- Tạp Chí Hợp Lưu  Fountain Valley, CA 92708 - USA Điện thoại: (714) 381-8780 E-mail: [email protected]
Tác Giả
Tìm đọc

SONG THOẠI GIỮA NHỤC CẢM VÀ TÂM LINH

18 Tháng Tám 20152:21 SA(Xem: 63415)


dmh- NHUC CAM
Đặng Mỹ Hạnh - uống rượu


“ Nói về Nhục Cảm,  thì có thể biểu đạt như một cảm giác hưởng thụ.” Cô bạn tôi, sau khi cái miệng xinh
đã thỏa mãn chừng vài thỏi chocolate, liền phán tiếp, “ Miếng Chocolate đầu tiên là Thiên đàng, miếng
thứ tư thì vẫn còn ngon, nhưng đến miếng thứ mười lăm thì có thể gần như vô vị. Nè, bồ cứ thử rồi sẽ
biết. Sau những va chạm của cảm giác đầu tiên, tất cả đều tụt dốc hết!” 
 
 “  Tôi thì có thể ăn hết hộp chocolate mà vẫn thưởng thức hương vị như miếng cắn đầu tiên.” Mắt liếc
vào cái hộp  kẹo đã bốc hơi hơn một nửa,  tôi quả quyết như một tín đồ thực thụ của chocolate.
 
“Vì nhược điểm thói quen của chúng ta  khi lặp lại một cảm giác nhất định thì cường độ  cảm nhận của
nó dần nhanh chóng giảm đi. Ví dụ, bạn có thể rất thính nhạy với một mùi hôi khi bước vào một căn
phòng; nhưng sau đó thì, tất cả đều không cảm giác được mùi gì nữa. Dây thần kinh khưú giác bị đứt
ngúm!  Hốt Tất Liệt sau khi chinh phục Trung Quốc và thoả mãn hơn sức hưởng thụ, rồi cũng chết trong
sự béo phì và phiền muộn.” Cặp de chai của thị bạn, đang nhìn tôi chờ đợi sự hưởng ứng. 
 
“Nói như bồ, thì Nhục Cảm đã phải kết thúc trong bóng tối và tuyệt vọng?”  Tôi bắt đầu bắt được tần số
của thị ta.  Thị  bạn lên đồng, “Ai nói thế! Chẳng có gì trân trân như thân xác, cũng chẳng có gì biện chính
mãnh liệt sờ sờ như Nhục Cảm- cơn khát liên lỉ, âm ỉ, và lộ liễu ở mọi ngóc ngách của cuộc đời…”
 
“Ồ! Bồ đang so sánh cơn nghiền cholalate với Nhục Cảm đó hả?” Tôi ra vẻ hóm hỉnh.
 
“  Đúng vậy. Tôi có thể chỉ bồ bí quyết để kiềm hãm cơn ghiền chocolate. Là hãy  mua ‘truffles’ chocolate
đắt tiền của Bỉ, không phải loại rẻ tiền ở các siêu thị đâu nhe. Và tận hưởng mỗi miếng- trở thành người
sành ăn- chớ không phải một người tham ăn. Bởi người sành ăn thì sẽ thưởng thức với chủ ý của sự tận
hưởng. Mỗi miếng trở nên độc đáo. Phong phú trong trí não và cả sự liên tưởng. Sự cảm thụ này sẽ
không bị nhàm chán và càng thỏa mãn hơn với tuổi tác. Và chúng ta sẽ không phải kết cuộc bi quan như
Hốt Tất Liệt!”
 
“ Bất kỳ cảm giác nào hả?” Tôi bắt đầu quan tâm hơn về cái đề tài cảm giác nhạy cảm này.
 
“ Đúng vậy!” Cặp la de nhấn giọng, “ Bất kỳ cảm giác nào- một miếng ăn, một nụ hôn, một bài hát; và
ngay cả sự làm tình cũng trở nên thoả mãn hơn nếu bạn dành cho nó sự quan tâm trọn vẹn. Và nếu, bồ
đã cố tình làm điều này thì  trong một thời gian thôi sẽ tích luỹ một kiến thức trực quan về sở thích hưởng  
thụ của chính mình.” 
 
