khôn tả bởi sự lừa đảo văn hóa trắng trợn thô bỉ, thế nhưng lại được một tổ chức nghề nghiệp sang trọng đứng ra làm Hội thảo rùm beng để tâng bốc với những phong bì trĩu tay…

Tiếp đó không lâu sau lại là sự xuất hiện hoành tráng của một Quý bà “Chủ tịch hội đồng cấp cao Liên minh các nhà thơ thế giới” ngay tại vùng đất thiêng gắn với lịch sử oai hùng chống xâm lăng của dân tộc, thứ “Thơ” được đánh bóng bằng đủ chức danh cao sang nhưng khốn khổ thay, chỉ thiếu phẩm chất thực của Thơ…

Và như một sự “bồi thấn” không hiểu vô tình hay cố ý, mấy Giải Thơ Văn vừa qua lại khấy động thêm sự hài hước chứa đựng trong nó cái bi thảm của đời sống văn nghệ đang xuống dốc không phanh, cùng với các chương trình Hài (và giải trí vô bổ) đang được chuẩn bị “xuất chuồng” với mục đích thu hút quảng cáo đậm, đã buộc đông đảo khán giả tử tế phải cất lời nghiêm túc:

Thôi đi, cuộc sống đang ngổn ngang bao vấn đề bức xúc nóng bỏng cần đến tiếng nói tiếng cười của người nghệ sĩ chân chính, khán thính giả toàn quốc đã quá chán nản thất vọng với các thứ Thơ Văn sao chép cắp nhặt tinh vi, hay Thơ Văn của các “hoạn quan trữ tình” - như Maiacovsky từng cảnh báo-, đã quá chán nản thất vọng với các thứ chiêu trò chọc cười hèn mọn bằng vài điệu bộ õng ẹo, bằng nhạc chế hoặc đôi ba câu nói học đòi trí tuệ…

Đã tới lúc những người/ Tổ chức có trách nhiệm thẩm định giá trị Văn chương – Nghệ thuật cần tỉnh táo, sáng suốt, công tâm để khỏi trở thành cái đích của sự đàm tiếu chê trách; còn những người cầm bút, cầm cọ, làm nhạc, làm phim… ít tài năng mà háo danh cần xem lại bản thân mình, chịu khó học hỏi - tích lũy nghề nghiệp bằng mồ hôi và máu mắt, kẻo sẽ lưu lại cho đời tấm bia ô nhục để thiên hạ chế riễu, hay ít ra tránh được lời chửi vỗ mặt sâu cay như của cụ Tú Xương: “Văn chương nào phải là đơn thuốc/ Chớ có khuyên xằng chết bỏ bu!”

Và đã tới lúc đông đảo độc giả - khán thính giả cả nước cần ngộ ra rằng: tất cả những biểu hiện nói trên thực ra chỉ là phần nổi của một tảng băng - đó là sự lệch chuẩn văn hóa đã trở thành hệ thống, trong thời kỳ loạn Giá trị tới độ cần báo động.

Loạn Giá trị, đâu chỉ tạo ra những hiện tượng & sản phẩm văn hóa kém cỏi về thị hiếu (mauvais goût), mà sẽ tạo ra nguy cơ nhỡn tiền về sự lệch lạc, què quặt trong tinh thần cả lớp thanh tiếu niên về Lý tưởng thẩm mỹ Kinh điển, chính chúng sẽ là tác nhân tàn phá mạnh nhất các giá trị văn hóa đích thực và thiêng liêng của Dân tộc!

Ta hãy nhớ lại biểu tượng “Trái tim lông” ở Bờ Hồ dạo nào; nhớ lại hình ảnh chiếc búa liềm tựa một ngọn đao chực rơi xuống trái tim là hình con chim hạc tử thương trên một bức tượng đài ở Thanh Hóa mấy năm trước; nhớ lại việc người ta mời một ông đạo diễn Mỹ chuyên làm phim thương mại thành công (theo nghĩa phim chỉ chăm chăm “móc túi tiền” người xem) làm “Đại sứ văn hóa”, rồi còn định dựng một con Kông khổng lồ – nhân vật chính của phim Kong: Skull Island (Kong: Đảo Đầu lâu) – bên Hồ Gươm, giữa Trái tim Thủ đô;  nhớ lại cả ngành văn hóa – điện ảnh một thời đã từng vô tình “chắp cánh” thực lộng lẫy cho ý đồ quảng bá tư tưởng Đại Hán của đạo diễn tài ba Trương Nghệ Mưu bằng cách tôn vinh rầm rộ tác phẩm điện ảnh Anh Hùng và chương trình Olympic Bắc Kinh tại Hà Nội mà ông ta là đạo diễn chính!

Ta hãy nhớ lại chuyện ông Giám đốc Sở Văn hóa Quảng Ninh dưới bút danh Thi Sảnh đã “múa bút” (và chịu trách nhiệm xuất bản) trong cuốn sách guide du lịch “Cõi thiêng Yên Tử” để cố tình đánh lừa độc giả – khách hành hương bằng cách bịa đặt ra một am Ngoạ Vân và một sự tích cực kỳ vô lý về Suối Giải oan với trăm cung nữ tự tử ngay tại Yên Tử, rồi được đàn em dốt nát bênh vực chí chết bằng cách phỉ báng các nhà văn, nhà sử học có uy tín đã vạch ra sự thật (Ai đã bênh vực cho ông giám đốc Sở Văn Hóa dốt nát nói liều? Mai An Nguyễn Anh Tuấn https://www.vanchuongviet.org/index.php?comp=tacpham&action=detail&id=23494 - và “Thực hư chuyện 100 cung nữ tự tử chết theo vua trần? Giải oan hay hàm oan?” Nhà văn Hoàng Quốc Hải.   https://www.facebook.com/100008789401804/posts/3760590537577223/); nhà văn Đặng Văn Sinh trong cuốn sách “Khúc biến tấu Thị Mầu”* đã vạch trần thứ khoa học rởm bằng bài viết công phu: “Bà Tổ nghề gốm Chu Đậu là một nhân vật ngụy tạo” phê phán đích đáng những người được gọi là “nhà nghiên cứu văn hóa cổ, nhà sử học” nhưng đã “không đọc vỡ chữ Hán” lại còn cố tình tạo ra chứng tích giả đánh lừa công chúng…

Ta hãy nhớ lại cờ năm sao Tàu cộng và quốc ca của “nước lạ” đã từng xuất hiện ở một chương trình long trọng của Đài Truyền hình quốc gia; nhớ lại chuyện ngay ở một trường Đại học danh tiếng giữa Thủ đô, người ta đã dung túng ra sao đó mà lá cờ “quen thuộc” với lũ tôn thờ kim tiền Đại Hán cũng đã tung bay trong tấm pano lớn kỷ niệm Đại lễ quốc gia, và “đường lưỡi bò 9 đoạn” đểu cáng đã từng nằm chình ình nhiều năm giữa Giáo trình chính thống của trường này (và trong cả sách giáo khoa cải cách dành cho trẻ nhỏ!)!…V.v.

Sự lệch chuẩn văn hóa dẫn tới loạn giá trị ở mức độ hệ thống và kinh khủng đến như thế, thì cái chuyện Thơ văn rởm và Trò hài nhảm xét cho cùng chỉ là giọt nước làm đầy tràn cốc nước mà thôi…

________

* “Khúc biến tấu Thị Mầu”, Nxb Hội Nhà văn 2021, tr.180 - 209

 