“ Hmm… nghe cũng chí lý đó chứ! Nhưng nói như bồ, thì ngay cả đến Nhục Cảm mà cũng phải mang ý
thức tự chủ sao?  Vậy bồ là người sành ăn hay tham ăn? Bồ  thưởng thức một món ăn hay ăn tươi nuốt
sống nó? Bồ ‘nghe’  nhạc hay lắng nghe nó? Bồ có thực sự cảm nhận cơ thể mình khi đi bộ, tập thể dục,
làm tình? Hãy thú nhận rằng bồ có sống trong một thế giới bằng sự cảm thụ tinh tế hay chỉ gắng  trôi qua
một ngày nhàm chán?”  Tôi chợt diễn thuyết liên tục bằng một tràng dấu chấm hỏi.
 
“ Tôi nghĩ, ngay cả một người sành điệu thích những gì họ làm. Và để sành sõi một điều gì thì vẫn luôn là
sự kỷ luật và hy sinh. Thời Hy Lạp cổ đại, một lực sĩ được xem như một ‘nhà tu khổ hạnh’ cũng bởi kỷ
luật chuyên tâm của họ là sự cống hiến. Dốc hết tâm trí của bạn vào điều gì là phải hy sinh mọi thứ. 
Ngay cả ngày nay, chúng ta vẫn nhìn nhận và ngưỡng mộ những kỷ luật phi thường trong sự thành công
 
của họ, đó chớ!” Cô bạn tôi có đang thực sự muốn ca cẩm về đề tài này không nhỉ?
 
“Tôi vẫn chưa hiểu rõ vấn đề, nếu Nhục cảm chỉ là sự thoả mãn của bản năng thì nó có thực sự là một
phần của đời sống tâm linh?” Sau câu hỏi , cái nhìn tôi càng chăm chú hơn  vào cái đít dày cui của thị.  
 
“ Bồ có thể không nghiêng về quan điểm Nhục Cảm của một số nền văn hóa đã chấp nhận Nhục Cảm là
một phần của đời sống tốt đẹp. La Mã cổ đại được  xem là một xã hội hỗn tạp nhưng ‘khoan dung’- mọi
xa xỉ đều được ngoạn hưởng, ngay cả đàn bà có chồng đều có thể cởi mở về tình dục và ngoại tình.
Tương tự,  Văn hóa Nhật bản có sức ‘công phá’ cho những thú vui giác quan; từ tình dục đến khiêu dâm.
Tiệc trà là một kiệt tác của cảm xúc tinh tế, một bữa ăn truyền thống Nhật Bản cũng là một tác phẩm
nghệ thuật.  Và tất cả niềm đam mê này có thể xem là sự xấu hổ hay cảm giác tội lỗi?”  Cô bạn như đang
thẩm vấn kẻ đối diện.
 
“ Bồ làm tôi liên tưởng đến John Stuart Mill , một triết gia theo đường lối tự do có ảnh hưởng lớn ở thế kỷ  19,
người  đã khơi tác khía cạnh đạo đức bằng sự diễn đạt rằng ‘khoái lạc cũng có tôn ti trật tự’.
Ví dụ, sự đánh giá cao của âm nhạc hay văn chương tuyệt vời vẫn có khả năng đáp ứng với bạn hơn
là uống rượu; dù rằng đó cũng chỉ là vấn đề sở thích cá nhân.” Tôi cảm giác mình đang ôn lại bài học triết lý…
cùn.
 
“ Chính xác!”  Mắt kiếng vẫn đang cao hứng với màn vọng cổ … triết, “ Bồ có nhớ là  Aristotle- triết học
Hy Lap cổ đại thì  dành tính ưu việt cho cảm giác. Ông nói, ‘Không có gì trong tâm trí mà không đầu tiên
xuất phát trước những giác quan.’   Ngay cả những ý nghĩ trừu tượng nhất cũng có gốc gác từ cảm giác.”
 
“ Cốt lõi vấn đề nằm ở đó! Tôi nhấn mạnh, “ Vì suốt bao thế kỷ, nhãn quan của con người đã quen trói
buộc vào những tiêu chuẩn đạo đức do các Tôn giáo và hệ thống xã hội đề ra. Và cả quan niệm về dục
tính cũng là điều trói buộc chặt chẽ nhất. Nếu chúng ta không thể tin vào giác quan để biết đúng hay sai,
vậy thì chúng ta tin tưởng vaò điều gì? Một cuốn sách thánh? Một nhà tâm lý học nổi tiếng? Hay những
quan điểm trên sách báo?” 
 
“ Tất cả chỉ là những kiến thức chung, nhưng chủ nghĩa khoái lạc vẫn còn đang là lời nguyền của di sản
Kito giáo.  Công khai thưởng thức các giác quan nhục cảm như Hippies đã làm trong thập niên 60 vẫn 
còn  là sự nổi loạn hay đồi truỵ. Chúng ta, vẫn  có thể cảm giác xấu hổ về sự tận hưởng cuộc sống.
Trong suốt lịch sử, Tâm linh thường kịch liệt đối lập với Nhục cảm. Trong hầu hết những thiên niên kỷ
qua, Kito Giáo đã mô tả sự ham muốn, ham mê ăn uống và thói hám lợi như tội lỗi. Và các nhà sư gắng
loại bỏ những ham muốn trên con đường tu hành của họ. St Origen vào thế kỷ thứ 3 đã cắt đứt dương
vật của mình trong trận chiến chống lại xác thịt. Tương tự, môn thiền Yoga  thì lý tưởng hóa trạng thái bị
thôi miên khi tâm trí rời xa giới thực- 'pratyahara'- để không cảm giác nghe, thấy, nhìn. Đức Phật nói
rằng: tất cả những thú vui cuối cùng sẽ trở thành đau đớn bởi vì nó không bền vững.  Người cao quý, vì
thế nên từ bỏ tất cả các loại kích thích cảm giác với thế giới, và chỉ tìm kiếm những gì không dễ thấm
thấu sự đồi trụy.” Cô bạn tôi, vẻ như hụt hơi sau nhiều dòng lời.
 
 “ Nói như bạn thì Hạnh phúc và bản năng cần phải là sự đồng nhất?” Tôi hãy- vẫn đầy phân vân. 
 
“ Michelangelo , Shakespeare, Bach và Beethoven là bậc thầy về  Nhục cảm đó chớ, nhưng bạn sẽ
không gọi họ vô tâm linh – Vì bởi, họ đã nhìn thấy sự vĩnh viễn thông qua sự đam mê và thưởng thức
bằng giác quan của mình . Và chúng ta có thể thực hiện điều này!”
 
Tôi im lặng, rồi nghiền ngẫm hết những thỏi chocolate còn lại trong hộp  - Vẫn cảm giác ngon như miếng
cắn đầu tiên.
 