Gửi ý kiến của bạn
Tên của bạn
Email của bạn
10 Tháng Mười 202111:31 CH(Xem: 41766)
Sau khi đưa một cảm ngôn về bức tranh của họa sĩ Lê Sa Long & ý kiến của nhà văn Trần Thùy Linh như một lời kêu gọi các nhà điêu khắc, họa sĩ, nhà văn, nhạc sĩ hôm nay: “DỰNG TƯỢNG ĐÀI NÀY ĐI: CUỘC “THIÊN DI” CỦA NHỮNG ĐỨA TRẺ VÀ BÀ MẸ CHƯA TỪNG CÓ TRONG LỊCH SỬ…”, nhằm góp phần miêu tả “nhân vật chính của Thời Đại, biểu tượng cho cả một dân tộc vượt lên cảnh ngộ bi kịch tìm lối thoát cho quyền sống của mình”, rất nhiều người đã ủng hộ. Nhưng cũng có không ít người lồng lên phản đối như bị “chạm nọc”, thậm chí chửi bới rất tục tĩu (xin lỗi không viết ra vì xấu hổ thay cho họ). Để trả lời họ, với tư cách là một người làm phim, tôi xin có vài suy ngẫm về NHÂN VẬT THỜI ĐẠI giúp họ tham khảo.
08 Tháng Mười 20219:37 CH(Xem: 35463)
Trong toàn bộ thơ văn chữ Hán, chữ Nôm của Đại thi hào Nguyễn Du, có một kiểu/ loại hình tượng nghệ thuật đặc biệt được ông thể hiện với cảm hứng thi ca và nghiệm sinh sâu sắc - đó là những người phụ nữ Tài - Sắc mà số phận bất hạnh, những “má hồng phận mỏng”, những giai nhân bạc mệnh, “hồng nhan đa truân”, phải chịu số phận “Tài Mệnh tương đố” với lời nguyền ác nghiệt: “Tài tình chi lắm cho trời đất ghen”… Cần khẳng định ngay một điều là, cái vẻ đẹp bí ẩn, quyến rũ, cuốn hút, thấm đẫm hồn cốt phương Đông kèm theo tài hoa hiếm có của họ, với Nguyễn Du là “chất ngọc quý” của đời, như một giá trị mang tính nhân bản - dù họ ở tầng lớp con hầu, kỹ nữ dưới đáy xã hội, hay ở bậc nữ hoàng, phi tử cao vời…
24 Tháng Chín 20212:08 SA(Xem: 40534)
Dẫn nhập: Việt Nam Một Thế Kỷ Qua, Nguyễn Tường Bách và Tôi là tên hai tác phẩm hồi ký của bác sĩ Nguyễn Tường Bách và cô giáo Hứa Bảo Liên, người bạn trăm năm của Nguyễn Tường Bách. Đây là hai bộ hồi ký đặc sắc về cuộc tình lãng mạn của một chàng trai Việt và một cô gái người Hoa ở Hà Nội cùng nổi trôi theo vận nước cho tới khi họ gặp lại nhau trên đất Côn Minh Vân Nam và trở thành đôi vợ chồng sắt son thuỷ chung với bao nhiêu tận tuỵ và hy sinh – nhưng quan trọng hơn thế nữa, đây chính là một phần của lịch sử sinh động và đầy biến động trong ngót một thế kỷ qua trong những cơn bão táp của Cách Mạng Việt Nam và cả lục địa Trung Hoa.
12 Tháng Chín 20218:12 CH(Xem: 41091)
Thật công bằng mà xét thì nhân vật cô câm (tên Cam, với nghĩa cam chịu, nhẫn nhịn) là sáng tạo có ý nghĩa hơn cả của bộ phim. Nếu không có nhân vật này, phim sẽ “nghèo” đi nhiều lắm. Cô câm giống như một “con mắt thứ hai” của khán giả cảm nhận, quan sát, đánh giá nhân vật chính là ông chủ Nguyễn- người mà cô yêu một cách say đắm, nhẫn nại và nô lệ, kể cả khi ông ta đã trở nên dại cuồng mất hết nhân tính! Hành động đáng kể nhất, mang tính chất nổi loạn và bộc lộ rõ tình yêu mù quáng của cô câm là hành động kéo lê cái tượng gỗ to bằng người thật quẳng xuống sông (hình như có hàm nghĩa là cô vứt bỏ thần tượng yêu trộm nhớ thầm của mình!) Và cô đã bị trả giá: ông chủ ấp Mê Thảo hạ lệnh bỏ rọ cô trôi sông để thế mạng!
07 Tháng Chín 20218:48 CH(Xem: 40253)