ĐẶNG MỸ HẠNH
Gửi ý kiến của bạn
Tên của bạn
Email của bạn
13 Tháng Mười Hai 20254:25 CH(Xem: 14553)
Được tin nghệ sĩ Thương Tín mất, xin được thắp nén nhang tưởng nhớ anh bằng kỷ niệm sâu sắc này, trong lần duy nhất được cộng tác với anh trong bộ phim “Thì thầm cao nguyên”: ...Thế là, tôi đã có dịp lang thang mấy tuần liền ở những vùng sâu vùng xa gian khổ nhất của tỉnh Bình Phước để lấy cảm xúc và thu thập tư liệu viết kịch bản phim... Ở xứ sở cao su bạt ngàn, một số cán bộ huyện - xã đã trở thành những “lãnh chúa” mới, chiếm dụng những diện tích đất lớn cho bản thân, còn không ít người công nhân cao-su đang dần trở lại thân phận chẳng kém thời mộ phu thực dân… Tại những vùng của người dân tộc S’ tiêng nơi cực Nam dãy Trường Sơn này, cuộc sống của đồng bào vô cùng gian khổ…
08 Tháng Mười Hai 20257:59 CH(Xem: 13111)
Hồi còn nhỏ tôi thích nhất là được đi chùa với bà Nội. Lớn lên tí nữa tôi cũng thích đi chùa. Và sau này tôi không còn trẻ nữa tôi vẫn thích đi chùa nhưng thường tự đi chỉ một mình. Nơi tôi đến đó là chùa Long Khánh Qui Nhơn, nhưng chẳng phải đến để tu tập đâu mà đến chỉ để tìm khoảng không gian yên tĩnh chỉ có ở cảnh chùa.
08 Tháng Mười Hai 20256:59 CH(Xem: 14467)
Năm 2025 đánh dấu một bước ngoặt đặc biệt trong hành trình của Ocean Vuong (*). Nhà văn, nhà thơ gốc Việt nầy đã trở thành một trong những khuôn mặt quan trọng nhất của văn chương Mỹ đương đại. Không còn là “hiện tượng thơ”, không còn được biết đến qua nỗi đau di dân, không còn đứng trong hào quang của Night Sky with Exit Wounds hay thành công bất ngờ của On Earth We’re Briefly Gorgeous trước đây, Ocean Vuong năm 2025 là một nhà văn đang mở ra biên giới mới của chính mình với The Emperor of Gladness (397 trang; 25 chương đánh số từ 1 đến 25; Nhà Xuất bản Penguin Press, New York, 2025) . Tác phẩm mới nầy nhanh chóng được các danh sách uy tín của Amazon xếp vào một trong những cuốn sách được mong chờ nhất trong năm 2025(**) và xác nhận Ocean Vuong đã chuyển từ “ngôi sao mới của thơ ca” thành “một trong những giọng văn triển vọng của thế kỷ XXI”.
26 Tháng Mười Một 202510:59 CH(Xem: 12097)
Có một lần, ăn một món ăn giống ngày xưa mình đã từng ăn, nên thấy nhớ mẹ, mình viết lên facebook "Món ăn mẹ nấu". / Một anh bạn trên face còm vào bảo mình rằng: "Sao cứ phải là món ăn mẹ nấu? ai cũng cứ rập khuôn rằng chỉ có mẹ mới có món ăn để con cái nhớ. Sao lại không là ba kia chứ". Mình buồn cười về cách dỗi của anh bạn ấy song điều đó cũng làm mình nghĩ lại.
18 Tháng Mười Một 20257:53 CH(Xem: 17493)
Năm 1998- Tôi nhớ thời đó mình nhác học, hay đi chơi điện tử và mượn sách văn viết riêng về từng tác giả về đọc hết, đọc cũng không hiểu gì nhiều mà đọc vì thích thôi. Tuy nhiên trong một lần hiếm hoi làm siêng dành cho môn Toán, trong cái điều kiện là hôm đó cúp điện nữa, tự dưng có nhã hứng lấy bài tập toán ra làm. Ba là người dạy cho tôi, và trước khi giải ba hỏi: "Con muốn giải theo cách của ba, hay giải theo cách của thầy trên trường?"
18 Tháng Mười Một 20257:28 CH(Xem: 13114)