Đã từng quen thuộc với tác phẩm văn học “Đất nước đứng lên” của nhà văn Nguyên Ngọc từ những ngày ngồi trên ghế nhà trường phổ thông, lại vốn rất có cảm tình với nhà văn này, nên hồi phim điện ảnh “Đất nước đứng lên” xuất xưởng, tôi đã háo hức tìm xem ngay. Song, trái ngược với dự đoán và mong đợi, bộ phim đồ sộ, tốn kém này đã gây cho tôi nhiều phản cảm, nhiều nỗi ấm ức muốn được giải tỏa. Rồi khi VTV thời gian vừa qua liên tục phát sóng lại bộ phim này, nhân các dịp lễ lạt kỷ niệm nào đó, tôi đã xem thêm lần nữa và thấy cần phải nói đôi lời.
14 Tháng Bảy 20215:36 CH(Xem: 40255)
Cứ mỗi lần được đi trên sông Hồng, tôi lại mê mải nhìn sang hai bên làng xóm trù phú, và cố tìm những luỹ tre làng đang bị mất dần đi… Thế mà, suốt bao đời nay, luỹ tre làng là một trong những biểu hiện quen thuộc nhất, sinh động nhất của châu thổ Bắc bộ. Nhà thơ dân dã Nguyễn Duy từng thốt lên: Thân gầy guộc, lá mong manh Mà sao nên luỹ, nên thành tre ơi!
02 Tháng Bảy 20216:30 CH(Xem: 34942)
Giữa những ngày nóng nực tháng 6 này, giữa cơn "địa chấn" của lòng người trước chủ quyền Đất Nước bị xâm phạm trắng trợn từ nhiều năm nay, tôi đã bỗng nhớ đến một bài thơ yêu nước Tây Ban Nha do chính nhà văn Lưu Trọng Lư đọc cho nghe, cách đây gần ba chục năm, trong căn buồng của nhà văn đối diện phía sau Văn Miếu - Quốc Tử Giám.
30 Tháng Sáu 20211:14 SA(Xem: 35181)
Kết thúc ba ngày hội thảo từ 11 đến 13 tháng 6 vừa qua tại Cornwall thuộc miền nam Anh Quốc, Nhóm G7 – một tổ chức gồm bẩy nước dân chủ có nền kinh tế phát triển lớn nhất là Pháp, Đức, Ý, Nhật, Mỹ, Anh và Gia Nã Đại – cùng đồng ý tham gia vào một đề xướng đầy tham vọng, đó là hỗ trợ dự án giúp các quốc gia nghèo có nhu cầu phát triển xây dựng hạ tầng cơ sở trên toàn thế giới.
28 Tháng Sáu 202112:51 CH(Xem: 41002)
1957 một tạp chí có tên Bách Khoa do hai ôngHuỳnh Văn Lang, Hoàng Minh Tuynh sáng lập, xuất bản mỗi tháng hai kỳ, với quan niệm là: “Diễn đàn chung của tất cả những người tha thiết đến các vấn đề Chính trị, Kinh tế, Văn hoá, Xã hội.” Nguồn tài chánh ban đầu của Bách Khoa là do đóng góp của một nhóm 30 người, gồm những nhà giáo, nhà báo, chuyên viên hay công tư chức cao cấp thời bấy giờ; mỗi người góp 1.000 đồng (lương tháng hàng giám đốc lúc đó khoảng 5.000 đồng) , tổng cộng được 29.500 đồng, một số tiền phải nói là khá lớn (theo TS Phạm Đỗ Chí, thì 1 US$ = 35 VN$ và số tiền ấy tương đương với hơn 20 lạng vàng theo thời giá 1957 lúc bấy giờ).
03 Tháng Sáu 202110:29 CH(Xem: 38360)
Kịch bản tuồng "Liệu đố" (chữa bệnh ghen) có thể nói là một kịch bản văn học khá kỳ lạ. Khoác cái vỏ lụng thụng của những điển tích cổ, thơ Đường, Kinh thi..., nhưng kịch bản được viết ra từ trên một thế kỷ này tận cốt lõi lại là sự sống dân gian Việt, và điều đặc biệt nhất là chứa đựng nhiều yếu tố hiện đại trong nội dung tâm lý cũng như về hình thức biểu hiện. Tôi xin mạn phép được minh chứng điều này bằng chính văn bản vở tuồng "Liệu đố" mà tôi có được trong tay nhờ các nhà nghiên cứu dịch thuật Hán Nôm của Trời Văn Bình Định (“Quỳnh Phủ Nguyễn Diêu - ông đồ nghệ sĩ” - Nxb Sân khấu, 2011).