Khi qua Mỹ định cư,tôi liên lạc ngay với Trần Hoài Thư (cuối năm 2005). Mãi đến 12 năm sau (2017) khi về hưu, tôi mới có dịp liên lạc với nhà văn Lê Thị Huệ và nhà nghiên cứu văn học Nguyễn Vy Khanh. Những người nầy đã khuyến khích tôi cầm bút trở lại.
18 Tháng Mười Một 20257:22 CH(Xem: 14070)
Có ai giống như tui còn nhớ lại thời mình hồi còn nhỏ xíu, cỡ hai tuổi không ta? Tui không nói dóc đâu. Bây giờ ở tuổi 65 tui vẫn nhớ hồi đó đó.Cái trí nhớ "kỳ cục" của tui nó toàn nhớ rõ cái gì đâu đâu. Tui lớn hơn cái thằng em kề tui 2 tuổi. Hồi Má tui đi sanh nó, tui nhớ mình cứ ngồi ngoài cửa mà chờ. Ba tui dỗ ngọt rằng là:sẽ cõng tui trên lưng theo ý tui, vì trời lạnh quá, mà tui vẫn cứ chờ mà hổng chịu vào nhà. Khi Má đi sanh về, Má trùm đầu mang vớ đi nhè nhẹ vào cái buồng nhỏ trong nhà, Ba tui bồng thằng em. Tui lót tót theo sau. Tui nhớ ba tui nói với Má về tui: "Nó là đứa sống t Tui lớn hơn cái thằng em kề tui 2 tuổi. Hồi Má tui đi sanh nó, tui nhớ mình cứ ngồi ngoài cửa mà chờ. Ba tui dỗ ngọt rằng là:sẽ cõng tui trên lưng theo ý tui, vì trời lạnh quá, mà tui vẫn cứ chờ mà hổng chịu vào nhà. Khi Má đi sanh về, Má trùm đầu mang vớ đi nhè nhẹ vào cái buồng nhỏ trong nhà, Ba tui bồng thằng em. Tui lót tót theo sau. Tui nhớ ba tui nói với Má về tui: "Nó là đứa sống tì
09 Tháng Mười Một 202510:13 CH(Xem: 12259)
Đêm qua bão đi ngang qua Qui Nhơn. Mưa to lắm, gió phần phật rít lên từng cơn mưa theo tiếng hú của mùa dông bão. May quá, tôi đã về nhà bình an. / Mấy ngày đi bụi, bù lăn bù lóc dầm mưa dãi nắng bên ngoài tôi sốt rồi. Hôm qua đầu choáng váng, nhức đau cả toàn thân; tôi ghé trạm xá đo huyết áp nhưng huyết áp không sao mà tôi sốt lên đến 40 độ... Là tôi đó, cái tuổi 60 đã già rồi mà lại không ở yên một chỗ cứ thích rong chơi. Đêm nay, tôi trùm mền nằm nghe bão dông, tôi lạnh đến run người. Thành phố lại bị cúp điện, điện thoại hết pin không thể sạc được, tôi nằm chờ trời sáng.
21 Tháng Mười 202512:14 SA(Xem: 13612)
Gặp gỡ trò chuyện với hậu duệ của cụ Mai Khắc Đôn, nghe kể một vài kỷ niệm về Hoàng Phi Mai Thị Vàng (Vợ vua Duy Tân, con gái của quan thượng thư Bộ Lễ Mai Khắc Đôn
13 Tháng Mười 202510:35 CH(Xem: 14857)
Duyên ngộ giữa tôi và Thụy Khuê lạ lùng như một sự ngẫu nhiên được an bài sẵn, chỉ đợi ngày tháng chín muồi là lóe lên như sao băng. Sự hiểu biết của Thụy Khuê, với tôi bắt đầu từ năm 2 đại học, hồi đó tôi khá mù mờ về văn học Việt, ngoài hai cái tên nổi tiếng đến mức quen thuộc là Nguyễn Huy Thiệp và Bảo Ninh thì tôi không đọc ai, đúng hơn là mấy ông thầy, mấy đứa đàn anh khóa trên chỉ nói về hai người đó với sự ngưỡng mộ tới cuồng tín. Tôi kén văn học Việt bởi sự khó chịu ăn vào máu thuở học sinh, suốt ngày phải đọc mớ văn học cách mạng mà vẫn phải cố khen, tán láo để lấy điểm cho bài thi, đợt thi vào khoa viết văn, tôi lại phải ca tụng Chí Phèo của Nam Cao dù tôi đọc truyện đó tới phát ngán, nói thẳng, đọc xong tuyển tập Nam Cao, tôi thấy tay nghề viết của ông chỉ ở mức trung bình khá, văn thô, trần trụi, tả thực nhưng ngôn ngữ chưa sắc, thiếu biến hóa, tầm nhìn vẫn mơ màng, thành ra hồi đi học tôi chỉ đọc phần văn học nước ngoài, cứ dính mắt vào văn học Việt là buồn ngủ...